Qurmetti aǵaiyn!
Qazaq óneriniń qarashańyraǵy M.Áýezov atyndaǵy Qazaq Memlekettik akademiialyq drama teatrynyń direktory Erlan Biláldiń basyna túsken myna jaǵdai kúlli qazaq ónerine jasalǵan qiianat dep bilemin.
Jalpy, Erlan Bilál kim?
Erlan Bilál – óner akademiiasyn támamdaǵan túlekterdiń ishindegi mańdaiy jarqyraǵan, kózinde oty bar, túr-tulǵasy kelisken akter retinde kózge túsip, aldyńǵy aǵa-býyn akterlerdiń yqylasyna bólenip, olardyń tárbiesin alǵan azamat.
Ákemteatrdyń akterlik quramyna qabyldanǵan ol, «Týrandot hanshaiymdaǵy» Kalaf, «Eńlik-Kebektegi» Kebek, «Qozy Kórpesh-Baian sulýdaǵy» Qozy, «Abaida» Abai, «Jaýjúrekte» Balýan Sholaq, «Otelloda» Otello jáne taǵy da basqa ulttyq jáne álemdik klassikada, zamanaýi jáne aýdarma shyǵarmalarda basty rolderden kórindi. Bolmys-bitimi, minezi qym-qiǵash, bir-birine uqsamaityn keiipkerlerdiń jan-dúniesin asha bilý úshin, akterge talant, izdenis, túr-tulǵa, daýys, kásibilik pen bilim qajet. Onsyz basty rolderden kórinip, eldiń yqylasyna bólený múmkin emes. Al, Erlan Bilál bul mektepten, bul kezeńnen súrinbei ótti. Qudai bergen talanty men eńbeginiń nátijesinde oinaǵan basty rolderi halyqtyń júreginen oryn aldy. Akter retinde ózin joǵary deńgeiden kórsetip, kásibi sheberligin tanytty.
Qazaq óneri úshin jan aiamai, adal qyzmet etip júrgen azamattyń teatr basshylyǵyna kelýi bizdiń ujymdy shyn qýantty. Basshy qyzmetine taǵaiyndalǵan kezinen bastap, teatrdyń otymen kirip, kúlimen shyǵyp, tańnyń atysy, kúnniń batysy teatrdan tabyldy. 92 jyldyq tarihy bar teatrymyzda nebir talanttar, eńbek sińirgen qairatkerler,halyq artisteri eńbek etýde. Al, olardy basqarý ońai sharýa emes. Akterler, shyǵarmashylyq pen tehnikalyq quramdy asqan biliktilikpen basqaryp, teatrdyń sharýashylyq jumystaryna deiin qadaǵalaýda ustap, árbir qyzmetkeriniń jai-kúiin baqylap otyrdy. Aýqymdy mádeni sharalardyń barlyǵynda delik óziniń uiymdastyrýshylyq qabiletimen tanyldy. Teatr ujymynyń birlikpen, uiymshyldyqpen joǵary deńgeide óner kórsetýi úshin baryn saldy.
Teatr ujymy bir apta buryn ǵana Japoniiadaǵy gastroldik saparynan oraldy. Qazaq óneri Japoniia, Tokioda saltanat qurdy. Japondardyń belgili teatr synshylary, dramatýrgter, jalpy halyq qoiylymdy, kontserttik baǵdarlamany jaqsy qabyldady. Álemdik deńgeidegi synshylar qazaq ónerin, akterlerdiń sheberligin joǵary baǵalady. Tabiǵatynda emotsiiasyn eshkimge kórsete bilmeitin halyq, shyn jylady. Eki memleket arasyndaǵy mádeni bailanys ári qarai jalǵasyn tabýy úshin, kelissózder de júrgizildi. Al, munyń barlyǵynyń uiymdastyrylýynda teatr direktory Erlan Biláldiń eńbegi ushan-teńiz. Japondardy tebirentken «Aqtastaǵy Ahiko» spektakli Astana, Qaraǵandy qalalarynda da halyqty tolqytqan edi. Al, sol gastroldik saparlardyń uiymdastyrylýy Erlan Biláldiń jemisti eńbeginiń nátijesi. Áýezov teatrynyń sahnasynda Ahiko Tetsýronyń taǵdyryn sahnalaý týraly ideia - osy Erlan Biláldiki. Erlannyń teatr úshin atqarar sharýalary áli de kóp... Qazaq ónerine kerek azamat...
Erlan Ábdildauly direktor bolǵaly teatr ujymy teatr báigelerinen úzdikter qatarynan kórinip, bas júldeni qanjyǵasyna bailap júr.
Erlan Bilál osy teatrda ósip-jetilgen, teatrdyń shynaiy janashyry. Qazaq ónerin janymen súietin azamat. Sondyqtan da, basyna túsken myna jaǵdaiǵa aldyńǵy aǵa býyn retinde ún qospai tura almadym. Ol meniń týysym da, rýlasym da, jerlesim de emes! Tek, óner úshin óz densaýlyǵyna da qaramai, azannan kesh jalyqpai eńbek etip júrgen azamat taǵdyrynyń talqyǵa túsip jatqany, janyma batty. Júregim aýyrdy.
Bul belgili bir adamdardyń qolynan shyqqan, uiymdastyrylǵan is bolsa, sol adamdarǵa aitarym: ainalaiyndar, sender bir adamnyń taǵdyryna balta shaýyp otyrǵan joqsyńdar, qazaq ónerine qiianat jasap otyrsyńdar! Óz isine myǵym, bilikti basshy, adal adamdy qaralaý «adam óltirgenmen teń» aýyr kúná dep túsinemin!
Mundai jaǵdai kezinde Alash arystarynyń da basynan ótti. Bul da Allanyń synaǵy.
Erlan Bilál – qazaq ónerine kerek azamat! Bul sózimdi onymen qyzmettes, áriptes jandardyń rastaitynyna senimdimin!
Er jigittiń basyna neler kelip, ne ketpeidi?
Biz árqashan janyńdamyz!
Sabyrly bol, baýyrym!
Bolat Ábdilmanov
Qazaqstannyń eńbek sińirgen qairatkeri
.jpg)