قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار ماميننٸڭ تٶراعالىعىمەن ٶتكەن ٷكٸمەتتٸڭ سەلەكتورلىق وتىرىسىندا جاڭا 2020-2021 وقۋ جىلىنىڭ باستالۋىنا دايىندىق مەسەلەسٸ قارالدى. اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار تۋرالى بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترٸ اسحات ايماعامبەتوۆ باياندادى, دەپ حابارلايدى primeminister.kz سايتى.
ەلٸمٸزدە جاڭا وقۋ جىلىنا دايىندىق جۇمىستارى قارقىندى تٷردە جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق جاعدايعا بايلانىستى 1 قىركٷيەكتەن باستاپ وقۋ جىلى جالپى قاشىقتان وقىتۋ فورماتىندا باستالادى.
بٸلٸم مينيسترٸنٸڭ ايتۋىنشا, قابىلدانعان شەشٸمگە سەيكەس بۇل جەردە ەكٸ ەرەكشەلٸك بار. شالعايداعى ەلدٸ مەكەندەردەگٸ شاعىن جيناقتالعان مەكتەپتەر ەپيدەمييالىق احۋالعا بايلانىستى وقۋدى دەستٷرلٸ شتاتتىق رەجيمدە باستايدى, سونداي-اق باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى ٷشٸن, اتا-انالاردىڭ ٶتٸنٸشٸ نەگٸزٸندە, قاتاڭ سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ, كەزەكشٸ سىنىپتار اشىلادى. كەزەكشٸ سىنىپتارعا ٶتٸنٸشتەر قولجەتٸمدٸ بايلانىس قۇرالدارى ارقىلى ەلەكتروندى تٷردە قابىلدانادى.
سونىمەن, الدىن الا بولجام بويىنشا, ينتەرنەت پلاتفورمالار مەن تەلەديداردى پايدالانا وتىرىپ, قاشىقتان وقىتۋ فورماتىندا 2,6 ملن وقۋشى (79%), كەزەكشٸ سىنىپتاردا 530 مىڭ بالا (17%), شتاتتىق تٷردە اۋىلداردا 157 مىڭنان استام وقۋشى (4%) بٸلٸم الادى دەپ كٷتٸلۋدە.
«مەكتەپكە دەيٸنگٸ ۇيىمداردا اتا-انالاردىڭ قالاۋى بويىنشا بالالاردى كەزەكشٸ توپتارعا قابىلداۋ ۇيىمداستىرىلادى. سەيكەسٸنشە بۇل توپتارداعى بالالاردىڭ سانى ون بەستەن اسپاۋى تيٸس. بالالار اتا-انالاردىڭ ٶتٸنٸشٸ نەگٸزٸندە قاشىقتان نەمەسە جەكە تەرتٸپپەن وقۋعا, سونىمەن قاتار بەس بالادان اسپايتىن شاعىن توپتارداعى ٷيٸرمەلەرگە قاتىساتىن بولادى», — دەدٸ ايماعامبەتوۆ.
ارنايى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارىنىڭ جۇمىسى مينيسترلٸك ٷشٸن ەرەكشە ماڭىزعا يە. وسى ەرەكشە بٷلدٸرشٸندەر قازٸرگٸ جاعدايدا ٷلكەن نازاردى قاجەت ەتەدٸ. سوندىقتان اتا-انالارىنىڭ تاڭداۋى بويىنشا ارنايى ونلاين كەڭەس بەرۋ نەمەسە مامانداردىڭ جەكە قابىلداۋلارى ۇيىمداستىرىلادى. دەنساۋلىعىندا كٷردەلٸ پروبلەمالارى بار بالالاردى قابىلداۋ الدىن الا جازىلۋ تەرتٸبٸمەن جەكە جٷرگٸزٸلەدٸ.
كوللەدجدەرگە كەلەر بولساق, پەداگوگيكالىق, اT, ەلەۋمەتتٸك, گۋمانيتارلىق, تەحنولوگييالىق, اگرارلىق, مەديتسينا, ٶنەر باعىتتارى بويىنشا قاشىقتان وقىتۋ ۇسىنىلادى.
