Aqmola oblysynyń kieli oryndary: Qabanbai batyr kesenesi, Bespaqyr mazary

Aqmola oblysynyń kieli oryndary: Qabanbai batyr kesenesi, Bespaqyr mazary

Elimizdiń kieli oryndary kartasyna engen 100 tarihi eskertkishtiń 10-y Aqmola oblysy aýmaǵynda ornalasqan. Óńirlerdegi qasietti mekender munymen shektelmeidi. Oblystyq tizimdi de qajetinshe jalǵaýǵa bolady. Elbasynyń «Rýhani jańǵyrý» baǵdarlamasy jariialanǵannan keiin qasterli jerlerge qamqorlyq qaita órkendep, qajetti sharalar qolǵa alyndy. Ult.kz portaly "Aqmola oblysynyń kieli oryndary" degen atpen tsikldy maqalalar toptamasyn jariialap turmaq. Búgin nazarlaryńyzǵa Qabanbai batyr kesenesi men Bespaqyr mazary týraly aqparat usynamyz.

Bespaqyr mazary

Nuranyń oń jaǵalaýynda ornalasqan Bespaqyr mazary alǵashqy ret otyz jyl buryn zerttelgen. Mazar XIX ǵasyrdyń 30-shy jyldarynda, Kenesary atymen bailanysty, jaýgershilik zamanda qaitys bolǵan bes kisige salynǵan degen ańyz bar. Mólsheri 30h23h10 sm jáne 50h10 sm shiki óńdelgen kirpishten qalanǵan. Mazar salynǵan kirpish quramy — qoidyń súti, júni, attyń jaly men saz balshyqtan turady. Kúmbeziniń ústińgi bóligi opyrylǵan, kirý jaǵyndaǵy qabyrǵada buzylǵan jerleri bar. Eki bólmeli kompozitsiia, shyǵystan batysqa qarai sozylǵan. Shyǵys jaǵynda alasa arkalary jáne shyǵyńqy kirpishten qalanǵan kúmbezben jabylǵan esik bar, diametri 2,8 m quraidy. «Bespaqyr» sóziniń maǵynasy «bes adamnyń qaiǵysyna ortaqtasý» degendi bildiredi. Bespaqyr mazary Qorǵaljyn aýdanynyń Abai aýylynda ornalaskan.

Qabanbai batyr kesenesi 

Qabanbai batyr kesenesi Aqmola oblysynyń aimaǵynda Nur-Sultan qalasynan ońtústikke qarai 20 km. qashyqtyqta jáne Qyzyljar aýylynyń soltústik-shyǵysyna qarai 4 km. qashyqtyqta ornalasqan. Keseneniń 2000 jyly salynǵan bolatyn. Ol Qazaqstan halqynyń jáne týristterdiń jan-jaqtan keletin kieli jeriniń birine ainalǵan bolatyn. Kesene batyrdyń dýlyǵasyn eske túsiredi. Qyzyl kirpishterden qalanǵan keseneniń joǵary qabyrǵasynyń túzý formalary biikke samǵaýdy meńzeidi. Eskertkishti tóbesinde – temir jarty ai.

Qarakerei Qabanbai – qazaq batyrlarynyń qolbasshysy, áigili batyrlardyń biri,  XVIII ǵasyrda jońǵar shapqynshylyǵyna qarsy shyǵýyn uiymdastyrǵan. Onyń aty Abylai, Bógenbai attarymen qatar qazaq halqynyń tarihynda áigili. Erasyl Qabanbai shamamen 1691 jyly Syrdariia jaǵalaýynda týǵan edi.  1769 jyly 78 jasta qaitys bolǵan bolatyn. Qolbasshy Qabanbai batyr Abylai hannyń qurmetti batyry bolǵan, han ony erekshe – Daraboz dep atap ketken. Qabanbai batyr kesenesi Nur-Sultannyń mańynda tarihi ádildiktiń saltanaty retinde tur. Qabanbai batyr tulǵasy – qaýip-qaterdiń aldynda qazaq halqynyń birlikpen toptasqan simvoly ispettes.