باس اسسامبلەيانىڭ 74-شٸ سەسسيياسىنىڭ سەگٸزٸنشٸ كٷنٸ قىزىقتى ٶتتٸ جەنە وندا نەگٸزٸنەن جاھاندىق مەسەلەلەر تالقىلاندى. اتاپ ايتقاندا, ەلەمدٸك دەرجاۆا كٶشباسشىلارى سيريياداعى شيەلەنٸس سالدارىن شەشۋ جەنە ۇلتتىق سەيكەستٸكتٸ ساقتاپ قالۋ مەسەلەلەرٸن قوزعادى, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
«بٸزدٸڭ عاجايىپ عالامشارىمىزدى الىپ قاراساق, شىندىق كٶرٸنٸپ تۇر: ەگەر سٸز ازاتتىقتى قالاساڭىز, ەلٸڭٸزدٸ ماقتان تۇتىڭىز. ەگەر سٸزگە دەموكراتييا قاجەت بولسا, ەگەمەندٸگٸڭٸزدٸ نىعايتىڭىز. ەگەر سٸز بەيبٸتشٸلٸكتٸ قالاساڭىز, حالقىڭىزدى جاقسى كٶرٸڭٸز. دانا كٶشباسشىلار ٶز حالقىنىڭ مٷددەسٸ ٷشٸن ەرەكەت ەتەدٸ. بولاشاق جاھاندانۋشىلاردىڭ قولىندا ەمەس, بولاشاق پاتريوتتاردىڭ, ٶز ازاماتتارىن قورعايتىن, كٶرشٸلەرٸنە قۇرمەتپەن قارايتىن تەۋەلسٸز ەلدەردٸڭ قولىندا», - دەدٸ اقش پرەزيدەنتٸ دونالد ترامپ سٶيلەگەن سٶزٸندە.
سونىمەن بٸرگە, امەريكا كٶشباسشىسى اقش-تىڭ ەربٸر حالىقتىڭ سالت-دەستٷرلەرٸن بارىنشا قولدايتىنىن اتاپ ٶتتٸ.
«اقش مەن سايلانعاننان كەيٸن قارۋلى كٷشتەردٸ تولىقتاي قايتا قۇرۋعا 2,5 ترلن دوللار جۇمساپ, ەڭ قۋاتتى ەل بولىپ وتىر. بٸز وسىناۋ كٷشتٸ قولدانۋعا مەجبٷر بولمايمىز دەپ ٷمٸتتەنەمٸن. ەلەم ٷستەمدٸككە, باسىمدىققا ۇمتىلسا, ەلٸمٸز بايلىق جاعىنان, كٷش-قۋات پەن رۋحاني تۇرعىدان كٷشتٸ بولۋ كەرەكتٸگٸن امەريكالىقتار جاقسى بٸلەدٸ. سوندىقتان, اقش بٸزدٸ وسى دەڭگەيگە جەتكٸزگەن سالت-دەستٷرلەردٸ قولدايدى», - دەپ اتاپ ٶتتٸ اقش پرەزيدەنتٸ.
«مەنٸڭ سٷيٸكتٸ ەلٸم سيياقتى وسى زالدا ٶكٸلدەرٸ وتىرعان ەر مەملەكەتتٸڭ ٶز تاريحى, مەدەنيەتٸ, مۇراسى بار. بۇل بٸزگە بٸرەگەي ەلەۋەت پەن كٷش-قۋات بەرەدٸ. تەۋەلسٸز ەلەم ۇلتتىق نەگٸزدەرٸنە سٷيەنۋٸ تيٸس», - دەدٸ ول.
ال ٶز كەزەگٸندە, تٷركييا پرەزيدەنتٸ رەدجەپ تايىپ ەردوعان سٶز سٶيلەۋ بارىسىندا سيرييالىق بوسقىندار مەسەلەسٸن شەشۋدٸ ۇسىندى.
«بٸز بارلىق تەرروريستٸك ۇيىمداردى جويماي, سيريياداعى شيەلەنٸستٸڭ شەشٸمٸن تاپپايمىز. سيرييادا قاۋٸپسٸز ايماق قۇرۋ تۋرالى اقش-پەن كەلٸسسٶزدەرٸمٸز جالعاسىپ جاتىر. بٸز ٸشكە قاراي 30 كم جەنە ۇزاقتىعى 480 كم بولاتىن بەيبٸت دەلٸز جاساۋدى ۇسىنىپ وتىرمىز. بۇل ارقىلى حالىقارالىق قوعامداستىقتىڭ قولداۋىمەن 2 ملن سيرييالىقتى جاڭا جەرگە ورنالاستىرۋعا بولادى», - دەپ اتاپ ٶتتٸ تٷركييا كٶشباسشىسى.
«ەگەر اتالعان قاۋٸپسٸز ايماق ماقۇلدانسا, بٸز وسى جەرگە 1-2 ملن بوسقىندى ورنالاستىرۋ مٷمكٸندٸگٸ تۋرالى مەلٸمدەي الامىز. اقش, رەسەي جەنە يراننىڭ كواليتسييالىق كٷشتەرٸ – بارلىعىمىز كٷش بٸرٸكتٸرٸپ جۇمىس ٸستەپ, سول جەرگە بوسقىنداردى ورنالاستىرامىز. بٸراق, بٸرلەسٸپ جۇمىس ٸستەۋٸمٸز قاجەت, سەبەبٸ بۇل مەسەلەنٸ جالعىز شەشۋ ەش مٷمكٸن ەمەس», - دەپ اتاپ ٶتتٸ ول.
ر.ەردوعان تٷركييانىڭ تەڭ تٶراعالىعىمەن ٶتەتٸن حالىقارالىق كونفەرەنتسييا تۋرالى دا ايتتى.
«بٸزدە دايىندىق جۇمىستارى قىزۋ جٷرٸپ جاتىر, سونداي-اق ليۆان, يراك جەنە يوردانييا قاتىساتىن ەلەۋەتتٸ حالىقارالىق كونفەرەنتسيياعا دايىندىق ٷستٸندەمٸز. جەلتوقسان ايىندا جەنەۆادا تٷركييانىڭ تەڭ تٶراعالىعىمەن بوسقىندار مەسەلەسٸ بويىنشا جاھاندىق فورۋمدى ٶتكٸزۋ دە ەرەكشە ماڭىزدى. ادامداردى قاۋٸپسٸز ايماقتارعا قايتارۋدى قولداۋ ٷشٸن بۇۇ باسشىلىعىمەن كونفەرەنتسييا ۇيىمداستىرۋعا دا بولار ەدٸ دەپ ٷمٸتتەنەمٸن», - دەدٸ ول.
سونداي-اق, وسى كٷنٸ بٸلٸم بەرۋدٸ دامىتۋ مەسەلەلەرٸنە دە ەرەكشە نازار اۋدارىلدى. بۇۇ باس اسسامبلەياسى 74-سەسسيياسىنىڭ تٶراعاسى تيدجاني مۋحامماد-باندە وقۋ پروتسەسٸن مودەرنيزاتسييالاۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىققا شاقىردى.