«سەيكەسٸنشە زەرتحانالىق جۇمىستار مەن ٶندٸرٸستٸك تەجٸربيەنٸ شتاتتى رەجيمدە جٷرگٸزۋگە مٷمكٸندٸك بەرەمٸز. بۇعان قوسا الىس اۋىلدىق جەرلەردە جەنە شاعىن قالالاردا ورنالاسقان, بٸر توپتاعى ستۋدەنت سانى 15-تەن اسپايتىن 102 كوللەدج دە شتاتتىق رەجيمدە جۇمىس ٸستەيدٸ», — دەدٸ مينيستر.
جوعارى وقۋ ورىندارىندا وقىتۋ نەگٸزٸنەن قاشىقتان جٷرگٸزٸلەدٸ.
«تەحنيكالىق, اگرارلىق جەنە تابيعي باعىتتار, مەديتسينا جەنە ٶنەر ماماندىقتارى بويىنشا دەرٸستەر مەن سەمينارلار (70 %) ونلاين فورماتتا, ال زەرتحانالىق جەنە پراكتيكالىق ساباقتار (30%) كٷشەيتٸلگەن سانيتارلىق شارالاردى قاتاڭ ساقتاي وتىرىپ, دەستٷرلٸ فورماتتا ٶتكٸزٸلەدٸ», — دەدٸ ايماعامبەتوۆ.
ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋراداعى ساباقتار ارالاس پرينتسيپپەن وقىتىلادى. وسى بەرٸلگەن باعدارلار شەڭبەرٸندە ەربٸر ۇيىم ٶزدەرٸ دەربەس شەمٸم قابىلدايدى.
«قاشىقتان وقىتۋ كەزٸندە وقۋ پروتسەسٸنٸڭ پرينتسيپتەرٸ مەن تەحنولوگييالارى سەيكەسٸنشە ٶزگەرەدٸ. وسىعان بايلانىستى تٶرتٸنشٸ توقسان تەجٸريبەسٸن ەسكەرٸپ, باعالاۋ نورمالارىن, وقىتۋ ەدٸستەمەسٸن ٶزگەرتۋ جەنە كەرٸ بايلانىستى جٷزەگە اسىرۋ بويىنشا دا بٸرقاتار جۇمىس جٷرگٸزٸلۋدە», — دەدٸ مينيستر.
بۇعان قوسا, شٸلدە ايىنان باستاپ قاشىقتان وقىتۋ جٷيەسٸنٸڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن تٷسٸندٸرۋ, سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق جاعدايعا بايلانىستى ەرتٷرلٸ فورماتقا كٶشۋ بويىنشا كٷندەلٸكتٸ ۆەبينارلار ٶتكٸزٸلٸپ كەلەدٸ. جەكە كەستە بويىنشا 7 مىڭنان اسا قازاقستاندىق مەكتەپ ديرەكتورىنا, ولاردىڭ 12 مىڭداي ورىنباسارىنا جەنە 2 مىڭعا جۋىق ەدٸسكەرگە قاشىقتان وقىتۋدى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا تٷسٸندٸرۋ سەمينارلارى ٶتكٸزٸلدٸ.
ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق مۇعالٸمدەرٸ ٷشٸن قاشىقتان وقىتۋ تەحنولوگييالارى بويىنشا بٸلٸكتٸلٸكتٸ ارتتىرۋ كۋرستارى باستالدى. ولارمەن مۇعالٸمدەر 100% قامتىلاتىن بولادى.
ايماعامبەتوۆ اتاپ ٶتكەندەي, اتا-انالار مەن وقۋشىلار ٷشٸن ەدٸستەمەلٸك قولداۋ كٶرسەتۋ ماڭىزدى. سوندىقتان تامىز ايىندا بالالارعا جەنە اتا-انالارعا «ٷيدە قالاي وقۋ كەرەك?», «گيگيەنا نەگٸزدەرٸ», «كيبەرمەدەنيەت», «ينتەرنەت ارقىلى قالاي وقۋ كەرەك?», «دەنە جاتتىعۋلارىنىڭ ماڭىزى» تاقىرىپتارىندا بٸرىڭعاي سىنىپ ساعاتتارى, اتا-انالار جينالىستارى ٶتكٸزٸلەدٸ.
