قازاق ەدەبيەتٸنٸڭ كٶگٸنە مۇحتار ەۋەزوۆتٸڭ «اباي جولى» رومانىنان كەيٸن ٸرٸ شىعارما قاجەت-اق بولاتىن. ٷزدٸك شىعارمالار بولمادى ەمەس, بولدى. سەبيت مۇقانوۆتىڭ, عابيت مٷسٸرەپوۆتٸڭ, عابيدەن مۇستافيننٸڭ روماندارى شىقتى. بٸراق بٸزدٸڭ قازاق دالاسىنىڭ رەۆوليۋتسييالىق كەزەڭدە اۋقىمدى, كەڭ تىنىستى, «تىنىق دونمەن» قاتار تۇراتىن ٷلكەن بٸر ەپوپەيا قازاق ەدەبيەتٸنە قاجەت ەكەنٸن كٶپ وقىرمان سەزٸنٸپ-اق جٷردٸ. سول شىعارما اقىرى دٷنيەگە كەلدٸ. ونىڭ اتى – «قان مەن تەر». «قان مەن تەردٸڭ» الدىندا ەبەكەڭ ەدەبيەتتٸڭ تابالدىرىعىن «تۇڭعىش رومان» دەگەن جانرمەن اتتادى. ول – «كۋرلياندييا» («كٷتكەن كٷن»). كٶز الدىڭىزعا ەلەستەتٸپ كٶرٸڭٸز, ون التى جاسار بالا مايدان دالاسىندا جٷر. بوزبالانىڭ قاتقان جەردەن كٶزٸنە جاس الىپ وكوپ قازىپ جاتقانىن كٶرگەن كەكسە جٸگٸت كەلٸپ وكوبىن قازىپ بەرەدٸ. بۇل – تراگەدييا. وسى قانجىلاۋ دەۋٸردٸ ەبەكەڭ باستان كەشتٸ. قيىن زاماننىڭ نەتيجەسٸندە قالامگەر «كۋرلياندييا» رومانىن جازىپ, جازۋشى دەگەن ٷلكەن ٷيدٸڭ تابالدىرىعىن ٸرٸ جانرمەن اتتادى. ٷلكەن دايىندىقپەن كەلگەن قازاق جازۋشىسىنىڭ بۇل شىعارماسى ەدەبي ورتادا قوزعالىس تۋدىردى. «قان مەن تەر», «سوڭعى پارىز» روماندارى قازاق ەدەبيەتٸندە دەۋٸرلٸك, ەپوحالىق بەلەس بولدى.
ەبەكەڭنٸڭ بٸر سٶيلەم ٷشٸن ورنىنان تاپجىلماي وتىراتىن ەرەكشە ەڭبەكقور مٸنەزٸ بار. بەرٸمٸزگە: «سەندەر شىعارمالارىڭدى اۋدارعاندا مەن بەرٸپ قارامايسىڭدار. سالاقسىڭدار. بٸز ەلەم ەدەبيەتٸنە ورىس تٸلٸ ارقىلى باراتىنىمىزدى بٸلمەيسٸڭدەر. يسپاندىقتار, اعىلشىندار, فرانتسۋزدار بٸزدٸڭ تٸلدٸ مەڭگەرگەن جوق», دەپ ۇرسىپ جٷرەتٸن. قارىمدى قالامگەردٸڭ ۇستاناتىن بٸر-اق پرينتسيپٸ بار: ساپالى اۋدارما. بٸر مىسال, ەبەكەڭ ورىس تٸلٸنٸڭ بٸلگٸرٸ يۋريي كازاكوۆتىڭ بوساعانىن ەكٸ جىل كٷتتٸ. مۇنداي ٸسكە ەبەكەڭنٸڭ عانا شىدامى جەتەدٸ. سٶيتٸپ كازاكوۆتى الماتىعا الدىرىپ, باسى-قاسىندا بولىپ, تٸپتٸ كازاكوۆتىڭ جەلكەسٸندە تۇرىپ اۋدارتقان. وسىنداي تىنىمسىز ەڭبەكتٸڭ ارقاسىندا «قان مەن تەردٸڭ» اۋدارماسى ٶتە جاقسى جاسالدى. ول كٸسٸ «قان مەن تەردٸ» ەلٸ جازىپ جاتىر. ماعان ون جەتٸنشٸ نۇسقاسىن دايىنداپ جاتقانىن ايتتى.
«سوڭعى پارىز» - وقىلۋى ٶتە اۋىر شىعارما. ورىس ەدەبيەتٸندە «يسكۋسستۆو مەدلەننوگو چتەنييا» دەگەن ۇعىم بار. اسىقپاي وقۋ ھەم تٷسٸنٸپ وقۋ وسى «سوڭعى پارىزعا» تەن.
دۋلات يسابەكوۆ,
جازۋشى, مەملەكەتتٸك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى
