عادٸل باسشىنىڭ عيبراتى

پلانەتامىز سوڭعى بٸر عاسىردا العاش جارييالانعان پاندەمييا كەزٸندە, كوروناۆيرۋستىڭ COVID-19 اتتى جاڭا تٷرٸنەن (ناق اتاۋى SARS-CoV-2) قاتتى زارداپ شەگٸپ جاتقاندا عالىم دوسكەن اعاممەن حابارلاسۋىمىز تٸپتٸ جيٸلەپ كەتتٸ. قازاقستانداعى كٶپشٸلٸك جۇرت مۇنداي ۆيرۋستىڭ تٸپتٸ بار ەكەنٸنەن بەيحابار ۋاقىتتا – جىلدىڭ باسىندا-اق مەنەن سولتٷستٸك امەريكا مەن باتىس ەۋروپا ەلدەرٸندەگٸ جاعدايدى سۇراي باستادى. ٶزٸم تۇراتىن اقش-تاعى كەيبٸر شتات گۋبەرناتورلارىنىڭ ورتالىق ٷكٸمەتتٸڭ نۇسقاۋىن كٷتپەي-اق, قاڭتاردان باستاپ ساقتىق شارالارىنا كٶشكەنٸن جەتكٸزٸپ وتىردىم. ەدەتتەگٸ ٸزدەنگٸش ەرٸ جاڭاشىل قالپىنان اينىماعان عالەكەڭ سوڭعى جىلدارى ازداپ جەتٸلدٸرە تٷسكەن اعىلشىنشاسىن ٸسكە قوسىپ, حالىقارالىق اقپارات كٶزدەرٸن جٸتٸ قاداعالاپ كەلدٸ. ناۋرىزدىڭ ورتاسىندا قازاقستان تٶتەنشە جاعداي جارييالاعانشا وتباسىنا, دوس-جارانى مەن ەرٸپتەستەرٸنە نەندەي ٸندەت تٶنٸپ تۇرعانىن تٷسٸندٸرٸپ-اق باققان. كونسپيراتسييا, بەيعامدىق, سالعىرتتىق ھەم جەمقورلىق دەندەگەن ەلدەردٸ مۇنداي داعدارىس وراسان زور شىعىنعا ۇشىراتاتىنىن تٶڭٸرەگٸنە دامىلسىز ەسكەرتەدٸ. اسا جۇقپالى ۆيرۋستىڭ ەۋەلگٸ وشاعى ادام بوستاندىعى مەن سٶز ەركٸندٸگٸ جوق, «تۇمشالانعان» ەلدە پايدا بولسا, جالپى جەر-جيھان ٷشٸن احۋالدىڭ قالاي قيىندايتىنىنا نۇسقاپ كٷيٸنەدٸ. ەلٸندە, تۋىستارى مەن تانىستارىنىڭ ٸشٸندە دەرتكە شالدىققاندارىنا الاڭداپ, قازاسىنا قايعىرىپ, ايىققاندارىنا اقسارباس اتاپ قۋانادى. ساياسي كلانداردىڭ تٷپسٸز ھەم ماعىناسىز تارتىسىنان بويىن وڭاشالاپ, ەرٸ جەكە دەنساۋلىق جاعدايىنا كٶبٸرەك نازار بٶلٸپ, سوڭعى ون شاقتى جىل شىعارماشىلىقپەن اينالىسىپ جٷرگەن عالەكەڭ پاسسيونارلى, بٸلٸكتٸ ەرٸ پاتريوت تۇلعا رەتٸندە ساۋ اقىل, سىنشىل كٶزقاراستان اينىعان ەمەس.

