بٷگٸن قر ٷكٸمەتٸنٸڭ باسپاسٶز ورتالىعىندا ٶتكەن بريفينگ بارىسىندا قر يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ ق. ٶسكەنباەۆ پەن «قازاقستاننىڭ تۇرعىن ٷي قۇرىلىس جيناق بانكٸ» اق باسقارما تٶرايىمى ل. يبراگيموۆا كٶپ بالالى وتباسىلارعا باسپانانىڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋ بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى ايتىپ بەردٸ, دەپ حابارلايدى "ۇلت اقپارات".
«نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنىڭ «ساتىپ الۋسىز جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي سالۋ» مٸندەتٸ اياسىندا ساتىپ الۋسىز جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷي رەسپۋبليكالىق جەنە جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەردە سەيكەس قارجى جىلىندا كٶزدەلگەن قاراجاتقا سەيكەس كەلەسٸ ادامدارعا ۇسىنىلادى:
تابىسى از كٶپ بالالى وتباسىلارعا;
حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك جاعىنان وسال توپتارىنا;
جۇمىس ٸستەيتٸن جاستارعا.
2019 جىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن ەكٸمدٸكتەردە كەزەكتە تۇرعان ادامدار ٷشٸن 6002 ساتىپ الۋسىز جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷيدٸڭ قۇرىلىسىنا (ساتىپ الۋىنا) 32,8 ملرد تەڭگە بٶلٸندٸ. جىل سايىن كەم دەگەندە 4 مىڭ پەتەر پايدالانۋعا بەرٸلەتٸن بولادى.
كٶپ بالالى وتباسىلار ٷشٸن 2025 جىلعا دەين 40 مىڭ جالعا بەرٸلەتٸن تۇرعىن ٷيدٸڭ نەمەسە جىل سايىن 6 مىڭ پەتەردٸڭ قۇرىلىسى جوسپارلاندى. وسى ماقساتتر ٷشٸن 7 جىل ٸشٸندە 350 ملرد تەڭگە قاراستىرىلعان (نەمەسە جىل سايىن 50 ملرد تەڭگەدەن).
بٷگٸندە بٸز 2 813 پەتەردٸ بەردٸك جەنە جوسپاردان الدا كەلەمٸز. كٶپ بالالى انالاردى پەتەرلەرمەن قامتاماسىز ەتۋ اياسىندا بيىل 6 مىڭ ەمەس, 8 مىڭعا جۋىق پەتەردٸ ٶتكٸزۋدٸ كٶزدەپ وتىرمىز», — دەدٸ ق. ٶسكەنباەۆ.
سونداي-اق, بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيستر ەكٸ اپتا سايىن ول باعدارلامانىڭ اسپەكتٸلەرٸن تٷسٸندٸرۋ ٷشٸن كٶپ بالالى انالارمەن كەزدەسەتٸنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«ولار باسپانانى دەل قازٸر العىسى كەلەدٸ. بٸراق شىدامدىلىق, سابىرلىلىق قاجەت. كەزەك ەرەجەلەرٸن ساقتاۋ كەرەك. مەن دە, مينيستر دە, ٷكٸمەت باسشىسى دا – ەشكٸم كەزەكتٸ بۇزىپ, بٸرەۋدٸ كەزەكتەن تىس ٶتكٸزٸپ جٸبەرە المايدى. زاڭ بار», — دەدٸ ق. ٶسكەنباەۆ.
سونىمەن قاتار ق. ٶسكەنباەۆ كٶپ بالالى وتباسىلارعا باسپانا الۋ ٷشٸن بٶلەك كەزەك جاساۋ مەسەلەسٸنە تٷسٸنٸكتەمە بەردٸ.
«بۇرىن كٶپ بالالى وتباسىلار جالپى ورتاق كەزەكتە تۇراتىن. ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرلەرٸ مەن جەتٸم بالالار ٷشٸن باسىمدىق بولدى. ولارعا سالىنعان تۇرعىن ٷيدٸڭ 20% بەرٸلەتٸن. سالىنعان تۇرعىن ٷيدٸڭ 80%-ى قالعان كەزەككە بەرٸلدٸ. بۇل حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك وسال توبىنىڭ 11 ساناتى.
