Búgin, 12 jeltoqsan — Alash Orda Úkimetiniń qurylǵan kúni. 1917 jyldyń 12 jeltoqsanynda, Orynbor qalasynda ótken 2-jalpyqazaq sezinde Alash Orda úkimetiniń qurylǵany jariialanǵan bolatyn.
Eske sala keteiik, Orynbor qalasyndaǵy jalpyqazaq sezi 5-13 jeltoqsan aralyǵynda ótti.
Sezde alǵashqy baiandamany Álihan Bókeihanov jasady. Onyń baiandamasy jónindegi qabyldanǵan qaýlyda - qazaq avtonomiiasy, militsiia (jasaq) jáne Ult keńesi máselelerin qaraýǵa jeti kisilik komissiia qurylady. Al qurylǵan komissiianyń atynan Halel Ǵabbasov avtonomiia, militsiia jáne Ult keńesi týraly baiandama jasaidy.
Ulttyq avtonomiia úkimetiniń quramyndaǵy halyq militsiiasy, Qazaq avtonomiiasyn qurý týraly baiandama oqyǵan Halel Ǵabbasuly bylai dedi:« Eger árkim óz basyn kúittep, eshkim eshkimge baǵynbasa azamat soǵysy bastalyp ketýi múmkin. Anarhiia tolqyny memlekettiń búkil aýmaǵyn sharpyp barady. Úlken qalalar, shaǵyn aýyldardyń bárine kirdi. Qazaqtar turatyn mekenge basa-kóktep kirý aldyndaǵy monarhiia adamdardyń ómirine, múlki men úiine qaýip tóndiredi. Adamdar qorǵansyz qaldy. Osyndai kúrdeli kezeńnen shyǵýdyń bir joly - qazaqtyń aýdandary men oblystarynda irgeli memleket qurý. Eger anarhiia qazaq oblystaryn sharpyp ketse, qazaq halqyna tolyǵymen quryp ketý qaýpi týýy múmkin. Sondyqtan, qaiǵy-qasiretten saqtaý úshin halyqtyq ásker - halyq militsiiasyn qurý kerek ».
Sonymen qatar, avtonomiia qurý isine bailanysty Halel Ǵabbasuly Álihan Bókeihanovtyń rólin erekshe atap, jańa avtonomiiany «ALASh» dep ataýdy usyndy. Biraz talqydan soń 1917 jyldyń 12 jeltoqsanynda sez delegattary ýaqytsha ulttyq keńesti - Alash Ordany qurdy. Al kópshiliktiń daýysymen Alash Orda Úkimetiniń tóraǵasy bolyp Álihan Bókeihanov sailandy.
Keiinnen bul týraly Álimhan Ermekov «Saryarqa» gazetiniń 1918 jylǵy 22 qańtardaǵy №28 sanynda: «Dekabrdiń 12-si kúni, tús aýa, saǵat 3-te dúniege ALASh avtonomiiasy kelip, azan shaqyrylyp at qoiyldy. Alty alashtyń balasynyń basyna aq orda tigilip, ALASh týy kóterildi. Úlken aýyldarǵa qońsy qonyp, shashylyp júrgen qyrǵyz-qazaq jurty óz aldyna aýyl boldy. Otansyz jurt Otandy boldy » dep jazdy.
Osydan bastap Alash Orda avtonomiiasy óz jumysyna kiristi. Al 1917 jyldyń 20 jeltoqsanynda Álihan Bókeihanov Sibir oblystyq keńesine jedelhat joldap, «Alash» avtonomiiasynyń jáne «Alash Orda» ýaqytsha úkimetiniń qurylǵanyn habarlady.
Jalpy Alash qairatkerleriniń maqsaty ulttyq táýelsizdikke qol jetkizip, qazaq qoǵamyn jańǵyrtý, zamanǵa sai halyqty beiimdeý bolǵany belgili. Alash Orda avtonomiiasynyń memlekettik ideiasy qai zamanda da ózekti, bul búgingi Táýelsizdik merekesimen ushtasyp jatqan qubylys.
