ۇلتتىڭ جاڭعىرۋى "ۇلى", "قىزى" دەپ جازۋدان باستالادى

ۇلتتىڭ جاڭعىرۋى "ۇلى", "قىزى" دەپ جازۋدان باستالادى

شەتەلدٸڭ كٶپتەگەن مەملەكەتتەرٸنە قاراپ وتىرساڭىز, ٶز ەسٸمٸن ۇلتىنىڭ تٶلقۇجاتىنداي كٶرەدٸ. ياعني, اتى-جٶندەرٸنە جالعاعان جالعاۋلاردىڭ ٶزٸنەن-اق قاي مەملەكەتتەن كەلگەنٸن اڭعارۋعا بولادى. ٷلكەن دٷنيەلەردٸڭ وسىنداي كٸشكەنتاي قادامداردان باستالاتىنىن تٷسٸنگەنٸمٸز ابزال.

ەل بولىپ ەلدٸگٸمٸزدٸ اسقاقتاتىپ, جۇمىلا جۇمىس جاساپ جاتساق تا, ٶز تەگٸمٸزدەگٸ «وۆا», «ەۆا», «وۆ», «ەۆ» سىندى جابىسقاق جالعاۋلاردان ەلٸ كٷن قۇتىلا الماي كەلەمٸز. الاشوردانىڭ بٸرتۋار ازاماتى  ەليحان بٶكەيحان اتامىز: «قازاقتىڭ اتى-جٶنٸن ورىس حالقىنا ەلٸكتەپ,  «-وۆ, -ەۆ» دەپ جازۋ توقتاتىلسىن! بۇدان بىلاي قازاق ازاماتتارى ٶز اتى-جٶندەرٸن ۇلتتىق دەستٷرمەن اباي قۇنانبايۇلى دەگەن سيياقتى جازدىرسىن, بٸز دە احمەت بايتۇرسىنۇلى, ەليحان بٶكەيحانۇلى بولايىق!», – دەپ ۇرانداعان ەدٸ. بۇل ۇلاعاتتى ۇسىنىس ەلٸ كٷن ٶزەكتٸلٸگٸن جوعالتپاق ەمەس.

سەبەبٸ, بٸز ٶز اتى-جٶنٸمٸزگە تانىلعان «قارا تاڭبادان» تولىقتاي ارىلا المادىق. اقيقاتىنا كەلسەك, بٸزگە ەشكٸم دە بٶگەت جاساپ جاتقان جوق. كەرٸسٸنشە, وسىعان بايلانىستى اتا زاڭىمىزدان ارنايى باپ ەزٸرلەنٸپ, رۇقسات ەتٸلگەن. ياعني, ەر  ازاماتتىڭ ٶز قالاۋىنا قاراي ەرٸك بەرٸلٸپ, ۇلتشىلدىعى ۇرپاق الدىندا تارازىعا تٷسكەندەي. الايدا ەسكٸشٸلدٸكتٸڭ ەلەسٸندەي, بوداندىقتىڭ بۇعاۋىنداي بولعان جالعاۋدان ارىلۋعا ٶز ازاماتتارىمىز قۇلىقسىز. سىلتاۋى كٶپ. ۋاقىتى از.

ارمياندار «-يان»,  گرۋزيندەر «-دزە, -شۆيلي» دەگەن تٶل تەگٸن ساقتاپ قالعاندا, قازاق ۇلتىنىڭ ٶزگەنٸكٸنە ٶرەكپٸگەنٸ نەسٸ?    

ۇعىنا بٸلگەنگە بۇل ٷلكەن ماڭىزى بار مەسەلە. تەگٸڭٸزدٸ ٶزگەرتۋدٸڭ تەرەڭٸنە ٷڭٸلسەڭٸز, قۇدٸرەتٸ كٷشتٸ تىلسىم بٸر سەزٸم كەشەرٸڭٸز حاق. بوداندىقتىڭ قامىتىپ شەشٸپ, «ۇلى» مەن «قىزى»-نا اينالۋ, قازاقتىڭ عاجاپ ەسٸمدەرٸنٸڭ ٶزٸنە نەر بەرٸپ تۇراتىنداي. قاي ەلدەن ەكەنٸڭٸزدٸ تٷسٸندٸرٸپ جاتۋدىڭ دا قاجەتٸ بولمايدى. ٶز اتا تەگٸمٸزدٸ اياق استى ەتٸپ, ٶزگە تٸلدٸڭ جالعاۋىنىڭ جالاۋىن كٶتەرٸپ جٷرگەندٸ نامىس سانامايسىز با? تاريح پاراقتارىن تاعى بٸر زەردەلەپ شىقساڭىز, زييالىلاردىڭ ٶزٸ وسى مەسەلەنٸڭ قانشالىقتى ٷلكەن مەنگە يە ەكەنٸن ەرتە اڭعارعان. سول سەبەپتٸ دە ەۋەل باستان-اق دۇرىس جولدىڭ  باعىتىن تاڭداپ, قوعامنىڭ ٶزگەرۋٸن ٶزٸنەن باستاعان.

بۇل مەسەلە تەۋەلسٸزدٸك العالى تالاي مەرتە كٶتەرٸلدٸ. قوعام بەلسەندٸلەرٸنٸڭ جالىندى سٶزدەرٸ جۇرت نازارىن اۋدارعانداي بولدى. ٶزگەگە ٷلگٸ بولار دەپ ٶز تەگٸن ٶزگەرتكەندەر دە بولدى. الايدا, قارەكەتسٸزدەردٸڭ قاتارى ازايا قوعان جوق.

«ۇلى», «قىزى» دەپ جازۋ – الاش زييالىلارى قالدىرعان امانات» دەپ ەدٸ ەدەبيەت بٸلگٸرٸ ايگٷل ٸسماقوۆا. الاش اماناتىن كەلەر ۇرپاققا امان جەتكٸزۋ – سٸز بەن بٸزگە مٸندەت بولماق.

ۇلتتىق مەسەلەنٸڭ ٷلكەن-كٸشٸسٸ بولمايدى. بەلكٸم, اتى-جٶنٸمٸزدەگٸ الا-قۇلالىقتى رەتتەۋ ٷشٸن ارنايى زاڭ كەرەك. بابامىزدىڭ اتىنا بٶتەن ەلدٸڭ «بٶزٸن» وراماي, ٶز بولمىسىمىزعا ساي ەرەكەت قىلايىق. ناعىز «رۋحاني جاڭعىرۋ» دەگەن – وسى.

تٸلەگەن كٶگەرشٸن,

ۇلت پورتالى