ۇلت پورتالى بۇعان دەيٸن بيلٸكتەگٸ بولۋى مٷمكٸن ٶزگەرٸستەر تۋرالى جورمال جاساعان بولاتىن. كٶپ ۋاقىت ٶتپەي اقوردا جاقتان اۋىس-تٷيٸستەر تۋرالى اقپاراتتار تاراي باستادى. العاش بولىپ استانا ەكٸمٸ اۋىستى. ەسەت يسەكەشەۆ قر پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ باسشىسى بولىپ تاعايىندالدى. ال, بۇعان دەيٸنگٸ باسشى ەدٸلبەك جاقسىبەكوۆ مەمەلەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن زەينەتكەرلٸك جاسقا تولۋىنا بايلانىستى ٶز قىزمەتٸنەن بوساتىلدى. ارتىنشا «تسەسنا» كورپوراتسيياسى» ديرەكتورلار كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى بولىپ بارعانى بەلگٸلٸ بولدى.
بٸرەر كٷنەن كەيٸن استانا قالاسى ەكٸمٸ بولىپ باقىت سۇلتانوۆ كەلدٸ. ول بۇعان دەيٸن قر قارجى مينيسترٸ بولىپ قىزمەت اتقارعان-دى. ەزٸرگە سۇلتانوۆتىڭ ورىنىن كٸم باساتىنى بەلگٸسٸز. جاقىن ۋاقىتتا تاعى بٸر ٷلكەن تاعايىنداۋلار بولاتىنى جيٸ ايتىلادى.
ال بٸز بٷگٸن ٷكٸمەتتٸڭ جۇمىسىنا جەنە بولى ىقتيمال جاڭا ٶزگەرٸستەرگە قاتىستى ساۋالناما جٷرگٸزگەن ەدٸك. سۇراقتاردىڭ رەتٸ مىناداي:
1. Cوڭعى ۋاقىتتا جاڭا ٷكٸمەت جاساقتالادى دەگەن ەڭگٸمە جيٸ ايتىلىپ جٷر. سٸزدٸڭ ويىڭىزشا, ساعىنتاەۆ كومانداسى ٶز ميسسيياسىن قانشالىقتى اتقارا الدى?
2. ەگەر ايتارلىقتاي ٶزگەرٸستەر بولعان جاعدايدا, جاڭا تاعايىنداۋلاردان قانداي جاڭالىقتار كٷتەسٸز? ناقتى كٸمدەر كەلٸپ, كٸمدەر كەتۋٸ مٷمكٸن?
3. ٷكٸمەتتەگٸ اۋىس-تٷيٸس جاڭا ساياسي كەزەڭنٸڭ باسى بولۋى مٷمكٸن بە? بيلٸكتەگٸ بەتبۇرىس ەلدەگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق, ٸشكٸ-سىرتقى ساياسي مەسەلەلەردٸ رەتتەۋگە ىقپال ەتە الا ما?
"ٷكٸمەت ەشتەڭە شەشپەيدٸ..."
جانۇزاق ەكٸم, قر ۇلتتىق جاراتىلىستانۋ عىلىمدارى اكادەميياسىنىڭ كورر.-مٷشەسٸ, ەۋروپا جاراتىلىستانۋ عىلىمدارى اكادەميياسىنىڭ مٷشەسٸ, قوعام بەلسەندٸسٸ:
1. پرەزيدەنت جولداۋلارىنىڭ ورىندالۋى - ورتاشا 20-25%. ەل ەكونوميكاسىنىڭ 75-80% شەتەل كومپانييالارىنىڭ باسقارۋىندا. ٷكٸمەت ەكونوميكانىڭ 20-25% عانا باسقارادى. قر سىبايلاس جەمقورلىق بويىنشا ەلەمدە الدىڭعى 20 مەملەكەتتٸڭ قاتارىنا كٸرەدٸ. 20 - ول "قر جٷيەلٸ داعدارىسىنىڭ كودى". ٷكٸمەت ٶز ميسسيياسىنىڭ 20% عانا ورىنداۋدا. "نۇرلى جول", "100 قادام" ت.ب. - ول جاڭا ٶندٸرٸس اشىپ, ەكونوميكانى دامىتۋ, نە ادام كاپيتالىن (ٶمٸرٸن ۇزارتۋ, تۇرمىسىن جاقسارتۋ...) جاقسارتۋ ەمەس, جول نە قالا سالۋ ت.ب. پايدا كەلتٸرمەيتٸن ٶلٸ كاپيتالعا جۇمسالۋدا.
2. "باياعى جارتاس, سول جارتاس". بٸز جٷيەلٸ كادرلٸك, ەكونوميكالىق, رۋحاني داعدارىستامىز. 3-4 مينيستر, نە ەكٸم اۋىسار. ٷكٸمەت ەشتەڭە شەشپەيدٸ. ول - ستاتمەكەمە.
3. جاڭا ساياسي كەزەڭ بۇل جٷيەنٸ ٶزگەرتۋ ارقىلى عانا كەلەدٸ. باسقا جول جوق. جاڭا قوعامدا جاڭا - ازات ادام, جاڭا ۇستانىم مەن قۇندىلىقتار, جاڭا مورال, ٶزگەرگەن دەستٷر بولۋ كەرەك. باتپاقتىڭ بٸر شەتٸندەگٸ شالشىقتى ەكٸنشٸ شەتٸنە اپارىپ قۇيعاننان ول تازارمايدى.
