Foto: gov.kz
Qazaqstanda balalar qaýipsizdigi máselesi qaitadan ózekti taqyrypqa ainaldy. Densaýlyq saqtaý ministrligi sońǵy málimetterdi jariialap, terezeden qulaý derekteriniń alańdatarlyq deńgeide ekenin málimdedi, dep habarlaidy Ult.kz.
Ulttyq shuǵyl meditsinany úilestirý ortalyǵynyń derekterine sáikes 2026 jyldyń úsh aiynda elde balalardyń terezeden jáne biiktikten qulap ketýiniń 44 jaǵdaiy tirkelgen, onyń ishinde 4-eýi ólimmen aiaqtalǵan. Jyly kezeńniń bastalýymen balalardyń terezeden qulaýyna bailanysty jazataiym oqiǵalar qaýpi aitarlyqtai artady.
Jazataiym oqiǵalardyń eń kóp sany Atyraý oblysynda – 13, Astana qalasynda – 8 (onyń ishinde 3 ólim jaǵdaiy), sondai-aq Mańǵystaý oblysynda – 4 (onyń ishinde 1 ólim jaǵdaiy) tirkelgen.
Qaiǵyly oqiǵalardyń basym bóligi erte jáne mektepke deiingi jastaǵy balalardyń arasynda oryn alatynyn, óitkeni olar jas erekshelikterine bailanysty qaýip-qaterdi tolyq baǵalai almaitynyn aita ketken jón. Eresekterdiń qysqa ýaqytqa bolsa da nazar aýdarmaýy orny tolmas saldarǵa ákelýi múmkin.
Jazataiym oqiǵalardyń negizgi sebepteri:
* balalardy qaraýsyz qaldyrý;
* jaýapkershilikti úlken balalarǵa júkteý;
* terezelerde qorǵanysh qurylǵylarynyń bolmaýy;
* tereze mańynda balanyń ózdiginen shyǵýyna múmkindik beretin jihazdyń ornalasýy;
* moskit torlaryn senimdi qorǵanys retinde qate qabyldaý.
Moskit torlary eresekterde jalǵan qaýipsizdik sezimin qalyptastyratynyn erekshe atap ótken jón. Olar tek jándikterden qorǵaýǵa arnalǵan jáne balanyń salmaǵyn ustap tura almaidy, az ǵana qysym túsken jaǵdaida balamen birge qulap ketýi múmkin.
Osyndai jaǵdailardyń aldyn alý maqsatynda ata-analar men zańdy ókilderge:
* balalardy, ásirese ashyq terezesi bar bólmede, qaraýsyz qaldyrmaý;
* arnaiy qorǵanysh qurylǵylaryn (ashylýyn shektegishter, blokiratorlar, balalar qulyptary) ornatý;
* tereze mańyna jihaz ornalastyrmaý;
* balany únemi kózben baqylaýda ustaý;
* balalarǵa qaýipsiz minez-qulyq erejelerin túsindirý;
* qaýipsiz jeldetý fýnktsiiasy bar terezelerdi paidalaný;
* tereze qurylymdarynyń jáne bekitpeleriniń senimdiligin tekserý usynylady.
"Ata-analarǵa júkteme joǵary bolatyn kóp balaly otbasylarǵa, sondai-aq balalar qart týystardyń nemese kámeletke tolmaǵandardyń qaraýynda qalatyn jaǵdailarǵa erekshe nazar aýdarý qajet.
Terezeden qulaý – bul aldyn alýǵa bolatyn qaiǵyly jaǵdailar. Olar kóbine turmystyq jaǵdaida oryn alyp, tikelei adam faktoryna bailanysty bolady. Qarapaiym qaýipsizdik erejelerin saqtaý mundai oqiǵalardyń qaýpin edáýir tómendetedi.
Ata-analar men zańdy ókilderdi barynsha qyraǵylyq tanytyp, balalardyń qulap ketý qaýpine jol bermeýge jáne olardyń qaýipsiz ómir súrý jaǵdailaryn qamtamasyz etýge shaqyramyz. Balanyń qaýipsizdigi – eresekterdiń jaýapkershiligi", delingen habarlamada.
