فوتو: «قازاقكونتسەرت»
استانا قالاسىندا روزا باعلانوۆا اتىنداعى «قازاقكونتسەرتتە» فرانتسۋز كومپوزيتورى پەر تيللۋانىڭ «LE SONGE D'ABAÏ» («اباي ارمانى») اتتى ەرەكشە شىعارماسىنىڭ قازاقستانداعى تۇساۋكەسەرٸ ٶتتٸ. Ult.kz تٸلشٸسٸ كونتسەرتتٸ تاماشالاپ قايتتى.
كونتسەرت باستالا سالىسىمەن قازاق مەملەكەتتٸك سيمفونييالىق وركەسترٸنٸڭ ەربٸر اسپابىنان شىققان ەربٸر نوتانى اۆسترييالىق ديريجەر مارييا بەنيۋموۆا تاياقشاسىنىڭ ۇشىمەن تٷرتٸپ, كٶرەرمەننٸڭ جٷرگەنٸدەگٸ سەزٸمدەرٸن وياتا باستادى. بۇل وركەستر مەن تىڭدارمان اراسىندا مۋزىكا تٸلٸندەگٸ بايلانىس ورناۋىنا سەپتٸگٸن تيگٸزٸپ, «قازاقكونتسەرت» زالىندا قالىقتاعان مۋزىكا دەرەۋ تىڭدارمان جٷرەگٸنە قونىپ وتىردى.
كونتسەرتتٸك باعدارلامادا پەر تيللۋانىڭ «اباي ارمانى» اتتى شىعارماسىنان بٶلەك, گابريەل فورە «ماسكي مەن بەرگاماسكي» سيۋيتاسىنان ۋۆەرتيۋرا مەن گاۆوت, وپ. 112, فەليكس مەندەلسون №4 سيمفونييا, ليا ماجور, وپ.90, ارمان جايىم «كەروعلى», يليا باشكاتوۆتىڭ ٶڭدەۋٸندەگٸ «ەن شاشۋ» شىعارمالارى ورىندالدى.
باتىس ەۋەنٸ مەن قازاقتىڭ قوڭىر ٷنٸن بايلانىستىرعان مۋزىكانتتار ابايدى جاڭاشا بەينەلەدٸ دەۋگە بولادى.
فوتو: «قازاقكونتسەرت»
اۆسترييالىق ديريجەر مارييا بەنيۋموۆا تٸكەلەي كومپوزششيتوردٸڭ ٶزٸمەن جۇمىس ٸستەۋ تەجٸبيبەسٸ بۇيىرعانىن ايتادى.
«مەن ٷشٸن كومپوزيتوردىڭ ٶزٸمەن تٸكەلەي جۇمىس ٸستەۋ جەنە ٶز تاراپىمنان يدەيالارىمدى قوسۋ, پەرمەن ول تۋرالى اقىلداسۋ ٷلكەن مەرتەبە. سوسىن ەرينە شىعارما ورىنداۋ كەزٸندە ٶسەدٸ. قازاقستان ٷشٸن شىعارمانى قويۋعا بٸز كراسنويارسكٸدە دايىندالدىق. ساحنادا ورىندالعان شىعارما مەنٸڭ ميىمدا جەتٸلٸپ, تولىسقان تٷرٸ», ‒ دەيدٸ مارييا بەنيۋموۆا.
ايتا كەتەيٸك, بەلگٸلٸ كومپوزيتور «LE SONGE D'ABAÏ» («اباي ارمانى») اتتى شىعارمانى FORTE TRIO مەملەكەتتٸك تريوسىنا ارنايى جازعان. ونىڭ تۇساۋكەسەرٸ العاش رەت 2023 جىلى فرانتسييادا ٶتتٸ. اتالعان كومپوزيتسييا ۇلى ويشىلدىڭ 180 جىلدىعىنا وراي رۋحاني وتانى - قازاق توپىراعىندا قايتا جاڭعىرىپ, ابايعا ارنالعان مۋزىكالىق تاعزىم رەتٸندە كٶرەرمەنگە جول تارتتى.
فوتو: «قازاقكونتسەرت»
«بٸزدٸڭ جاقىن دوسىمىز, فرانتسييالىق تانىمال كومپوزيتور پەر تيللۋا FORTE TRIO مەملەكەتتٸك تريوسىنا بۇل شىعارمانى ارنايى جازدى. ەرينە اباي ەدٸلەتتٸلٸك, حالىقتىڭ كەرەمەت تۇرمىسى جايلى, بٸلٸمدٸ, ساليقالى ۇرپاق جايلى ارماندادى. مەنٸڭ ويىمشا قازٸرگٸ كەزدە فيلوسوفتىڭ ارمانى جٷزەگە اسىپ جاتىر. اباي ەسٸمٸ قازاقستاننان الىستاعى ەلدەرگە دە مەلٸم ەكەنٸنە وسى پەر تيللۋانىڭ شىعارماسى دەلەل بولا الادى.
