Foto: májilis baspasóz qyzmetinen
Uialy bailanys qyzmeti tarifiniń kúnnen kúnge qymbattaýy depýtattardy alańdatyp otyr dep habarlaidy "Ult Aqparat".
Qazaqstan Respýblikasy Básekelestikti qorǵaý jáne damytý agenttiginiń málimetinshe, uialy bailanys qyzmetteriniń tariftik josparlary 2023 jyly 57%-ke deiin ósken. Al 2021-2022 jyldary tarifterdiń ósýi ortasha alǵanda 13-ten 37 %-ke deiin bolǵan.
Atap aitsaq, 2023 jyldyń sáýirinde Bilain «Iarkii» tariftik josparyn 1790 teńgeden 2490 teńgege deiin (ósýi 39%); Ksell men Tele2 tamyz aiynan bastap ártúrli tariftik josparynyń ósetinin málimdegen. Atap aitqanda, «Realnyi bezlimit» (Ksell) 3390 teńgeden 4390 teńgege (ósýi 29 %), «Prosto sýper» (tele2) 2590 teńgeden 3290 teńgege (ósýi 27 %) ósti. Aktiv, ksell operatorlary tarifke 1 myń teńge, al arnaiy áleýmettik jelilerdegi internetti limitsiz qoldaný úshin taǵy 990 teńge ústinen qosyp otyr. Sonda bar-joǵy 3390 teńgelik tarif 5380 teńgege deiin, iaǵni 59 % qymbattady.
"Elimizde QR «Bailanys týraly» Zańynyń 20-babyna sáikes operatorlar bailanys qyzmetiniń tarifterin negizdei otyryp, ózderi qoiady. Osylaisha, olardyń tarifti negizdelgen shyǵyndar boiynsha ózderi qalyptastyrýyna jaǵdai jasalyp qoiylǵan.
Bul rette, operatorlar tipti Básekelestikti qorǵaý agenttigin habardar etýge de mindetti emes. Tariftiń ósetini týraly bir ai buryn habardar etse bolǵany. Agenttik baǵanyń ósýi kúdik týǵyzǵanda ǵana onyń negizdiligin tekserip, zańsyzdyq anyqtalǵan jaǵdaida, aiyppul sala alady. Onyń mólsheri monopolistik qyzmet nátijesinde alynǵan kiristiń nebári bes paiyzyn ǵana quraidy.
Óitkeni básekelestikti damytý maqsatynda Kásipkerlik kodekske sáikes 2017 jyldan bastap bailanys qyzmetiniń tarifin memlekettik retteý alynyp tastalǵan. Sonymen, tarifterdiń bylaisha jónsiz kóterile berýine, birinshiden, zańnyń jumsaqtyǵy sebep bolsa, ekinshi jaǵynan, operatorlardyń naryqta monopoliialyq jaǵdaidy iemdenýine bailanysty", -dep málimdedi depýtat Elnur Beisenbaev 3 sáýirde ótken májilis otyrysynda.
Budan bólek, depýtattyń aitýynsha, operatorlardyń klientke eskertpesten birjaqty tariftik jospardy ózgertý, internet-trafikti ulǵaitý, baǵasyn qymbattatý faktileri jii kezdesedi. Tutynýshylardyń shaǵymyn negizinde tiisti ministrlik Bailanys qyzmetin kórsetý erejesine tutynýshylar quqyǵyn qorǵaý boiynsha ózgeris engizgen. Biraq uialy bailanys operatorlary munymen kelispei, sottasyp júrgen kórinedi.
"Taǵy bir másele, bailanystyń baǵasy qymbat bolsa da, sapasynyń syn kótermeýi. Bailanys óte álsiz jáne internettiń jyldamdyǵy tym baiaý.
Speedtest jahandyq reitingi boiynsha mobildi internet jyldamdyǵy boiynsha Qazaqstan 142 eldiń arasynda 67 orynda tur.
Sonymen qatar, elimizde áli de internet jetpegen aýyldar bar. Máselen, 2023 jylǵy 1 qańtardaǵy jaǵdai boiynsha, 6 290 aýyl bolsa, sonyń shamamen 1,5 myń aýylynda mobildi internet múldem joq. Al 902 aýylda tek bir ǵana mobildi operator bar. Demek, tutynýshyda eshqandai tańdaý joq. Sodan keiin «qazanshynyń erki bar, qaidan qulaq shyǵarsa» degendei, operatorlar ózi qalaǵan baǵany qoimai qaitsin", -dedi depýtat óz sózinde.
Elnur Beisenbaev kelesi máselelerdi qolǵa alýdy usyndy:
1. Úkimet uialy bailanys naryǵyn monopoliiadan aryltý sharalaryn qolǵa alýy kerek. Bul rette, memleketimizdiń qaýipsizdigi men tutynýshylar múddesi barynsha eskerilgeni jón.
2. Uialy bailanys pen internet sapasyn arttyrý, búkil óńir men aýyldyq eldimekenderdi tolyq internetpen qamtamasyz etý sharalaryn qabyldaýy tiis.
Osy rette, múldem mobildi interneti joq 1432 aýylǵa jelini jetkizý boiynsha naqty jol kartasyn daiarlaýymyz qajet.
3. QR Úkimeti uialy bailanys qyzmetin kórsetý jáne olardyń tarifin belgileý boiynsha tutynýshylardyń quqyǵyn barynsha qorǵaý baǵytynda zańnama talaptaryn kúsheitetin ózgerister ázirleýi qajet.