© Sputnik / بولات شايحينوۆ
2021 جىلى بولعان سوڭعى حالىق ساناعى بويىنشا قازاقستاندا ەرلەر مەن ەيەلدەر اراسىندا ەڭ كٶپ تارالعان ەسٸمدەر ازامات پەن ارۋجان.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, ازامات ەسٸمدٸ 63 مىڭ ەر ادام جەنە ارۋجان ەسٸمدٸ 73 مىڭ ەيەل بار. قازاقستاندا 33 مىڭنان استام ەسٸم 10 رەتتەن , 29 مىڭنان استام تەك 100-دەن استام رەت كەزدەسەدٸ ەكەن. ەلٸمٸزدە سان جاعىنان قازاقتاردان كەيٸنگٸ ۇلتتار ورىستار مەن ٶزبەكتەردٸڭ دە اتى-جٶنٸ كەڭ تاراعان.
10 000-نان استام رەت 136 ەر جەنە 146 ەيەل ەسٸمدەرٸ كەزدەسەدٸ. وسىلايشا, ەر ادامدار اراسىندا ەڭ تانىمال ەسٸمدەر ازامات (63 مىڭ ادام), سەرٸك (53 مىڭ ادام), مارات (50 مىڭ ادام), ەيەلدەردە – ارۋجان (73 مىڭ ادام), مادينا (59 مىڭ ادام), دينارا (59 مىڭ ادام) بولدى.
ەرلەر مەن ەيەلدەر اراسىندا بٸر مەزگٸلدە تانىمال بولعان ەسٸمدەر – باقىت پەن سەۋلەت. ەرلەرگە دە, ەيەلدەرگە دە تەن ەسٸمدەرٸ بار ادام سانى – 585 مىڭ.
فوتو: stat.gov.kz
قازاق ەسٸمدەرٸ ٸشٸندە "باي", "بەك", "جان", "حان" سيياقتى ەسٸم جالعاۋلارى ەڭ كٶپ تارالعان. اتاپ ايتقاندا, "بەك" ٶتكەن عاسىردا كەڭ تانىلعان ەسٸم جالعاۋى بولدى. الايدا, بٸراق ونىڭ تانىمالدىعى 2000 جىلداردان كەيٸن تٶمەندەي باستاعان. ال "حان" جالعاۋى سوڭعى 30 جىلدا تۇراقتى تٷردە ٶسكەن.
ەيەل ەسٸمدەرٸندە ەڭ جيٸ كەزدەسەتٸن "گٷل" سٶزٸ 1950 جىلداردان باستاپ 2000 جىلدارعا دەيٸن ٶتە تانىمال بولعان.
ەلەكتروندىق كەستە دەرەكتەرٸنە سەيكەس, قازاقتاردىڭ قىسقا ەسٸمدەردٸ كٶبٸرەك ۇناتا باستاعانىن دا بايقاۋعا بولادى. بٸر قىزىعى, 70-80-شٸ جىلداردى قوسپاعاندا, ەرلەردٸڭ ەسٸمدەرٸ ەيەلدەردٸكٸنەن ۇزاعىراق بولعان.
فوتو: stat.gov.kz
قازاقستاندا 10 000-نان استام رەت 69 قازاق تەگٸ كەزدەسەدٸ. وسىلايشا, قازاقتىڭ العاشقى تەكتەر ٷشتٸگٸنە احمەتوۆ (56 مىڭ), سەرٸك (39 مىڭ), وماروۆ (36 مىڭ) كٸرٸپ وتىر. قازاقتار اراسىندا وۆ, ەۆ, ين (وۆا, ەۆا, ينا) جالعاۋلارىنا اياقتالعان تەكتەر ٷلەسٸ 64% قۇرايدى. الايدا, ەر جىلى تۋعانداردىڭ تەكتەرٸن تالداساق, اتالعان جالعاۋلارى بار تەكتەر ٷلەسٸنٸڭ ازايۋ ديناميكاسىن بايقاۋعا بولادى.
كٶپتەگەن قازاقستاندىقتار ەكەسٸنٸڭ اتى دەگەندە -ۆيچ, -ۆنا جالعاۋلارىنان گٶرٸ ۇلى/قىزى دەگەنگە كٶشٸپ جاتقانىن انىقتالدى.
فوتو: stat.gov.kz
سونداي-اق قازاقستاندا اتىمەن دە, تەگٸمەن دە اتتاس ازاماتتار سانى از ەمەس. وسى رەتتە سەرٸك احمەتوۆ (415) پەن ايزەرە سەرٸك (517) دەگەن ەسٸمٸ مەن تەگٸ بٸردەي ادامدار ەڭ كٶبٸ ەكەن.