شٸلدەنٸڭ 19-ىندا 60-قا تولاتىنى تۋرالى سٶز قوزعاعانىمدا, ەدەتتەگٸدەي تۋعان كٷن تويلاۋ دەستٷرٸنە ىقىلاسسىز ەكەنٸن ايتىپ, «پاندەمييا تۇرماق, تىنىش زاماننىڭ ٶزٸندە مەرەيتوي اتاپ ٶتۋ مەسەلەسٸن تٸپتٸ قاراستىرماعان بولار ەدٸم» دەپ شورت كەسكەن. اعامىزدىڭ قازاق مەدەنيەتٸندەگٸ ورنىن بٸلەتٸن دوس-جارى, ەرٸپتەستەرٸ مەن تٸلەكتەستەرٸ «قال-قادارىمىزشا لەبٸز ارناپ, باسپاسٶز بەتٸندە بولسىن ەڭبەگٸن اتاپ ٶتەلٸك» دەپ باستاما كٶتەرگەن ەكەن. سول ازاماتتارعا ٷن قوسىپ, بۇل جازبامدا بٸرگە قىزمەت اتقارعان جىلدارى عالەكەڭنٸڭ ٶزٸمە قاتتى ەسەر ەتكەن باستى قاسيەتٸن – مەريتوكراتيياشىل كريزيس-مەنەدجەرلٸگٸن سيپاتتاپ كٶرمەكپٸن.

2001 جىلدىڭ كٷزٸندە, 40-تان ەندٸ اسقان قىلشىلداعان شاعىندا عالىم دوسكەن مەملەكەتتٸك تەلەۆيزييا مەن راديونىڭ كريزيس مەنەدجەرٸ (ەۋەلٸ باسقارما تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى, كٶپ ۇزاماي تٶراعاسى) بولىپ تاعايىندالدى. بەس جىلعا تولار-تولماس ۋاقىتتا «قازاقستان» ۇلتتىق تەلەارناسى مەن «قازاق راديوسىنىڭ» جەنە 15 ٶڭٸرلٸك فيليالىنىڭ (14 وبلىس پەن سەمەي قالاسى) مازمۇنى مەن قۇرىلىمىن جاڭارتىپ, بٸرتۇتاس برەندكە اينالدىرىپ, ساياسي كلاندار مەن وليگارحتاردىڭ شەڭگەلٸنە تٷسٸرمەي, تاڭعاجايىپ تابىسقا جەتكٸزدٸ.

قازۇۋ-دىڭ شىعىستانۋ فاكۋلتەتٸندە وقىتۋشى, «قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ» ساياسي شولۋشىسى, «حابار» تەلەارناسىنىڭ حالىقارالىق بٶلٸمٸنٸڭ قىزمەتكەرٸ رەتٸندە بٸرنەشە جەردە جۇمىس ٸستەپ, جانتالاسىپ جٷرگەن شاعىمدا عالەكەڭمەن مەنٸ ەدەبيەت سىنشىسى, جازۋشى تۇرسىنجان شاپاي اعام تانىستىردى. كازپي-دەگٸ ستۋدەنت كەزدەرٸنەن بەرٸ ارالارىنان قىل ٶتپەگەن دوس ەكەن. سٶيلەۋ مەنەرلەرٸنەن باستاپ كٶزٸلدٸرٸكتەرٸنە دەيٸن ۇقسايتىنداي. بويشاڭ, تارامىس دەنەلٸ, اق سارى ٶڭدٸ, قوڭىرشا مۇرتتى, سۇيىقتاۋ شاشتى, كەڭ ماڭدايلى جٸگٸت اعاسى. تەمەكٸ تارتىپ وتىرىپ, بٸتەۋ قاباق قوي كٶزٸن سىعىرايتىڭقىراپ, سىناي قارايدى. ەزٸلكەش. ٷستٸندە – ەۋروپا ٷلگٸسٸمەن تٸگٸلگەن ماقپال ماتالى شاق كيٸم. شالبارىنىڭ بالاعى تٸك تۇرعاندا بٸر-اق قىرتىس بولىپ بٸلٸنەر-بٸلٸنبەس بٷگٸلەدٸ. كوستيۋمٸنٸڭ جەڭٸ بٸلەزٸك بۋىنعا جەتپەي توقتايدى, استىنان جارتى ەلٸ جەيدەسٸنٸڭ جەڭٸ كٶرٸنەدٸ. قازٸرگٸنٸڭ مىرزاسى. عالەكەڭ جازعان ماقالالارىم مەن پەكٸستانداعى ارنايى تٸلشٸ رەتٸندە تٷسٸرگەن سيۋجەتتەرٸمنەن حاباردار بولىپ شىقتى; ەركٸن شىعارماشىلىق پەن بيزنەستٸ قولاي كٶرگەنٸمەن «قازاقستان» رەسپۋبليكالىق تەلەراديوكورپوراتسيياسىنا جەتەكشٸ بولۋعا كەلٸسكەنٸن ايتتى. «تٶرت-بەس جەردە جۇمىس ٸستەيدٸ ەكەنسٸڭ, تٷسٸنەم. بٸر-اق سالادا الاڭسىز ساپالى جوبالارمەن اينالىسۋعا ىڭعايىڭ كەلە مە?» دەدٸ. ۇسىنىسىن بٸردەن قابىل الدىم.

