Endi áskeri qyzmetkerler men arnaiy memlekettik organ qyzmetkerlerine baspana satyp alý úshin baiqaýǵa qatysyp, onyń qorytyndysyn kútýdiń qajeti joq.
Baspana alý sharttary
2019 jyldyń 2 mamyrynan bastap turǵyn úi tólemin alýshylarǵa nesie biryńǵai shart boiynsha beriledi. Iaǵni, qaryz somasynyń 15%-ne jetetin eń tómengi bastapqy jarnasy bar salymshylar nesieni 8% jyldyq mólsherlememen alady, dep habarlady TQJB baspasóz qyzmeti.
Baspana tańdaý kezinde eshqandai shekteý qoiylmaidy. Nesieni jańa úiden daiyn páter satyp alýǵa, úlestik qurylysqa salýǵa nemese qoldanysta bolǵan baspana satyp alý úshin jumsaýǵa bolady. Turǵyn úidi satyp alý kezinde qaryz somasyna páterdiń ishki jóndeý jumystaryn júrgizýge jumsalatyn shyǵyndy qosýǵa bolady. Jańa baǵdarlamaǵa jeke páteri bar, biraq óz vedomstvosy boiynsha turǵyn úi kezeginde turǵan áskeri qyzmetkerler de qatysa alady.
"Jańartylǵan sharttarǵa sai, 16 million teńge bolatyn alǵashqy nesie taldyqorǵandyq áskeri qyzmetkerge berildi. Ol buǵan deiin ata-anasymen birge turǵan bolatyn. Endi otbasymen jańa úidegi tórt bólmeli keń páterge kóshedi. Bizdiń boljamǵa sáikes, osy jyly qonys toiyn 4 myń áskeri qyzmetker atap ótetin bolady. Olarǵa nesie berý úshin bank tarapynan 59 milliard teńge bólindi", - dedi Turǵyn úi qurylys jinaq bankiniń basqarma tóraiymy Lázzat Ibragimova.
Nesie somasy qalai esepteledi?
Onyń aitýynsha, "áskeri ónim" boiynsha nesie somasy elimizdiń aimaqtary men otbasy músheleriniń sany boiynsha eseptelinedi. Otbasy neǵurlym úlken bolsa, turǵyn úi de soǵurlym keń bolady. Al áli de óz otbasyn qurmaǵan áskeri qyzmetkerler úshin bank ókilderi shotta qarajat jinaýǵa keńes beredi. Aldaǵy ýaqytta 3,5-5% jyldyq mólsherlememen qaryz alýǵa bolady.
Aita ketsek, ótken jyly áskeri qyzmetkerlerdiń turǵyn úi tólemderin paidalaný mehanizmi ózgergen bolatyn. Endi olar aqshany jalǵa alǵan páterge tólemei, óziniń jeke baspanasyn satyp alýǵa jumsai alady. Turǵyn úi qurylys jinaq banki 2025 jylǵa deiingi jeke turǵyn úi baǵdarlamasyn ázirledi. Ótken jyldyń qyrkúiek aiynan bastap "áskeri ónim" baǵdarlamasyna 2 500 adam qatysqan. Taǵy 70 myń áskeri Turǵyn úi qurylys jinaq bankinde shot ashyp, qarajat jinaýda.
Áskeri qyzmetkerlerdiń jinaqtary biýdjet esebine alynbaidy. Ekinshi deńgeili bank ýaqytyly tólenbegen bereshekterdi de bul shottan ala almaidy.
Bank ókilderi ótken jyly Askeri.baspana.kz portaly arqyly baǵdarlamaǵa qatysýǵa ótinish bergenderdiń ne isteitinin túsindirdi. Olar ótinimdi burynǵy sharttar boiynsha, iaǵni, 2019 jyldyń 30 qyrkúiegine deiin tapsyrýlaryna bolady.