بٸلٸم كٷنٸن 1 قىركٷيەكتە ونلاين رەجيمٸندە ٶتكٸزۋ جوسپارلانعان. جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندارمەن بٸرلەسٸپ, مەكتەپتەرگە كومپيۋتەر ساتىپ الۋ جۇمىسى جٷرگٸزٸلۋدە.
«جالپى, تاپشىلىق بار. بۇل تۋرالى اشىق ايتۋ كەرەك. بٷگٸنگٸ تاڭدا رەسپۋبليكا بويىنشا 185 مىڭ بٸلٸم الۋشىنىڭ كومپيۋتەرٸ جوق. تاپشىلىق ەسٸرەسە كٶپ بالالى, از قامتىلعان وتباسىلاردا بايقالادى. 1 قىركٷيەككە دەيٸن اتالعان ساناتتاعى 500 مىڭنان استام بالا كومپيۋتەر تەحنيكاسىمەن قامتاماسىز ەتٸلەدٸ», — دەدٸ ايماعامبەتوۆ.
24 مىڭ پەداگوگتٸڭ جەكە كومپيۋتەرٸ جوق, 2 مىڭ پەداگوگ ٷشٸن ينتەرنەت جەلٸسٸ قولجەتٸمدٸ ەمەس. بۇل مەسەلە مەكتەپتەگٸ كومپيۋتەرلەردٸ ولارعا ۋاقىتشا پايدالانۋعا بەرۋ ارقىلى شەشٸلەتٸن بولادى.
IV توقساندا ٶز ينتەرنەت-پلاتفورمالارىن ۇسىنعان اT-كومپانييالار جازعى ۋاقىتتا ايتىلعان ۇسىنىستار بويىنشا وقۋ پروتسەسٸنە قاجەتتٸ جاڭا فۋنكتسيونالدار جاساپ, قاشىقتىقتان وقىتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ بويىنشا بٸرقاتار جۇمىستار اتقاردى.
مازمۇن ماتەريالدارىن تولىقتىرۋمەن قاتار, ات-كومپانييالار ساباقتاردى جازۋ مٷمكٸندٸگٸ بار ستريمينگتٸك بەينە كونفەرەنتسييا مودۋلدەرٸن دايىندادى. وقۋ پروتسەسٸن باسقارۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جٷيەلەرٸ, اناليتيكا, باعالاۋ جەنە ت. ب. ەزٸرلەندٸ.
بٷگٸنگٸ كٷنٸ ەر مەكتەپ اT كومپانييالاردىڭ ينتەرنەت پلاتفورمالارىندا پەداگوگتاردىڭ سۇرانىستارىنا جاۋاپ بەرەتٸن كەز كەلگەن پلاتفورمانى تاڭداۋعا قۇقىلى. وسى قىسقا مەرزٸمدە بٸرنەشە جاڭا پلاتفورمالار دا نارىققا شىقتى, بەسەكەلەستٸك پەن تاڭداۋ بار.
كٶكتەمدەگٸ تەجٸربيەگە سەيكەس تەلەساباقتار ەزٸرلەنۋدە. تەلەساباقتار — ٶتە قولجەتٸمدٸ قۇرال. بارلىعى 6 مىڭنان استام تەلەساباق تٷسٸرٸلۋدە.
تەلەديدار ساباقتارى «ەل-فارابي» مەن «ەل-ارنا» ارنالارىندا كٶرسەتٸلەدٸ. كەم دەگەندە ەرقايسىسىندا 9 ساعاتتان ەفير بەرٸلدٸ. وعان قوسا بارلىق تەلەساباقتار ينتەرنەتتە ورنالاستىرىلىپ بارلىق وقۋشىلار ٷشٸن تەگٸن جەنە قولجەتٸمدٸ بولادى.
قازٸر اقپارات جەنە قوعامدىق دامۋ مينيسترلٸگٸمەن, ەكٸمدٸكتەرمەن بٸرلەسٸپ وسى ارنالارمەن قامتىلۋ كارتاسى دايىندالدى. سونىڭ نەگٸزٸندە 604 ەلدٸ مەكەن ٷشٸن وسى كانالداردىڭ قولجەتٸمسٸز ەكەنٸ انىقتالدى, بٸراق ونىڭ 314-ٸندە عانا وقۋشىلار بار. بۇل مەسەلە جەرگٸلٸكتٸ تەلەارنالارعا رەترانسلياتسييالاۋ, سپۋتنيكتٸك انتەننالار ورناتۋ ارقىلى شەشٸلەدٸ.