ارى قارايعى كەزەڭ بٸر تاڭعاجايىپ تٷس سيياقتى. ەفيرٸ التى-اق ساعات بولىپ قىسقارىپ, تەحنيكاسى تٸستەگەننٸڭ اۋزىندا, ۇستاعاننىڭ قولىندا كەتكەن, فيليالدارى وبلىس ەكٸمدەرٸنە كٸرٸپتار كٷيگە ۇشىراعان, الماتىداعى كەيبٸر قازٸر ٶندٸرٸلمەيتٸن كٶنە شام ٸلٸنگەن تەلەستۋدييالارى مۇراجايعا ۇقساعان تەلەراديوكورپوراتسييانى عالەكەڭ از ۋاقىتتا زاماناۋي, جاسامپاز, تانىمال مەديا ۇيىم ەتٸپ تٷرلەندٸردٸ. داعدارىس كەزٸندە تاڭعى ساعات سەگٸزدەن تٷن ورتاسى اۋعانشا جۇمىس ٸستەيتٸن تالاپشىل جەتەكشٸ بولدى. ٶزٸنە تاپسىرىلعان سالانىڭ شىعارماشىل باعىتى, قارجىلىق جاعدايى مەن تەحنيكالىق جابدىقتالۋىن تٷگەل بٸلەتٸن قازاقستاندا مۇنداي باسقا مەديا مەنەدجەر كٶرمەپپٸن. 1989 جىلى كومسومول قىزمەتٸنەن ٶز ەركٸمەن باس تارتىپ, كەيٸن بٸرجولا جەكە شىعارماشىلىق جوبالارمەن اينالىسقان كەزدە تەلەۆيزييا مەن راديوعا قاتىستى كٶپ جايتتى تەرەڭ مەڭگەرگەنٸ بايقالاتىن. تەك تەرمينولوگييانى جاتتاپ الىپ, جينالىس ٷستٸندە جارق ەتە قالاتىن كٶرمە قابٸلەت ەمەس. الدىندا بايانداما جاساپ تۇرعان تەحنيكالىق قىزمەت پەن قارجى سالاسى ديرەكتورلارىنىڭ, ستۋدييا مەن كٶشپەلٸ تەلەستانتسييادا (پتس) ەسەپ بەرٸپ تۇرعان وپەراتورلاردىڭ, جارىق قويۋشىلار مەن ينجەنەرلەردٸڭ, مونتاج بٶلمەلەرٸندە جوبالارىن قورعاپ تۇرعان رەجيسسەرلەر مەن ستسەناريستەردٸڭ سٶزدەرٸ مەن ٸستەرٸنەن سەل شيكٸلٸك شىقسا, بٸردەن بايقاپ, تٷبٸنە جەتكٸزە تالداپ, كەسٸبي تٷردە بٸردەن تٷزەتٸپ, اقىلعا قونىمدى ۇسىنىس قىلاتىن قاسيەت. سول سەبەپتٸ قىزمەتكەرلەرٸمەن بٸرگە وتىرىپ كٷندەلٸكتٸ جاڭالىقتار كەستەسٸ مەن انيماتسييا بٶلٸمٸنٸڭ سىزبالارىن تالقىلاۋعا جەنە كٶرەرمەن ىقىلاسىنا بٶلەنگەن تەلەراديو حابارلاردى پىسىقتاۋعا ۋاقىت تاپتى. حالىقارالىق تەلەۆيزييا جابدىقتارى جەرمەڭكەلەرٸنە دە ٶزٸ قاتىستى. قويمالاردى ارالاپ جٷرگەندە ستۋدييانىڭ باس ينجەنەرٸنەن قولدانىلماي جاتقان بارشا قۇرالدىڭ ەسەبٸن سۇرايتىن. «ەسكٸرگەن دٷنيەلەر عوي, ٸستەن شىعارۋعا دايىنداپ قويدىق» دەگەن جاۋابىن ەستي سالا, ەلگٸ قۇرىلعىنىڭ قاي جىلى, قاي جەردەن شىققان مودەل ەكەنٸن, ستۋدييا, يا پتس ٷشٸن قايتٸپ وڭتايلى قولدانۋ كەرەكتٸگٸن ايتىپ, ٸسكە قوسۋعا بۇيرىق بەرگەندە جاڭاعى ينجەنەر قىزاراقتاپ, باسىن قاسىپ كەشٸرٸم سۇراپ جاتاتىن. مۇنداي باسشى بۇيىرعان ۇجىم مٷشەلەرٸ بويكٷيەزدٸككە دە ٷيرەنبەيدٸ, جەمقورلىققا دا باسپايدى.

