كوللاج: Ulysmedia.kz
«قازاقستان بۋكمەكەرلەر قاۋىمداستىعى» سالانى مونوپولييالاندىرۋ جەنە وعان ٶكم ٷلگٸسٸ بويىنشا «تەسپەي سوراتىن» قۇرىلىم قۇرۋ يدەياسىن ۇسىنعان دەپۋتاتتى سوتقا بەرەدٸ. سٶيتسەك ول تۋريزم جەنە سپورت مينيسترلٸگٸمەن اۋىز جالاسىپ, مەيرامحاناسىن جارنامالاۋعا بيۋدجەت اقشاسىن تٶلەيتٸن دەپۋتات بولىپ شىقتى.
مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى 5 ماۋسىمدا ەكٸنشٸ وقىلىمدا «ويىن بيزنەسٸ, لوتەرەيا جەنە لوتەرەيا قىزمەتٸ مەسەلەلەرٸ بويىنشا» زاڭ جوباسىن قابىلدادى. ەۋ باستا مەجٸلٸسمەندەر كەز كەلگەن قۇرىلىمعا ٷزٸلدٸ-كەسٸلدٸ قارسى شىقتى. قۇمار ويىن جٶنٸندەگٸ جۇمىس توبىنىڭ جەتەكشٸسٸ ەلنۇر بەيسەنباەۆ ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىن «ەسكٸ قازاقستاننان» ىقپالدى لوببيستەرٸنٸڭ ايلا-امالى دەپ مٸنبەردەن مەلٸمدەگەن.
الايدا پلەنارلىق وتىرىس الدىندا «حالىق قالاۋلىلارى» ٶزگەرٸپ سالا بەردٸ. زاڭ جوباسىنىڭ قۇجاتتاماسىنا ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىنىڭ ورنىنا رەتتەۋشٸلٸك ەسەردٸ تالداۋ سىندى تيٸستٸ رەسٸمدەردەن ٶتپەگەن ەسەپكە الۋدىڭ بٸرىڭعاي جٷيەسٸ تۋرالى نورما كەلٸپ تٷستٸ. ال دەپۋتاتتار بار جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ ٷكٸمەتكە ارتا سالدى. ەسەپكە الۋدىڭ بٸرىڭعاي جٷيەسٸ جاي عانا ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىنىڭ اتاۋىن ٶزگەرتۋ ەمەس, قازاقستاننىڭ زاڭى مەن كودەكسٸنە قايشى كەلسە دە, بٸردەن بٸرنەشە سالانىڭ جٷگٸپ ارقالاپ, نارىق ويىنشىلارىن رەتتەيتٸن قىزمەتتٸ يەمدەنۋدٸ بٸلدٸرەدٸ. تۋريزم جەنە سپورت مينيسترلٸگٸ بۋكمەكەرلٸك كەڭسەلەردٸڭ فۋنكتسيياسىن اتقارىپ قانا قويماي, قارجى نارىعىندا مونوپولييالاۋعا بەت بۇردى. بۇل رەتتە, ۇلتتىق بانك ەشتەڭە سۇراعان جوق.
بۋكمەكەرلٸك قاۋىمداستىقتىڭ پٸكٸرٸنشە, زاڭ جوباسىندا لۋدومانداردىڭ سانى, شاڭىراقتىڭ شايقالۋى, قۇمار ويىنشىنىڭ ورتاشا قارىزى جەنە قۇمار ويىن كەسٸرٸنەن جاسالعان قىلمىس تۋرالى اقپارات باستاپقىدا جاڭساق مەلٸمەتتەرگە نەگٸزدەلگەن. ال مۇنى پارلامەنت تٶرٸندە رۋسلان بەردەنوۆ بٸر جىل بۇرىن ايتقان ەدٸ. بۇل دەرەكتەردٸڭ قاتە ەكەنٸنە وسىنداي ستاتيستيكا جٷرگٸزۋگە جاۋاپتى مينيسترلٸكتەر مەن ۆەدومستۆولاردىڭ رەسمي جاۋاپتارى دەلەل. بۋكمەكەرلەردٸڭ ايتۋىنشا, مۇنداي ستاتيستيكا جوق, ونى باس پروكۋراتۋرا دا, ۇلتتىق بانك تە, تٸپتٸ ەدٸلەت مينيسترلٸگٸ دە جٷرگٸزبەيدٸ.
بۇعان دەيٸن قازاقستان بۋكمەكەرلەر قاۋىمداستىعى دەپۋتات بەردەنوۆتٸڭ ٷستٸنەن شاعىم تٷسٸرٸپ, تٸپتٸ بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ ادام قۇقىقتارى جٶنٸندەگٸ جالپىعا بٸردەي دەكلاراتسيياسىنىڭ 19-بابىندا كٶرسەتٸلگەندەي جاۋاپ الىپ ٷلگەردٸ: «ەر ادام نانىم-سەنٸم بوستاندىعىنا جەنە ٶز كٶزقاراسىن ەركٸن بٸلدٸرۋٸنە قۇقىعى بار; بۇل قۇقىق ٶز نانىم-سەنٸمٸن كەدەرگٸسٸز ۇستانۋ ەركٸندٸگٸن جەنە مەملەكەتتٸك شەكارالار تەرتٸبٸنە تەۋەلدٸ بولىپ قالماي, اقپاراتتار مەن يدەيالاردى ەركٸن ٸزدەپ, كەز كەلگەن قۇرالدار ارقىلى تاراتۋ بوستاندىعىن دا قامتيدى».