وقۋلىقتارمەن قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى جۇمىس جٷرگٸزٸلۋدە. 11 سىنىپ ٷشٸن 160 239 وقۋلىق جيىنتىعى ساتىپ الىندى. جٶنەلتۋ كەستەسٸ جاسالدى جەنە كەلٸسٸلدٸ, جالپى جٶنەلتۋ كٶرسەتكٸشٸ 50%, جەتكٸزۋ 35% قۇرايدى. شٸلدە ايىنان باستاپ وقۋلىقتار بالالارعا تاراتىلا باستادى.
وقۋلىقتاردىڭ ەلەكتروندىق نۇسقاسى وقۋشىلار مەن مۇعالٸمدەرگە QR-كود ارقىلى قولجەتٸمدٸ.
سٶز سوڭىندا ايماعامبەتوۆ ٸندەتپەن سىرقاتتانۋ دەڭگەيٸنٸڭ تۇراقتى تٶمەندەۋٸنە بايلانىستى بٸلٸم بەرۋ ۇيىمدارى سانيتارلىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ, وقىتۋدىڭ ارالاس جەنە شتاتتىق فورماتىنا بٸرتٸندەپ كٶشۋدٸ جٷزەگە اسىراتىنىن جەتكٸزدٸ.
قاراعاندى وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ جەڭٸس قاسىمبەك ٶڭٸردٸڭ ەرەكشەلٸگٸ, مۇندا شاعىن جيناقتالعان مەكتەپتەردٸڭ سانى كٶپ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. ياعني, وبلىس مەكتەپتەرٸنٸڭ 43%-ى شالعاي جاتقان تۇرعىنى از اۋىلداردا ورنالاسقان. بٷگٸنگٸ كٷنگٸ ەپيدەمييالىق جاعداي ولاردىڭ 193-ٸنە شتاتتىق رەجيمدە جۇمىس ٸستەۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. اتالعان مەكتەپتەردٸڭ بارلىعىندا سانيتارلىق رەجيم بارىنشا كٷشەيتٸلٸپ, قاجەتتٸ سانيتارلىق قۇرالدار ساتىپ الىنعان.
«وبلىس بويىنشا بارلىعى 505 مەكتەپ بار. ولاردا 200 مىڭعا جۋىق وقۋشىعا بٸلٸم بەرۋ جوسپارلانۋدا, ولاردىڭ 24 مىڭى — بٸرٸنشٸ سىنىپ وقۋشىلارى. وقۋشىلاردىڭ 70%-ى قاشىقتىقتان وقىتىلاتىن بولادى. 48 مىڭ باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى ٷشٸن 3 623 كەزەكشٸ سىنىپ قۇرىلادى», — دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ.
قاراعاندى وبلىسى بويىنشا كومپيۋتەرلٸك تەحنيكامەن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەسٸن وقۋشىلار مەن مۇعالٸمدەرگە مەكتەپ تەحنيكاسىن ۋاقىتشا پايدالانۋعا بەرۋ ارقىلى شەشۋ كٶزدەلگەن. بۇل رەتتە ەلەۋمەتتٸك وسال وتباسىلاردان شىققان 28 مىڭعا جۋىق وقۋشىنى قامتاماسىز ەتۋگە ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. جالپى, وبلىس مەكتەپتەرٸنٸڭ بالانسىندا 35,3 مىڭ بٸرلٸك كومپيۋتەرلٸك تەحنيكا بار.
«قاشىقتىقتان وقىتۋ پروتسەسٸن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن وبلىستىق بيۋدجەت ەسەبٸنەن شامامەن 9 مىڭ بٸرلٸك كومپيۋتەرلٸك تەحنيكا ساتىپ الىنۋدا. سونداي-اق دەمەۋشٸلٸك قاراجات ەسەبٸنەن مىڭعا جۋىق كومپيۋتەر تەحنيكاسى الىندى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بٸر كٶزدەن تاعى 28 مىڭنان اسا كومپيۋتەرلٸك تەحنيكانى ساتىپ الۋعا قوسىمشا قاراجات بٶلٸنۋدە. نەتيجەسٸندە كومپيۋتەرلٸك پارك تولىعىمەن جاڭارتىلادى», — دەپ ناقتىلادى ج. قاسىمبەك.
