© Sputnik / Bolat Shaihinov
2021 jyly bolǵan sońǵy halyq sanaǵy boiynsha Qazaqstanda erler men áielder arasynda eń kóp taralǵan esimder Azamat pen Arýjan.
Ulttyq statistika biýrosynyń málimetinshe, Azamat esimdi 63 myń er adam jáne Arýjan esimdi 73 myń áiel bar. Qazaqstanda 33 myńnan astam esim 10 retten , 29 myńnan astam tek 100-den astam ret kezdesedi eken. Elimizde san jaǵynan qazaqtardan keiingi ulttar orystar men ózbekterdiń de aty-jóni keń taraǵan.
10 000-nan astam ret 136 er jáne 146 áiel esimderi kezdesedi. Osylaisha, er adamdar arasynda eń tanymal esimder Azamat (63 myń adam), Serik (53 myń adam), Marat (50 myń adam), áielderde – Arýjan (73 myń adam), Madina (59 myń adam), Dinara (59 myń adam) boldy.
Erler men áielder arasynda bir mezgilde tanymal bolǵan esimder – Baqyt pen Sáýlet. Erlerge de, áielderge de tán esimderi bar adam sany – 585 myń.
Foto: stat.gov.kz
Qazaq esimderi ishinde "bai", "bek", "jan", "han" siiaqty esim jalǵaýlary eń kóp taralǵan. Atap aitqanda, "bek" ótken ǵasyrda keń tanylǵan esim jalǵaýy boldy. Alaida, biraq onyń tanymaldyǵy 2000 jyldardan keiin tómendei bastaǵan. Al "han" jalǵaýy sońǵy 30 jylda turaqty túrde ósken.
Áiel esimderinde eń jii kezdesetin "gúl" sózi 1950 jyldardan bastap 2000 jyldarǵa deiin óte tanymal bolǵan.
Elektrondyq keste derekterine sáikes, qazaqtardyń qysqa esimderdi kóbirek unata bastaǵanyn da baiqaýǵa bolady. Bir qyzyǵy, 70-80-shi jyldardy qospaǵanda, erlerdiń esimderi áielderdikinen uzaǵyraq bolǵan.

Foto: stat.gov.kz
Qazaqstanda 10 000-nan astam ret 69 qazaq tegi kezdesedi. Osylaisha, qazaqtyń alǵashqy tekter úshtigine Ahmetov (56 myń), Serik (39 myń), Omarov (36 myń) kirip otyr. Qazaqtar arasynda ov, ev, in (ova, eva, ina) jalǵaýlaryna aiaqtalǵan tekter úlesi 64% quraidy. Alaida, ár jyly týǵandardyń tekterin taldasaq, atalǵan jalǵaýlary bar tekter úlesiniń azaiý dinamikasyn baiqaýǵa bolady.
Kóptegen qazaqstandyqtar ákesiniń aty degende -vich, -vna jalǵaýlarynan góri uly/qyzy degenge kóship jatqanyn anyqtaldy.

Foto: stat.gov.kz
Sondai-aq Qazaqstanda atymen de, tegimen de attas azamattar sany az emes. Osy rette Serik Ahmetov (415) pen Aizere Serik (517) degen esimi men tegi birdei adamdar eń kóbi eken.