پەر تيللۋا قازاقستانعا كەلگەندە بٸزدٸڭ ەلدٸڭ سۇلۋلىعى مەن بايلىعىنا عانا ەمەس, مەدەنيەتٸ مەن ٶنەرٸنە دە تامسانىپ, تاڭقالعان. ەرينە وسى رەتتە ول اباي تاقىرىبىن اينالىپ ٶتە المادى. سٶيتٸپ كومپوزيتور «اباي ارمانى» دەگەن جاڭا شىعارما جازۋدى شەشكەن», ‒ دەيدٸ «FORTE TRIO» مەملەكەتتٸك تريوسىنىڭ نەگٸزٸن سالۋشى جەنە كٶركەمدٸك جەتەكشٸسٸ, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ, «قۇرمەت» وردەنٸنٸڭ يەگەرٸ, پروفەسسور تيمۋر ۋرمانچەەۆ.
شىعارمانىڭ باسىندا فرانتسۋز كومپوزيتورى ابايدى ٶز ٷنٸندە جەتكٸزگەنٸن ەستٸگەندە بٸزگە تاڭسىق سەزٸمدەر كەلگەنٸ راس. دەگەنمەن ابايدىڭ كەڭدٸگٸنە, تەرەڭدٸگٸنە بويلاۋعا ەركٸمنٸڭ قاقىسى بار ەكەنٸن دە بٸلەمٸز. سەبەبٸ «ادامزاتتىڭ بەرٸن سٷي, باۋىرىم دەپ» دەگەن دە سول اباي.
الايدا اراسىندا تانىس نوتالار دا جوق ەمەس. شىعارما بٸرتە-بٸرتە ٶزٸنە باۋراپ, ادام بالاسىنا ورتاق سەزٸمدەر كٶڭٸلگە ورالا باستايدى. مۋزىكانى تىڭداپ وتىرىپ, ٸشتە سٷيٸسپەنشٸلٸك, ارپالىس, ماحاببات, مۇڭ مەن قۋانىش كەزەك-كەزەك ويانىپ, كەي تۇستارىنا كەلگەندە وتىرعان ورىندىققا سىيماي كەتەكەندەي كٷي كەشەسٸڭ. ٸشٸڭدا بٸر تال شىبىق پايدا بولعانداي بولادى دا, ول ٶسٸپ-ٶنٸپ, جاپىراقتارى جايقالعان الىپ بەيتەرەككە اينالادى. بٸر ۋاقىتتا مامىراجاي, شۋاقتى سەزٸم كەشٸپ, «قوي ٷستٸنە بوزتورعاي جۇمىرتقالايتىن كەزگە» مۋزىكا ٶزٸ جەتەلەپ الىپ كەلگەندەي بولادى. «اباي ارمانى» وسى شىعار دەگەن ويعا قالاسىڭ.
فوتو: «قازاقكونتسەرت»
بۇدان كەيٸن شىعارمالاردى شەبەر ورىنداعان FORTE TRIO مەملەكەتتٸك تريو انسامبلٸ جەنە ونىڭ قۇرامىنداعى بەلگٸلٸ پيانيست, پروفەسسور, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ تيمۋر ۋرمانچەەۆ سكريپكاشى ماقسات جٷسٸپوۆ, ۆيولونچەليست مۇرات ناربەكوۆ جەنە قازاق مەملەكەتتٸك سيمفونييالىق وركەسترٸ مەن اۆسترييالىق ديريجەر مارييا بەنيۋموۆاعا قوشەمەت كٶرسەتٸپ, العىس ايتۋ عانا قالادى.
فوتو: «قازاقكونتسەرت»
«اباي ارمانى» شىعارماسى كلاسسيكالىق مۋزىكانىڭ فيلوسوفييالىق مازمۇنىن بەرەدٸ. FORTE TRIO مەملەكەتتٸك تريو انسامبلٸ مەن قازاق مەملەكەتتٸك سيمفونييالىق وركەسترٸ, اۆسترييادان شاقىرىلعان ديريجەر مارييا بەنيۋموۆانىڭ باسقارۋىمەن ساحنادا ورىندالاتىن شىعارما ارقىلى سيقىر مەن تەرەڭ مونولوگ ورنايدى. بۇل جوبا ۇلتتىق قۇندىلىقتارمەن استاسىپ جاتقانىن دا ايتا كەتۋ كەرەك. سونداي-اق بۇل اقىن رۋحىن وياتاتىنداي جەنە تەرەڭ ويىن تٷسٸندٸرەتٸندەي مۋزىكانىڭ عالامات كٷشٸ بار تۋىندى», ‒ دەيدٸ روزا باعلانوۆا اتىنداعى «قازاقكونتسەرت» مەملەكەتتٸك اكادەمييالىق كونتسەرتتٸك ۇيىمى ديرەكتورىنىڭ مٸندەتٸن اتقارۋشى التاير قوجاحمەتوۆ.
بالجان جەڭٸسقىزى