2001 جىلدىڭ جازىندا ەلٸ ارا-تۇرا VHS فورماتىن قولدانىپ جٷرگەن تەلەارنا بٸرنەشە جىل ٸشٸندە Betacam SP, Betacam SX جەنە Sony DVCAM فورماتىنا بٸر-اق سەكٸردٸ. اعاشتان جاسالعان دەكوراتسييالى تٷسٸرۋ الاڭدارىنىڭ ورنىن ۆيرتۋالدىق ستۋدييالار باستى. «التىن قوردى» جٷيەلەۋ مەن تسيفرلاۋ ٸسٸ باستالدى, زاماناۋي ۆيدەوتەكا مەن اۋديوتەكا قۇرىلدى. كٷندەلٸكتٸ جاڭالىق استانالىق ستۋدييادان تاراتىلا باستادى. باسشىلىق جۇمىسپەن بٸرگە شىعارماشىلىق جوبالاردى قاتار الىپ جٷرگەن عالەكەڭ «جەزتىرناق» بالەت ليبرەتتوسىن جازدى, اۋعانستانداعى تاليبان رەجيمٸنٸڭ زاردابى مەن ازشىلىقتاردىڭ كٶرگەن قۇقايى تۋرالى «جوعالعان جارىق حرونيكاسى» اتتى دەرەكتٸ فيلم تٷسٸردٸ. ستسەناريٸن ماعان تاپسىردى. 2003 جىلعى تىنىشسىز كەزٸندە اۋعانستاندى جانىمىزدى شٷبەرەككە تٷيٸپ الىپ شارلاپ شىقتىق. سول ساپاردا اعامىزدىڭ رەجيسسەرلٸك بايقاعىشتىعى مەن تەرەڭ دٷنيەتانىمىنا ەبدەن تەنتٸ بولدىم. بارعان ەلدٸڭ ساياسي-ەكونوميكالىق جٷيەسٸنەن باستاپ تاريحى مەن مەدەني-ەتنوگرافييالىق ەرەكشەلٸكتەرٸنە دەيٸن دەيەكتٸ تٷردە بٸلۋگە قۇمار. قانشا كٸرپيياز ادام بولسا دا, تٷسٸرۋ توبىنىڭ تەڭ مٷشەسٸ رەتٸندە قارا جۇمىستى اتقارۋعا دايىن تۇرادى. جول بويى سۇحبات قۇرعان سايىن رەسەيلٸك تٷركٸتانۋ, ەدەبي سىن داعدارىسى, ۆيدەومونتاج تەحنيكاسى, بابىر ەۋلەتٸنٸڭ تاعدىرى, تٶكپە كٷي مەكتەبٸنٸڭ ارتىقشىلىقتارى جەنە قازاقستاننىڭ ەكسپورت ساياساتى سيياقتى ەرقيلى تاقىرىپتاردى تٷبٸنە جەتكٸزە تارقاتادى. كەيٸن عالەكەڭمەن ورتالىق جەنە باتىس ەۋروپا ەلدەرٸن كٶلٸكپەن بٸرگە ساياحاتتاعاندا دەرەكتٸ ەڭگٸمەشٸلدٸگٸنە تٸپتەن تەنتٸ بولدىم. كورپوراتسيياداعى ٸسٸنە ورالار بولساق, عالەكەڭ مەملەكەتتٸك جەنە جارتىلاي مەملەكەتتٸك تەلەارنالاردى تەحنيكامەن جابدىقتاۋ ھەم فيلمدەرمەن قامتاماسىز ەتۋ ٸسٸنە ورتا جولدان قىستىرىلىپ, ۇزاق ۋاقىت كەرەكسٸز دەلدال بولىپ كەلگەن قۇرىلىمداردى بٸر-اق ىسىردى دا, جاپونييالىق Sony-مەن جەنە باتىستىق كينوكومپانييالارمەن تٸكە كەلٸسٸمشارت جاساپ, ٷنەمدەلگەن قارجىنى جاڭا تەلەراديو جوبالارعا جۇمسادى. بۇل ەرەكەتٸ «قازاقستان» تەلەراديوكورپوراتسيياسىن سەنٸمدٸ باسقارۋعا الىپ, بٸرجولا سٸڭٸرگەلٸ وتىرعان, ماناعى دەلدال توپتاردىڭ تٷپكٸ قۇرىلتايشىسىن تٸكسٸندٸرٸپ تاستادى.

