فوتو:abai.kz
2022 جىلدىڭ 2 قاڭتارىندا سۇيىتىلعان گاز باعاسىنىڭ كەنەتتەن كٶتەرٸلۋٸنە بايلانىستى جاڭاٶزەندە حالىق جاپپاي نارازىلىققا شىقتى. جاڭاٶزەندەگٸ نارازىلىققا قولداۋ كٶرسەتۋ ٷشٸن قازاقستاننىڭ باسقا ايماقتارىندا حالىق كٶشەگە شىعا باستادى. بيلٸك ٶكٸلدەرٸ "ماڭعىستاۋ وبلىسىندا سۇيىتىلعان گاز باعاسى بۇرىنعى باعاسىندا قالاتىن بولدى" دەسە دە, بٸراق نارازىلىق باسىلمادى. حالىق ەلدەگٸ قىمباتشىلىق مەسەلەسٸن ايتىپ, بيلٸكتٸڭ وستاۆكاسىن تالاپ ەتتٸ.
وقيعالار قازاقستاننىڭ بٸرنەشە ايماقتارىندا, سونىڭ ٸشٸندە الماتى, نۇر-سۇلتان (قازٸرگٸ استانا), شىمكەنت, سەمەي جەنە باسقا قالالاردا ٶتتٸ.
بەز بٸرەۋلەر الماتىدا ەكٸمدٸكتٸ باسىپ الىپ, پروكۋراتۋرا عيماراتى, تەلەارنا عيماراتىن قيراتتى, ەۋەجايدى باسىپ الماق بولدى. تالدىقورعاندا جينالعاندار ەكس-پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ەسكەرتكٸشٸن قۇلاتتى. الماتىدا ساۋدا ورىندارىن, بانكتەر تونالدى.
قاڭتار وقيعاسى كەزٸندە كٶپتەگەن قاراپايىم حالىق جاپا شەكتٸ. وقيعا بارىسىندا كٶپتەگەن ادام قازا تاۋىپ, جاراقات الدى, ال مىڭداعان ادام قاماۋعا الىندى. باس پروكۋراتۋرا قاڭتار وقيعاسى كەزٸندە كەمٸندە 225 ادام قازا بولعانىن, 4578 ادام زارداپ شەككەنٸن حابارلادى. جارالانعاندار اراسىندا 3393 پوليتسەي مەن سولدات بار. كٷشتٸك قۇرىلىمداردىڭ 19 قىزمەتكەرٸ قازا تاپقان.
قاڭتار وقيعاسىنىڭ باستى سەبەپتەرٸ: ەكونوميكالىق قيىندىقتار, ەلەۋمەتتٸك تەڭسٸزدٸك, ساياسي ٶزگەرٸستەر تالاپ ەتۋ بولدى.
قاڭتار وقيعاسىنان كەيٸن ەلدە بٸرقاتار رەفورمالار بولىپ, ونىڭ ٸشٸندە پرەزيدەنتتٸڭ ٶكٸلەتتٸلٸگٸن شەكتەۋ, پارلامەنتتٸڭ رٶلٸن كٷشەيتۋ, جەنە ەدٸلەتتٸ ەكونوميكا قۇرۋ تۋرالى ايتىلا باستادى.
جاڭا ساياسي باعىت "حالىق ٷنٸنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت" ۇرانىمەن ۇسىنىلدى. "جاڭا قازاقستان" كونتسەپتسيياسى اياسىندا ساياسي, ەلەۋمەتتٸك, جەنە ەكونوميكالىق ٶزگەرٸستەر باستالاتىنى ايتىلا باستادى.
