Foto: «Qazaqkontsert»
Astana qalasynda Roza Baǵlanova atyndaǵy «Qazaqkontsertte» frantsýz kompozitory Per Tillýanyń «LE SONGE D'ABAÏ» («Abai armany») atty erekshe shyǵarmasynyń Qazaqstandaǵy tusaýkeseri ótti. Ult.kz tilshisi kontsertti tamashalap qaitty.
Kontsert bastala salysymen Qazaq memlekettik simfoniialyq orkestriniń árbir aspabynan shyqqan árbir notany avstriialyq dirijer Mariia Beniýmova taiaqshasynyń ushymen túrtip, kórermenniń júrgenidegi sezimderin oiata bastady. Bul orkestr men tyńdarman arasynda mýzyka tilindegi bailanys ornaýyna septigin tigizip, «Qazaqkontsert» zalynda qalyqtaǵan mýzyka dereý tyńdarman júregine qonyp otyrdy.
Kontserttik baǵdarlamada Per Tillýanyń «Abai armany» atty shyǵarmasynan bólek, Gabriel Fore «Maski men Bergamaski» siýitasynan Ývertiýra men Gavot, op. 112, Feliks Mendelson №4 simfoniia, lia major, op.90, Arman Jaiym «Keroǵly», Ilia Bashkatovtyń óńdeýindegi «Án shashý» shyǵarmalary oryndaldy.
Batys áýeni men qazaqtyń qońyr únin bailanystyrǵan mýzykanttar Abaidy jańasha beineledi deýge bolady.
Foto: «Qazaqkontsert»
Avstriialyq dirijer Mariia Beniýmova tikelei kompozshitordiń ózimen jumys isteý tájibibesi buiyrǵanyn aitady.
«Men úshin kompozitordyń ózimen tikelei jumys isteý jáne óz tarapymnan ideialarymdy qosý, Permen ol týraly aqyldasý úlken mártebe. Sosyn árine shyǵarma oryndaý kezinde ósedi. Qazaqstan úshin shyǵarmany qoiýǵa biz Krasnoiarskide daiyndaldyq. Sahnada oryndalǵan shyǵarma meniń miymda jetilip, tolysqan túri», ‒ deidi Mariia Beniýmova.
Aita keteiik, belgili kompozitor «LE SONGE D'ABAÏ» («Abai armany») atty shyǵarmany FORTE TRIO memlekettik triosyna arnaiy jazǵan. Onyń tusaýkeseri alǵash ret 2023 jyly Frantsiiada ótti. Atalǵan kompozitsiia uly oishyldyń 180 jyldyǵyna orai rýhani otany - qazaq topyraǵynda qaita jańǵyryp, Abaiǵa arnalǵan mýzykalyq taǵzym retinde kórermenge jol tartty.
Foto: «Qazaqkontsert»
«Bizdiń jaqyn dosymyz, frantsiialyq tanymal kompozitor Per Tillýa FORTE TRIO memlekettik triosyna bul shyǵarmany arnaiy jazdy. Árine Abai ádilettilik, halyqtyń keremet turmysy jaily, bilimdi, saliqaly urpaq jaily armandady. Meniń oiymsha qazirgi kezde filosoftyń armany júzege asyp jatyr. Abai esimi Qazaqstannan alystaǵy elderge de málim ekenine osy Per Tillýanyń shyǵarmasy dálel bola alady.
Per Tillýa Qazaqstanǵa kelgende bizdiń eldiń sulýlyǵy men bailyǵyna ǵana emes, mádenieti men ónerine de tamsanyp, tańqalǵan. Árine osy rette ol Abai taqyrybyn ainalyp óte almady. Sóitip kompozitor «Abai armany» degen jańa shyǵarma jazýdy sheshken», ‒ deidi «FORTE TRIO» memlekettik triosynyń negizin salýshy jáne kórkemdik jetekshisi, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qairatkeri, «Qurmet» ordeniniń iegeri, professor Timýr Ýrmancheev.
Shyǵarmanyń basynda frantsýz kompozitory Abaidy óz úninde jetkizgenin estigende bizge tańsyq sezimder kelgeni ras. Degenmen Abaidyń keńdigine, tereńdigine boilaýǵa árkimniń qaqysy bar ekenin de bilemiz. Sebebi «Adamzattyń bárin súi, baýyrym dep» degen de sol Abai.
Alaida arasynda tanys notalar da joq emes. Shyǵarma birte-birte ózine baýrap, adam balasyna ortaq sezimder kóńilge orala bastaidy. Mýzykany tyńdap otyryp, ishte súiispenshilik, arpalys, mahabbat, muń men qýanysh kezek-kezek oianyp, kei tustaryna kelgende otyrǵan oryndyqqa syimai ketekendei kúi keshesiń. Ishińda bir tal shybyq paida bolǵandai bolady da, ol ósip-ónip, japyraqtary jaiqalǵan alyp báiterekke ainalady. Bir ýaqytta mamyrajai, shýaqty sezim keship, «qoi ústine boztorǵai jumyrtqalaityn kezge» mýzyka ózi jetelep alyp kelgendei bolady. «Abai armany» osy shyǵar degen oiǵa qalasyń.
Foto: «Qazaqkontsert»
Budan keiin shyǵarmalardy sheber oryndaǵan FORTE TRIO memlekettik trio ansambli jáne onyń quramyndaǵy belgili pianist, professor, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qairatkeri Timýr Ýrmancheev skripkashy Maqsat Júsipov, violonchelist Murat Narbekov jáne Qazaq memlekettik simfoniialyq orkestri men avstriialyq dirijer Mariia Beniýmovaǵa qoshemet kórsetip, alǵys aitý ǵana qalady.
Foto: «Qazaqkontsert»
«Abai armany» shyǵarmasy klassikalyq mýzykanyń filosofiialyq mazmunyn beredi. FORTE TRIO memlekettik trio ansambli men Qazaq memlekettik simfoniialyq orkestri, Avstriiadan shaqyrylǵan dirijer Mariia Beniýmovanyń basqarýymen sahnada oryndalatyn shyǵarma arqyly siqyr men tereń monolog ornaidy. Bul joba ulttyq qundylyqtarmen astasyp jatqanyn da aita ketý kerek. Sondai-aq bul aqyn rýhyn oiatatyndai jáne tereń oiyn túsindiretindei mýzykanyń ǵalamat kúshi bar týyndy», ‒ deidi Roza Baǵlanova atyndaǵy «Qazaqkontsert» memlekettik akademiialyq kontserttik uiymy direktorynyń mindetin atqarýshy Altair Qojahmetov.
Baljan Jeńisqyzy