ەۋەلٸ ساياسي-قوعامدىق باعدارلامالار بٸرلەستٸگٸنٸڭ جەتەكشٸسٸ, كەيٸن جاڭادان قۇرىلعان اقپارات-ساراپتاما باعدارلامالارى ديرەكتسيياسىنىڭ ديرەكتورى, باسقارما تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى, ەرٸ اپتالىق «مەزگٸل» ساياسي تالداۋ حابارىنىڭ اۆتورى ەرٸ جٷرگٸزۋشٸسٸ رەتٸندە قىزمەت اتقارىپ جٷرٸپ تٶراعامىزدىڭ ميكرومەنەدجمەنت ەدەتٸنەن ادا ەكەنٸن بايقادىم. ياعني قول استىنداعى ٸرٸ بٶلٸمدەرگە باسشى ەتٸپ تاعايىنداعان ادامدارىنىڭ ارى قارايعى كادر ساياساتى مەن جۇمىس بارىسىنا تىم قاتتى شٷيلٸگٸپ, ەر ٸسٸنە ارالاسىپ, اياعىنا تۇساۋ بولمايدى. بٸراق نەتيجەنٸ قاتاڭ تٷردە تالاپ ەتەدٸ. تٶراعامىز قول استىنداعى ٸسكەر جاس مەنەدجەرلەردٸ رەسمي بيلٸك ورىندارىنىڭ جٶنسٸز ەسەپ-قيسابىنان, تٷرلٸ ناۋقاندارىنان قورعاپ, شىعارماشىلىق جوبالارىمەن الاڭسىز شۇعىلدانۋىنا جاعداي جاسادى. سونىڭ ارقاسىندا ساياسي ساراپتاما, ينتەللەكتۋالدىق سۇحبات, ەلەۋمەتتٸك توك-شوۋ, ەيەلدەر كلۋبى, تاريحي-تانىمدىق حابارلار تسيكلٸ, بٸلٸم جوبالارى, دەستٷرلٸ مۋزىكا سيياقتى جانرلارعا جان بٸتٸپ, تەۋەلسٸزدٸك كەزەڭٸندەگٸ قازاق تەلەۆيزيياسى قايتا تٷلەدٸ, قالىڭ كٶرەرمەننٸڭ ريزاشىلىعىنا بٶلەندٸ (قايسىبٸرٸن بايقاۋسىزدا ۇمىت قالدىرمايىن دەپ تانىمال تەلەراديو حابارلاردى تٷگەل تٸزٸپ جاتپادىم). ال جەتەكشٸمٸزگە استانادان تەك پرەمەر-مينيستر, پارلامەنت پالاتالارىنىڭ سپيكەرلەرٸ, پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ جەتەكشٸسٸ مەن بٸرٸنشٸ ورىنباسارى جەنە مەدەنيەت پەن اقپارات مينيسترٸ تٸكە حابارلاساتىن. «عالەكەڭە كٸرە الماي جٷرمٸز, حاتشىسى تەلەفونىن قوسپايدى» دەپ شاعىناتىن پرەزيدەنت ەكٸمشٸلٸگٸ بٶلٸم باسشىلارىنىڭ, كەيبٸر