وسى جىلدىڭ مامىر ايىندا زاڭعا تٷزەتۋلەر ەنگٸزٸلدٸ, وعان سەيكەس كٶپ بالالى وتباسىلار جەڭٸلدەتٸلگەن باسپانانى بٸرٸنشٸ كەزەكتە الۋشىلارمەن تەڭەستٸرٸلدٸ. بۇل باعدارلامانى «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىندا جەدەل ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن جەكە كەزەك بٶلٸندٸ», — دەدٸ ق. ٶسكەنباەۆ.
«قازاقستاننىڭ تۇرعىن ٷي قۇرىلىس جيناق بانكٸ» اق باسقارما تٶرايىمى لەززات يبراگيموۆا كەزەكتٸڭ ايقىندىلىعى تۋرالى ايتىپ بەردٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, قتقجب قر ييدم-مەن بٸرلەسٸپ, تۇراقتى نەگٸزدە دەرەكتەردٸ سالىستىرىپ تۇرادى.
«بٷگٸنگٸ تاڭدا 512 مىڭ كەزەكتە تۇرعانداردىڭ 160 مىڭى - بٸزدٸڭ بانكتٸڭ سالىمشىلارى. ياعني, ادامدار قازاقستاندا مٷلدەم تەگٸن باسپانا بولمايتىنىنا جەنە ادامدار تەزٸرەك تۇرعىن ٷي الۋى ٷشٸن جاعدايلار جاسالىپ جاتقانىنا سەندٸ جەنە تٷسٸندٸ. بٸر ۋاقىتتا جاو-دا كەزەكتە تۇرعان جەنە قتقجب سالىمشىلارى بولىپ تابىلاتىن وسى 160 مىڭ ادامنىڭ 20%-عا جۋىعىندا 1 ملن تەڭگەدەن استام جيناق بار.
بۇل ساناتتاعى ادامدار جىلدىق 5%, باستاپقى جارناسى 20% قۇرايتىن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسىنا قاتىسا وتىرىپ, ٷي يەسٸ بولا باستايدى جەنە كەزەكتەن شىعادى.
«باقىتتى وتباسى» باعدارلاماسىنا دا جاو كەزەگٸندە تۇرعان ازاماتتار — كٶپ بالالى وتباسىلار, تولىق ەمەس وتباسىلار جەنە مٷگەدەك بالالاردى تەربيەلەپ وتىرعان وتباسىلار قاتىسادى.
قازٸر بٸزدٸڭ hcsbk.kz سايتتا قارىز الۋشىلار تٸزٸمٸ, ياعني قارىز العان وتباسىلاردىڭ تٸزٸمٸ جارييالانعان. بۇل ايقىندىق بٸزدە بارلىق نەسيەلٸك تۇرعىن ٷي بويىنشا قامتاماسىز ەتٸلەدٸ. قىسقاسى, باسپانالى بولعان ادامداردىڭ تٸزٸمٸن بٸز جارييالاپ وتىرامىز», — دەدٸ ل. يبراگيموۆا.
سونىمەن بٸرگە, بەيٸندٸ ۆەدومستۆونىڭ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ كٶپ بالالى وتباسىلار سانىنىڭ ٶسكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
«ٷش جىلدىڭ ٸشٸندە بٸز كٶپ بالالى وتباسىلاردى جەڭٸلدەتٸلگەن باسپانامەن تولىقتاي قامتاماسىز ەتۋٸمٸز كەرەك. باسىمدىق جارييالانعان كەزدە 29 مىڭ كٶپ وتباسى كەزەكتە تۇردى. بٷگٸندە ولاردىڭ سانى – 38 229 وتباسى. كەزەك ايتارلىقتاي جىلدام قارقىنمەن ٶسۋدە. بٸز ٶسٸمدٸ ەسكەرە وتىرىپ تۇرعىن ٷي سالىپ جاتىرمىز. سوندىقتان العا قويىلعان مٸندەتتەر تولىعىمەن ورىندالادى», — دەدٸ ق. ٶسكەنباۆ.