ينتەرنەت جەلٸسٸمەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا. ٶڭٸر تۇرعىندارىنىڭ 90%-دان استامى ينتەرنەت بايلانىسى مەسەلەلەرٸ شەشٸلگەن قالالار مەن اۋدان ورتالىقتارىندا تۇرادى. تەك, شالعايدا ورنالاسقان 85 اۋىلدىق ەلدٸ مەكەندە بۇل مەسەلە ٶزەكتٸ بولىپ وتىر. وبلىس ەكٸمٸنٸڭ ايتۋىنشا, اتالعان اۋىلداردا ينتەرنەت جىلدامدىعىن 3 جەنە 4G-گە دەيٸن جاقسارتۋ بويىنشا جۇمىستار بەلسەندٸ جٷرگٸزٸلۋدە. سونىڭ نەتيجەسٸندە تامىز ايىنىڭ سوڭىنا دەيٸن قوسىمشا 73 اۋىل مەكتەبٸنٸڭ 5 مىڭنان استام وقۋشىسىن ينتەراكتيۆتٸ پلاتفورمالاردا وقىتۋ مٷمكٸندٸك تۋىندايدى.
«سونىمەن قاتار, از قامتىلعان وتباسىلاردان شىققان وقۋشىلاردى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن 5 مىڭعا جۋىق مودەم ساتىپ الىناتىن بولادى», — دەدٸ وبلىس باسشىسى.
سونداي-اق وقۋشىلاردى قاجەتتٸ وقۋلىقتارمەن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەسٸن تولىق شەشۋ ٷشٸن 2,4 ملرد تەڭگە قاراجات بٶلٸنگەن. بۇدان باسقا, بيىل وبلىستىق بيۋدجەتتەن جەنە «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى», «اۋىل - ەل بەسٸگٸ» باعدارلامالارى اياسىندا 413 بٸلٸم بەرۋ نىسانىنا جٶندەۋ جٷرگٸزۋگە 17 ملرد تەڭگەدەن استام قاراجات بٶلٸنٸپ, 129 نىساندا جۇمىس اياقتالدى, 15 جاڭا بٸلٸم بەرۋ نىسانىنىڭ قۇرىلىسى جٷرگٸزٸلۋدە.
«جاڭا وقۋ جىلىنا قاراي بٸز وبلىس مەكتەپتەرٸن بەينەباقىلاۋ جٷيەلەرٸمەن 100% قامتاماسىز ەتەمٸز. اۋلالاردا ورنالاسقان بارلىق سانيتارلىق توراپتار مەكتەپ عيماراتتارىنا كٶشٸرٸلەتٸن بولادى», — دەدٸ ج. قاسىمبەك.
وبلىس كوللەدجدەرٸندە قاشىقتىقتان وقىتۋدى قامتاماسىز ەتۋ جٶنٸندە بارلىق قاجەتتٸ جۇمىستار جٷرگٸزٸلدٸ. كومپيۋتەرلەرگە دەگەن قاجەتتٸلٸك تولىعىمەن جابىلدى.
سولتٷستٸك قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ قۇمار اقساقالوۆتىڭ مەلٸمەتٸنشە, جاڭا وقۋ جىلىندا ٶڭٸردە 477 مەكتەپتە 76 000 وقۋشى وقيتىن بولادى, بۇل ٶتكەن جىلعا قاراعاندا 6%-عا ارتىق. ونىڭ ٸشٸندە سانيتارلىق قاۋٸپسٸزدٸكتٸڭ بارلىق شارالارىن ساقتاۋمەن 310 شاعىن جيناقتى مەكتەپتە بارلىق وقۋشىلاردىڭ 23%-ى شتاتتىق رەجيمدە وقيتىن بولادى.