مينيسترلەر مەن ەكٸمدەردٸڭ, اقپارات پەن مەدەنيەت ۆيتسە-مينيسترلەرٸنٸڭ, ھەم دەپارتامەنت ديرەكتورلارىنىڭ ارزۋ-تٸلەكتەرٸن تىڭداۋ 2002 جىلعى شٸلدە ايىندا الماتىدان ەل استاناسىنا اقپارات ديرەكتسيياسىمەن بٸرگە كٶشكەن ماعان جٷكتەلەتٸن. عالىم دوسكەن قازاقشا-ورىسشا قوس تٸلگە جٷيرٸك كەلٸسسٶز شەبەرٸ رەتٸندە سول كەزدەگٸ ساياسي جەتەكشٸلٸك پەن پارلامەنتكە «مەملەكەتتٸك تەلەارنا مەن راديو ساياسي كلانداردىڭ اقپارات قۇرالى بولماۋ كەرەك» دەگەن پرينتسيپٸن ۇقتىرىپ, «قازاقستان» تەلەراديوكورپاراتسيياسىن تانىمال اقپارات اگەنتتٸگٸنٸڭ سەنٸمدٸ باسقارۋىنان بٸرجولا شىعارىپ الدى دا, قازاق تٸلٸندە ساپالى ٶنٸم جاساۋعا قاۋقارلى, بەسەكەلەس قۇرىلىمعا اينالدىردى. عالەكەڭە قارسى اشىلعان اقپارات سوعىسىنىڭ ارتىندا تۇرعان از توپتىڭ بٸرٸ سول كەزدە مەملەكەتتٸك تەلەۆيزييا مەن راديونى جەكەشەلەندٸرە الماي قالعان اشۋلى ادامدار ەدٸ.

تٶراعامىز باس قالاعا ٸسساپارمەن كەلگەن سايىن بيلٸك باسىنداعى لاۋازىمدى تۇلعالارمەن رەسمي جەنە بەيرەسمي جاعدايداعى كەزدەسۋلەرٸنە كۋە بولىپ جٷرٸپ بٸر جايتقا تاڭ قالاتىنمىن. جاڭادان مينيستر بولىپ سايلانعان ەرٸپتەستەرٸ: «مىناداي سالاعا باسشى بولاتىن لايىقتى كانديداتۋرا بار ما?» — دەپ كەڭەسەدٸ. «بار», — دەيدٸ عالەكەڭ, «تٷگەنشە وسىنشاما ۋاقىت وسى سالادا تەورييا جاعىنان دا, پراكتيكا جاعىنان دا ىسىلعان. مىناداي ەڭبەكتەر جازعان, مىناداي جوبالار جاساعان, مىناداي ەكسپەديتسييالارعا قاتىسقان. مەملەكەت قىزمەتٸندە دە بولعان. قازٸرگٸ جاعدايى جوبامەن وسىنداي». «تەلەفونى بار ما?» — دەيدٸ مينيستر. عالەكەڭ بولسا, سول جەردە جالعايدى, بولماسا تاپقىزىپ بەرەدٸ. باس-اياعى جارتى ساعاتتىڭ ٸشٸندە ەلگٸ ادامنىڭ مەسەلەسٸ شەشٸلٸپ جاتادى. بىلاي شىققاسىن: «ۇسىنعان ادامىڭىزدى تٶڭٸرەگٸڭٸزدەن بايقاماپپىن. كٸم بولدى?» دەپ سۇرايمىن. «ٶزٸم دە ۇزاق ۋاقىت قاتىسپاي قالىپپىن. اسا بٸر جاقىندىعىم جوق. بٸراق جوبالارىن ٷنەمٸ قاراپ جٷرەم, ٶز ٸسٸنٸڭ شەبەرٸ», — دەيدٸ. اعامىز