
Qazaqstandyq bioártúrlilikti saqtaý qaýymdastyǵy (QBSA) «kiikter aýyl sharýashylyǵyna kedergi keltirdi» degen BQO sharýalaryna jaýap berdi, dep habarlaidy QR EGTRM Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúniesi komiteti.
Buǵan deiin áleýmettik jelide «mal jaiylymyna arnalǵan jerlerdi kiik basyp jatyr» degen beinejazba jariialanǵan edi.
«Iá, kiikterdiń sany ósti, biraq olardyń malmen ózara is-qimyly týraly naqty derek joq. Sondyqtan bul jerde qandai da bir ótemaqy máselesin kóterý áli orynsyz, óitkeni bizde kiikterdiń sany kóp bolyp, jaiylymdarǵa áser etýi týraly zertteýler joq», - dep atap ótti QBSA qoldanbaly biologiia ortalyǵynyń direktory Sergei Skliarenko.
Onyń aitýynsha, ǵalymdar arnaiy ǵylymi zertteýlersiz kiikterdiń Oral popýliatsiiasy sanynyń ósýi boiynsha naqty eshteńe aita almaidy, óitkeni obektivti derekter joq. Qazirgi ýaqytta kiik sanaǵy júrip jatyr, bul derekter mamyr aiynyń sońynda daiyn bolady.
«Biyl Batys Qazaqstanda qurǵaqshylyq baiqalmaidy. Biraq sońǵy jyldary bul aimaqta mal jaiý júiesi ózgerdi. Mysaly, sovet zamanynda jaiylymdardy almastyrý boldy, qazir bul shema buzylǵan, jaiylymdardy tiimsiz paidalaný baiqalady. Qalypty jaiylym ainalymynyń bolmaýyna bailanysty jem-shóp tapshylyǵy ásirese qurǵaqshylyq jyldary bilinedi. Biraq bul máseleni egjei-tegjeili zertteý úshin arnaiy ǵylymi zertteý júrgizý kerek», - deidi ǵalym.
Maman mundai zertteýdi teoriialyq turǵydan birneshe ai boiy, mysaly, osy jazda júrgizýge bolatynyn atap ótti.
«Búgingi tańda meniń bilýimshe, «Ohotzooprom» kiikterdiń popýliatsiiasyn basqarý boiynsha is-sharalar josparyn daiyndap jatyr, túrli tásilder qarastyrylýda», - dedi sarapshy.
Aita keteiik, 5 mamyr – halyqaralyq kiik kúni. Dúniejúzindegi kiiktiń 90%-dan astamy Qazaqstanda mekendeidi.
Qazaqstandaǵy kiik Batys Qazaqstanda, Edil men Oral arasynda, Ústirtte – ishinara Mańǵystaýda, sondai-aq Aqtóbe men Atyraý oblystarynda mekendeidi. Aqbókenderdiń eń kóp sany – Qaraǵandy, Aqmola, Qostanai oblystarynda mekendeitin Betpaqdala popýliatsiiasy.