قازٸر بەردەنوۆتٸڭ ٷستٸنەن سوتقا شاعىم تٷستٸ, ەندٸ ونىڭ كٸمنٸڭ مٷددەسٸ ٷشٸن وسىنداي مەلٸمدەمە جاساعانىن ايتۋىنا تۋرا كەلەدٸ. مەجٸلٸس دەپۋتاتتارى ەكٸنشٸ وقىلىمدا پروتسەستٸك بۇزۋشىلىقتارمەن قابىلداعان زاڭ جوباسى ەندٸ سەناتقا بارادى. وسى ورايدا, سەناتورلار بٸرقاتار قىزىقتى فاكتٸنٸ ەسكەرۋٸ كەرەك.
ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىن زاڭنان الىپ تاستاۋدان باسقا ٸستٸ قايتا قاراۋ پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆتٸڭ رەسەيلٸك سپورتتىق بولجامدى بٸرىڭعاي رەتتەۋشٸنٸ تانىستىرعانعا دەيٸن بولعان. مۇنىڭ استارىندا رەيدەرلٸكپەن لوتەرەيا نارىعىن مونوپولييالاعان, بۋكمەكەرلٸك كەڭسەلەردەن ٷلەس العان, سودان كەيٸن بٷكٸل قالانى ۋىسىندا ۇستاعان (پروتۆينو مەن پۋششينو عىلىمي قالالارى تٸكەلەي رەسەيدٸڭ بيۋدجەتٸنەن قارجىلاندىرىلادى) رەسەيلٸك ەلدەبٸر تۇلعانىڭ ەسٸمٸمەن بايلانىستى كٷمەندٸ وقيعا جاتىر.
ەستەرٸڭٸزدە بولسا, بٸر اي بۇرىن استاناعا حالىقارالىق بوكس فەدەراتسيياسىنىڭ (IBA) پرەزيدەنتٸ, سونداي-اق ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىنىڭ رەسەيلٸك نۇسقاسى – «ەدينىي تسۋپيس» كومپانيياسىنىڭ تەڭ يەسٸ ۋمار كرەملەۆ كەلگەن ەدٸ. سول كەزدە قازاقستانعا رەسەيلٸك ٷلگٸمەن ستاۆكالاردى ەسەپتكە الۋ ورتالىعىن/سپورتتىق بولجامدى بٸرىڭعاي رەتتەۋشٸ ەنگٸزۋ تۋرالى ۇسىنىس پايدا بولدى.
كرەملەۆتٸڭ بۋكمەكەرلٸك جەنە لوتەرەيا قىزمەتٸمەن بايلانىسى بارىن كٶزٸ قاراقتى جۇرت بٸلەدٸ, تٷرلٸ اقپارات كٶزٸندە تاراعان. ول رەسەيدٸڭ پرەمەر-مينيسترٸ ميحايل ميشۋستينگە بۋكمەكەرلٸك كەڭسەلەردٸ باقىلاۋدى بٸرىڭعاي رەتتەۋشٸگە تاپسىرۋدى ۇسىنعان ٷندەۋدٸڭ اۆتورى. سوتتىلىعى دا بار, بوپسالاۋ مەن ۇرىپ-سوققانى ٷشٸن ەكٸ رەت ٸستٸ بولعان. سونىمەن قاتار, حالىقارالىق بوكس قاۋىمداستىعىنا ٶزٸ تۋرالى قاتە اقپارات بەردٸ دەپ تە ايىپتالعان. شىن مەنٸندە, كرەملەۆ مىرزانىڭ زاڭعا قاتىستى بار مەسەلەسٸ ٶزٸنٸڭ بۇرىنعى تەگٸ الي-لۋتفۋللوەۆ بولعاندىعىمەن بايلانىستى.
ەگەر ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىن (جەنە ونىڭ كەز كەلگەن بالاماسىن) ٸسكە قوسۋعا قاتىستى بارلىق فاكتٸنٸ بٸرٸكتٸرسەك, وندا مۇنىڭ تولىقتاي جوسپارلانعانىن جەنە بٸرنەشە جىلدان بەرٸ جالعاسىپ كەلە جاتقانىن اڭعارۋعا بولادى. بەلكٸم, ەڭگٸمەنٸڭ بٸر ۇشىعى متس, بەردەنوۆ, كرەمل سىندى «رەتتەۋشٸلەردە» جاتسا كەرەك.
كەشە عانا قازاقستان پرەزيدەنتٸنٸڭ كەڭەسشٸسٸ لاۋازىمىنا تاعايىندالعان قۋانىشبەك ەسەكەەۆتٸڭ بۇعان قانداي قاتىسى بارىن, سونداي-اق ونىڭ تۋىستارىنىڭ رەسەيلٸك رەيدەرمەن قانداي ٸسكەرلٸك بايلانىسى بار ەكەنٸ دەل قازٸر بەيمەلٸم. ەزٸرگە, بۋكمەكەرلٸك كەڭسە ٶكٸلدەرٸنٸڭ ەسەكەەۆپەن ستاۆكالاردى ەسەپكە الۋ ورتالىعىن قوسۋدى تالقىلاۋ ٷشٸن كەزدەسۋگە شاقىرىلعانى بەلگٸلٸ.