ۇسىنىپ, قىزمەتكە ٸلٸنگەن بٸرشاما كانديدات كٸمنٸڭ رەكومەنداتسيياسىمەن استانادان بٸر-اق شىققانىن بٸلمەي دە قالىپ جاتتى-اۋ. دەل وسىلايشا قانشاما شەتقاقپاي كٶرٸپ جٷرگەن تالانتتى عىلىم, ەدەبيەت پەن ٶنەر ٶكٸلٸنٸڭ مەملەكەتتٸك سىيلىق پەن رەسمي ماراپات الۋىنا سەبەپكەر بولدى. بٸرنەشە اپتا بۇرىن WhatsApp ارقىلى سٶيلەسكەنٸمدە بٸر توپ ماماننىڭ جەكە باستاماسىمەن جارىق كٶرگەن «قازاقتىڭ ەتنوگرافييالىق كاتەگورييالار, ۇعىمدار مەن اتاۋلارىنىڭ دەستٷرلٸ جٷيەسٸ» اتتى بەس تومدىق ٸرگەلٸ ەنتسيكلوپەدييا اۆتورلارىنىڭ مەملەكەتتٸك سىيلىققا ەبدەن لايىق ەكەنٸن, تۇتاس بٸر ينستيتۋتتىڭ جۇمىسىن اتقارعانىن ايتىپ, ەلٸ بەرٸلمەگەنٸنە نالىپ وتىردى. ٸشٸمنەن سوڭعى جىلدارى «ەل» پروديۋسەرلٸك ورتالىعىندا ٶزٸنٸڭ دە جٷزەگە اسىرعان عالامات مەدەني جوبالارىن ويلاپ وتىردىم. تالانتتى, قابٸلەتتٸ, ەڭبەكقور ھەم كەسٸبي ەتيكاعا ساي ادامدى تەگٸنە, تٸلٸنە, جىنىسىنا, ەلەۋمەتتٸك جاعدايىنا قاراماستان, ەش الالاماي جۇمىسقا الۋ, ٸسكەرلٸگٸ مەن جاڭاشىلدىعىن دەلەلدەۋگە مٷمكٸندٸك تۋدىرۋ, ماتەريالدىق جەنە وتباسى جاعدايىن ەسكەرۋ – عالەكەڭنٸڭ بويىنداعى ٷلكەن باسشىعا تەن ٸزگٸ قاسيەت.

قورىتا كەلە بٸر سٶيلەمگە سىيعىزار بولسام, عالىم دوسكەن – قازٸرگٸ قازاق مەدەنيەتٸنٸڭ كٶرنەكتٸ ٶكٸلٸ, مەريتوكراتيياشىل مەديا مەنەدجەر, دارىندى رەجيسسەر, قوس تٸلگە جٷيرٸك بيلينگۆيست ستسەناريست, تالانتتى اۋدارماشى, ليبەرال-ينديۆيدۋاليست تۇلعا, ەركٸن ويلى ينتەلليگەنت, ەنتسيكلوپەدييالىق بٸلٸم مەن ەپيكالىق جاد يەسٸ, اقجٷرەك اعارتۋشى ھەم مەتسەنات. ەۋەلٸ ەرٸپتەسٸ, كەيٸن رۋحتاس ٸنٸسٸ رەتٸندە «سەگٸز قىرىنىڭ» بٸرٸنە عانا ٷڭٸلٸپ, اعامدى ساراڭداۋ سيپاتتاعان سٶزٸمنٸڭ ٶزٸ وسىلاي بولىپ شىقتى. عالەكەڭنٸڭ 60-قا تولعان جاسى قۇتتى بولسىن, كەلەسٸ مەرەيتويىن ٸندەت پەن داعدارىس اتاۋلىدان ادا, بەرەكەلٸ دە بەيبٸت زاماندا دەنٸ ساۋ, تٶرت قۇبىلاسى تٷگەل قالپى تويلاۋعا جازسىن دەپ تٸلەيمٸن.

عالىم بوقاش, 

شىعىستانۋشى-جۋرناليست