«قاشىقتان وقىتۋدى ۇيىمداستىرۋ ٷشٸن وبلىستاعى 380 مۇعالٸم مەن 10,5 مىڭ وقۋشىعا 11 مىڭ بٸرلٸك تەحنيكا ۋاقىتشا قولدانۋعا بەرٸلەدٸ. ٷنەمدەۋ ەسەبٸنەن 580 كومپيۋتەر الىندى. جاڭا وقۋ جىلىنا دەيٸن تاعى 2 مىڭ دانا كومپيۋتەر الىنادى», — دەدٸ ق. اقساقالوۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ٶڭٸردەگٸ مەكتەپتەردٸڭ 96%-دان استامى كەڭ جولاقتى ينتەرنەتكە قوسىلعان. ال شالعايداعى اۋىلداردا ينتەرنەت جىلدامدىعىن ارتتىرۋ ٷشٸن تابىسى تٶمەن وتباسىلار ٷشٸن 2 مىڭ روۋتەر مەن USB-مودەم ساتىپ الىنىپ, تاراتىلاتىن بولادى.
سونىمەن قاتار, ٶڭٸردە بٸلٸم بەرۋ نىساندارىن جٶندەۋ جۇمىستارى جالعاسىپ جاتىر. بىلتىر 142 مەكتەپتە كٷردەلٸ جٶندەۋ جٷرگٸزٸلسە, بيىل تاعى 107 نىساندا تيٸستٸ جۇمىستار جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر. وسىلايشا, ەكٸ جىل ٸشٸندە ٶڭٸردەگٸ مەكتەپتەردٸڭ جارتىسى جاڭارتىلادى.
«وقۋلىقتار مەن ەدٸستەمەلٸك كەشەندەردٸ 20 تامىزعا دەيٸن جەتكٸزۋ ٷشٸن بارلىق شارتتار جاسالدى. وقۋ جىلى باستالعانعا دەيٸن بەينەباقىلاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جەنە مەكتەپتەردٸڭ اۆتوبۋس پاركٸن جاڭارتۋ مەسەلەسٸن دە تولىق شەشەمٸز. كادر تاپشىلىعى 600-دەن استام جاس ماماننىڭ ەسەبٸنەن شەشٸلەدٸ», — دەدٸ وبلىس ەكٸمٸ.
باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ عالي ەسقاليەۆ وبلىستا 107 700-گە جۋىق وقۋشى بٸلٸم الاتىن 380 مەكتەپ بار ەكەنٸن ايتتى. ونىڭ ٸشٸندە جاڭا وقۋ جىلىندا 15%-ىندا وقۋشىلار دەستٷرلٸ فورماتتا وقىتىلادى, 85%-ى قاشىقتىقتان وقىتىلادى.
ايماق باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, وبلىس وقۋشىلارىنىڭ 75,5%-نىڭ ٷيٸندە كومپيۋتەر جوق. بۇل مەسەلەنٸ كەلەسٸ تەرتٸپپەن شەشۋ كٶزدەلگەن:
- 16,5 مىڭ وقۋشى دەستٷرلٸ فورماتتا مەكتەپتە وقىتىلادى, ياعني ولارعا كومپيۋتەر قاجەت ەتٸلمەيدٸ;
- 29 مىڭ وتباسى مەكتەپ كومپيۋتەرلەرمەن قايتارىم نەگٸزٸندە قامتاماسىز ەتٸلەدٸ;
- قالعان 2866 وقۋشى دەمەۋشٸلٸك جەنە باسقا قاراجات ەسەبٸنەن قامتىلاتىن بولادى.
«وبلىستىڭ بارلىق 380 مەكتەبٸ ينتەرنەت جەلٸسٸنە قوسىلعان. كەيبٸر ەلدٸ مەكەندەردە ينتەرنەتتٸڭ جىلدامدىعى تٶمەن. وسى مەسەلەنٸ شەشۋ ٷشٸن جەرگٸلٸكتٸ بيۋدجەتتەن قاجەتتٸ قاراجات بٶلٸندٸ, نەتيجەسٸندە ينتەرنەت جەلٸسٸنٸڭ ورتاشا جىلدامدىعى سەكۋندىنا 4 مبيتتان 8 مبيتقا دەيٸن كٶبەيەدٸ», — دەدٸ ع. ەسقاليەۆ.
