Foto: Májilis baspasóz qyzmeti
Kólik ministrliginiń derekteri boiynsha qanaǵattanarlyq jaǵdaidaǵy jergilikti mańyzy bar joldar 87 paiyzdy quraidy. Alaida, jergilikti joldardyń tek 31 myń shaqyrymynda nemese 44 paiyzynda asfalt-beton jabyny tóselgen. Al qalǵan 39 myń shaqyrymynda nemese 56 paiyzynda qiyrshyq, usaq tastar men topyraq tóselip jatyr.Depýtattar qiyrshyq, usaq tastar men topyraq tóselgen joldardy qanaǵattanarlyq jaǵdaidaǵy joldarǵa jatqyzbaý úshin avtojoldardyń sapasyn baǵalaý ólshemsharttaryn qaita qaraý qajet dep esepteidi. Bul týraly aitqan Májilis depýtaty Nurtai Sábilianov osylai ǵana «jergilikti mańyzy bar avtomobil joldarynyń naqty jai-kúii týraly biletin bolamyz» dep otyr.
Sondai-aq, memleket 100% qatysatyn «QazAvtoJol» ulttyq kompaniiasy» aktsionerlik qoǵamy avtomobil joldarynyń Ulttyq operatory bolyp tabylady. Biraq Nurtai Sábilianovtyń sózinshe ol bir ýaqytta 2 fýnktsiia atqarady.
«Atap aitqanda, avtomobil joldaryn salý jáne olardy rekonstrýktsiialaý, jóndeý men kútip-ustaýdyń uiymdastyrylý barysy men sapasyn baqylaý. Iaǵni, ol joldy ózi salyp, ózin-ózi baqylaidy eken», -deidi májilismen Parlamenttiń tómengi palatasynda «Eldiń kólik-logistika áleýetin damytý týraly» ótken Úkimet saǵatynda.
Sábilianov osyndai jaǵdai Jol aktivteri sapasynyń ulttyq ortalyǵynda da oryn alyp otyrǵanyn aitady.
«Ol jobalarǵa vedomstvolyq saraptamany ózi júrgizedi, tańdaý túrindegi qurylysqa usynystardy ózi beredi jáne merdiger uiymdardyń jumysynan kemshilikterdi ózi tabady. Sóitip, múddeler qaqtyǵysy týyndaidy. Al memlekettiń strategiialyq mindetterin iske asyrý kezinde buǵan jol berilmeýi tiis», -deidi ol.
Budan basqa, depýtat jergilikti tehnikalyq qadaǵalaý qyzmetteri jumysynyń álsizdigi baiqalatynyn aityp otyr.
«Olar atqaratyn jumystardyń sapasy úlken narazylyq týdyrady, tehnikalyq qadaǵalaý fýnktsiialary formaldy túrde oryndalady», -deidi N. Sábilianov.
Taǵy bir másele, avtomobil joldaryn buzatyn aýyr júk tasymaldaityn mashinalar. Bul júk kólikteriniń salmaq parametrlerin ólsheitin avtomattandyrylǵan stantsiialardyń qajetti sanynyń bolmaýynan týyndap otyr. Elimizde 50-ge jýyq avtomattandyrylǵan ólsheý ortalyǵy ornatylǵan (onyń 7-i Astanada, 6-y Almatyda, 37-i óńirlerde). Shamadan tys júkteme anyqtalǵan kezde derekter tirkelip, aiyppul salý úshin ýákiletti organdarǵa beriledi.
«Osyǵan bailanysty oryndalatyn jumystar men qoldanylatyn materialdardyń sapasy boiynsha (jyl saiyn únemi kóteriletin) máseleni sheshetin ýaqyt keldi. Sondai-aq oryndalǵan jumystardyń sapasy boiynsha anyqtalǵan buzýshylyqtar úshin birinshi basshylardyń derbes jaýapkershiligin kúsheitip, avtomattandyrylǵan ólsheý stantsiialarynyń sanyn kóbeitý kerek», -deidi ol.
Depýtat bergen málimetter boiynsha búgingi tańda Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáikes «uzaqqa sozylǵan qurylys» jobalaryn iske asyrý boiynsha aýqymdy jumystar 90%-ǵa aiaqtaldy, olar: «Qaraǵandy - Balqash-Almaty» (885 km), «Atyraý - RF shek. (Astrahanǵa)» (217 km), «Aqtóbe - Qandyaǵash» (96 km), sondai-aq «Taldyqorǵan - Óskemen» (768 km), jalpy uzyndyǵy shamamen 2 myń shaqyrym jol (1966 km-den 1960 km-ge jol qamtamasyz etilgen). Alaida, qurylysyn aiaqtaýdy jáne jóndeý júrgizýdi qajet etetin avtomobil joldary bar.
Mysaly, «Qalbataý - Maiqapshaǵai» tas jolyn jóndeý 2019 jyldan beri bes jylǵa jýyq ýaqyt júrgizilip keledi. Biraq jóndeý jumystary áli kúnge deiin aiaqtalǵan joq.
«Uzyndyǵy 412 km bolatyn respýblikalyq mańyzy bar «Qyzylorda – Jezqazǵan» avtojoly eń úlken másele bolyp otyr. Osy ýchaskeni jóndeý jumystaryn aiaqtaýdy jedeldetý qajet. Sonymen qatar, mysaly, respýblikalyq mańyzy bar Qaraǵandy - Aiagóz - Buǵaz avtojolynyń jai-kúii qanaǵattanarlyq jaǵdaida emes, ári onyń jekelegen ýchaskelerinde tipti asfalt jabyny múldem joq, shuńqyr-shuńqyr. Bul másele osy óńirdiń turǵyndary arasynda jii kóteriledi. Biyl jóndeý jumystary bstaldy, endi baqylaýdy kúsheitý kerek. Bizdiń oiymyzsha, avtomobil joldarynyń mundai jai-kúii olardyń ótkizý qabiletine jáne jalpy alǵanda eldiń kólik-logistika áleýetin damytýǵa aitarlyqtai áser etedi. Sondyqtan Ministrlik osy máselelerdi sheshý jóninde sharalar qabyldaýy qajet», -dep otyr N. Sábilianov.
Budan basqa depýtat Úkimet saǵatynda temirjol, áýe jáne teńiz kóligi máselelerin de kóterdi.
