قازاقستان ەلەمدە اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ بويىنشا مالديۆ ارالدارىنان كەيٸن ەكٸنشٸ ورىندا تۇر دەگەن اقپارات شىندىققا جاناسپايدى. رەسمي ستاتيستيكاعا سەيكەس, ەلٸمٸزدەگٸ اجىراسۋ دەڭگەيٸ بۇعان دەيٸن ايتىلعان كٶرسەتكٸشتەن ەكٸ ەسە تٶمەن. بۇل تۋرالى Energyprom.kz زەرتتەۋٸندە ايتىلعان, دەپ حابارلايدى ult.kz.
جالعان رەيتينگ قايدان شىققان?
قازاقستان ەكٸنشٸ ورىندا دەگەن اقپارات العاش رەت 2023 جىلدىڭ اقپانىندا نورۆەگييانىڭ Advokatsmart زاڭ فيرماسى جارييالاعان شولۋدا پايدا بولعان. كەيٸن بۇل مەلٸمەتتٸ امەريكالىق Petrelli Previtera زاڭ فيرماسى مەن World Population Review سايتى دا تاراتقان.
الايدا قازاقستاننىڭ ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى بۇل دەرەكتەردٸڭ شىندىققا سەيكەس كەلمەيتٸنٸن مەلٸمدەپ, World Population Review سايتىنا رەسمي حات جولداعان.
قازاقستاندا اجىراسۋ سانى قانشا?
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە:
- 2023 جىلى – 40,2 مىڭ اجىراسۋ تٸركەلگەن;
- 2025 جىلى – 45,7 مىڭ نەكە بۇزىلعان. بۇل بٸر جىل بۇرىنعى كٶرسەتكٸشتەن 12,7%-عا كٶپ;
- 2026 جىلدىڭ العاشقى التى ايىندا – 22,5 مىڭ اجىراسۋ تٸركەلگەن. بۇل ٶتكەن جىلدىڭ سەيكەس كەزەڭٸمەن سالىستىرعاندا 4,5%-عا جوعارى.
قازاقستان ەلەمدٸك رەيتينگتە نەشٸنشٸ ورىندا?
زەرتتەۋ اۆتورلارى ەلدەردٸ سالىستىرۋ كەزٸندە حالىقتىڭ جاس ەرەكشەلٸگٸن ەسكەرگەن. سەبەبٸ جالپى اجىراسۋ كوەففيتسيەنتٸن ەسەپتەگەندە بالالار دا حالىق سانىنا قوسىلادى.
سوندىقتان 66 ەل بويىنشا اجىراسۋ سانى 15 جاستان اسقان ەر 1000 ادامعا شاققاندا ەسەپتەلگەن. نەتيجەسٸندە قازاقستان 2,9 كٶرسەتكٸشٸمەن 14-ورىنعا جايعاسقان.
اجىراسۋ دەڭگەيٸ ەڭ جوعارى ەلدەر:
- رەسەي – 5,8;
- مولدوۆا – 4,9;
- گرۋزييا – 4,7;
- بەلارۋس – 4,4.
ال گەرمانييادا بۇل كٶرسەتكٸش 1,8, يتالييادا 1,5 بولعان.
نەكەدەگٸ ەيەلدەر سانىنا شاققاندا قانداي كٶرسەتكٸش شىعادى?
زەرتتەۋدە تاعى بٸر كٶرسەتكٸش قاراستىرىلعان. ول – ەر 1000 نەكەدەگٸ ەيەلگە شاققانداعى اجىراسۋ سانى.
2023 جىلى قازاقستاندا بۇل كٶرسەتكٸش 10,8 بولعان. سالىستىرۋ ٷشٸن:
- رەسەي – 21,1;
- لاتۆييا – 15,3;
- اقش – 14,4;
- شۆەتسييا – 12,7;
- فينلياندييا – 11,9;
- گەرمانييا – 7,3;
- جاپونييا – 6,1.
وسى ەسەپ بويىنشا قازاقستاننىڭ كٶرسەتكٸشٸ سولتٷستٸك ەۋروپا مەن بالتىق جاعالاۋى ەلدەرٸنٸڭ دەڭگەيٸنە جاقىن.
قاي ٶڭٸرلەردە اجىراسۋ كٶپ?
2025 جىلعى مەلٸمەت بويىنشا, 15 جاستان اسقان ەر 1000 ادامعا شاققانداعى اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ ٶڭٸرلەر اراسىندا ەرتٷرلٸ بولعان.
ەڭ جوعارى كٶرسەتكٸش:
- قاراعاندى وبلىسى – 4,4;
- پاۆلودار وبلىسى – 4,4;
- سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسى – 4,1.
ەڭ تٶمەن كٶرسەتكٸش:
- تٷركٸستان وبلىسى – 1,6;
- الماتى وبلىسى – 2,3;
- شىمكەنت – 2,7.
ال اجىراسۋدىڭ ابسوليۋتتٸك سانى بويىنشا الماتى (5 مىڭ) مەن استانا (4,2 مىڭ) الدىڭعى ورىندا.
رەسمي ستاتيستيكا نەنٸ قامتىمايدى?
ايتا كەتەيٸك, رەسمي ەسەپكە تەك احات ورگاندارىندا تٸركەلگەن نەكەلەر مەن زاڭدى تٷردە بۇزىلعان نەكەلەر كٸرەدٸ.
2021 جىلعى حالىق ساناعى بويىنشا, قازاقستاندا 460 مىڭ ەيەل رەسمي تٸركەلمەگەن نەكەدە تۇرعان. مۇنداي وتباسىلاردىڭ اجىراسۋى رەسمي ستاتيستيكادا كٶرسەتٸلمەيدٸ.
وسىلايشا, قازاقستان اجىراسۋ كٶرسەتكٸشٸ بويىنشا ەلەمدە ەكٸنشٸ ورىندا ەمەس. 66 ەلدٸ قامتىعان سالىستىرۋدا 14-ورىندا تۇر.