"ٷكٸمەتتٸڭ شاما-شارقى سول بولسا, ودان نە كٷتۋگە بولادى?"
قۋاندىق شاماحايۇلى, فيلولوگييا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, ەدەبيەتتانۋ سالاسىنىڭ دوتسەنتٸ, قر مەدەنيەت قايراتكەرٸ:
1. ساعىنتاەۆ ٶز دەڭگەيٸندە مٸندەتٸن اتقارۋ ٷشٸن تىرىسىپ باقتى دەپ ويلايمىن. ٷكٸمەتتٸڭ شاما-شارقى سول بولسا, ودان نە كٷتۋگە بولادى? جالپى, بٸزدٸڭ قاي ٷكٸمەت كابينەتٸ بولسىن, اتقارعان جۇمىسىنا حالىققا تٷسٸنٸكتٸ ەتٸپ ەسەپ بەرگەن كەزٸ جوق. بەرٸ ٷنەمٸ كەلەر شاقتا سٶيلەيدٸ. ٶتكەن مەن وسى شاقتا سٶيلەم قۇراۋدى قويعان با دەپ ويلايسىڭ. شارۋالارىنىڭ بەرٸ دەرلٸك ستراتەگييالىق ۇزاق مەرزٸمگە ارنالعان بولىپ كەلەدٸ. سانالۋان باعدارلامانى دا دەل سولاي ۇزاق مەرزٸمگە ارناپ جاسايدى. بٸراز جىل ٶتكەن سوڭ سول عاجايىپ ارماندارىنىڭ كٶبٸ ۇمىت بولادى. تۋرا بٸر قوجاناسىردىڭ بٸر سٶزٸ سيياقتى: «وعان دەيٸن نە مەن, نە ەسەك نەمەسە پاديشاح ٶلەدٸ» دەيتٸن. سول ەزٸلدٸڭ كەرٸن كەلتٸرەدٸ دە قويادى. بۇدان بۇرىنعى ٷكٸمەت كابينەتتەرٸ دە دەل وسىلاي جۇمىس ٸستەگەن. بۇل ٷكٸمەت تە ودان اسىپ كەتە العان جوق. باقىتجان ەبدٸرۇلىنىڭ جەكە باسى ٸسكەر تيياناقتى تەۋٸر باسشى سەكٸلدٸ كٶرٸنەدٸ. بٸراق, كوماندانىڭ باسىم بٶلٸگٸ باياعى سول «ەسكٸ گۆاردييا» عوي. توزىعى جەتكەن ەسكٸ كٶلٸكپەن ساپارعا شىققان ادام قانشالىقتى الىسقا شابار دەيسٸڭ. بۇل كوماندا دا الدىڭعىلاردان اسىپ كەتە قويعان جوق سەكٸلدٸ.
2. قازٸرگٸ بيلٸكتە ٶزگەرٸستٸڭ بولا قوياتىنىنا ٶز باسىم ونشا سەنبەيمٸن. سوندىقتان, ولاردان كٷتەرٸم دە جوق, باستارى امان, دەندەرٸ ساۋ بولسىن! ٸشٸنارا ورىندارىن اۋىستىرار, باسقاشا نە كٷتۋگە بولادى? كٸمدەر كەلٸپ-كەتەدٸ دەيتٸندەي دە ماردىمدى ەشتەڭە بولا قويماس-اۋ. بٸرلٸ-جارىم جاڭا تاعايىنداۋلار بولعان كٷننٸڭ ٶزٸندە ودان جاڭالىق كٷتۋدٸڭ قيسىنى جوققا تەن.
3. ٷكٸمەتتەگٸ اۋىس-تٷيٸس جاڭا ساياسي كەزەڭ تۇرماق شارۋاشىلىقتىڭ بەلگٸلٸ بٸر سالاسىندا وڭدى بەتبۇرىس جاسايتىن بولسا, «بەرەكەلدٸ» دەر ەدٸك. ودان دا ٷمٸت كٷتۋ بەكەرشٸلٸك بولاتىنداي كٶرٸنەدٸ. ٶزٸڭٸز ايتىڭشى, بٸزدە قاي ٷكٸمەتتٸڭ تۇسىندا قانداي زاۋىت سالىنىپ, ەلەمدٸك رىنوكقا ۇلتتىق برەند بولاتىنداي قانداي ٶنٸم جاسالدى? شىمكەنتتە, پاۆلوداردا مۇناي ٶڭدەيتٸن زاۋىت اشىلادى دەپ شۋلاعاندارىنا بٸرنەشە جىل بولدى. قانە, اشىلدى ما? كٶلٸگٸمٸزگە قۇيىپ جٷرگەن جانارمايىمىز سول باياعى قىتاي مەن رەسەيدٸكٸ ەمەس پە? اۋىلشارۋاشىلىعى نەسٸمەن ٶزگەردٸ? حالىقتىڭ جەكەمەنشٸك مالى تٷرلٸ ٸندەتتەن نەمەسە تابيعي اپاتتان قىرىلادى دا جاتادى. ٷكٸمەت نە ٸستەي الدى سوعان? ەشتەڭە كٶرٸنبەيدٸ. ايتا بەرسە, تٷيتكٸل كٶپ. مۇندايدا بيلٸكتە بەتبۇرىس بولىپ جاتىر دەۋ شىندىققا سايا ما?
ۇلت پورتالى
