ٸلە قازاق اۆتونومييالىق اۋدانىنداعى قۇلجا قالاسىندا, التى جۇلدىزدى كۆارتالدا ەرەكشە مۋزەي بار. ول – جەرگٸلٸكتٸ تۇرعىن الەكساندر زازۋلين (الەكساندر زازارين) مىرزانىڭ اككارديون مۋزەيٸ, دەپ حابارلايدى ult.kz.
مۋزەيدٸ كٶرۋ ٷشٸن قازاقستاننان بارعان جۋرناليستەر ەر تٷرلٸ ۇلت ٶكٸلدەرٸ تۇراتىن, كٶركٸ كٶزدٸڭ جاۋىن الاتىن التى جۇلدىزدى كۆارتالداعى ليۋسين دەگەن كٶشەنٸ بويلاي جٷرٸپ باردى.
فوتو: ult.kz
التى جۇلدىزدى كۆارتالدىڭ تاريحى 1934 جىلدان باستالادى. ول قىتاي رەسپۋبليكاسىنىڭ 23-جىلى نەمٸس ينجەنەرٸ ۆاسليدٸڭ جوباسىمەن سالىنعان.
كۆارتالدىڭ سەۋلەتتٸك جوسپارلاۋىندا اعىلشىن قوعام قايراتكەرٸ گوۆارد ۇسىنعان «بولاشاقتىڭ مٸنسٸز قالاسى – باق-قالا» تۇجىرىمداماسى نەگٸزگە الىنعان.
التى جۇلدىزدى كۆارتالدىڭ ەرەكشەلٸگٸ – ونىڭ جوسپارلانۋىنىڭ ناقتىلىعىندا. كۆارتالعا جوعارىدان قاراعاندا, ورتالىقتاعى ساياباقتان التى كٶشە التى باعىتقا تارايتىنى انىق كٶرٸنەدٸ. وسى قۇرىلىم ونىڭ اتاۋىنا دا نەگٸز بولعان.
ليۋسين كٶشەسٸندەگٸ اككارديون مۋزەيٸ كۆارتالدىڭ ٶزٸنە تەن ەرەكشەلٸگٸن بۇزباي, ەدەمٸ ٷيلەسٸپ تۇر. تٸپتٸ كٶپۇلتتى اۋداننىڭ تٷرلٸ مەدەنيەتتەر توعىسىن ايشىقتاپ تۇراتىنداي.
فوتو: ult.kz
الەكساندر زازۋليننٸڭ ٶزٸ وسى ليۋسين كٶشەسٸندە تۋىپ ٶسكەن. ول 15 جاسىنان باستاپ بار ىنتاسىمەن كوللەكتسييا جيناۋمەن اينالىسىپ كەلەدٸ. قازٸر ونىڭ قورىندا ەلەمنٸڭ 27 ەلٸنەن جينالعان 800-دەن استام اككوردەون جەنە تٷرلٸ حالىقتارعا تيەسٸلٸ 300-دەن استام مۋزىكالىق اسپاپ بار.
ول جاستايىنان اككوردەونعا ەۋەس بولىپ, ٶمٸرٸن ونى ويناۋعا, جٶندەۋگە, كوللەكتسييا جيناۋعا جەنە دەستٷرٸن كەيٸنگٸ ۇرپاققا جەتكٸزۋگە ارناعان.
Ult.kz تٸلشٸسٸ الەكساندردىڭ شەكٸرتٸ, قانداسىمىز 27 جاستاعى تاڭنەر ىرىسبايۇلىمەن سۇقباتتاستى.
«مەنٸڭ ۇستازىم, ەرٸ كٶرشٸم – الەكساندر زازۋلين. ۇستازىمنان اككارديوندا ويناپ ٷيگەنگەنٸمە 3-4 جىل بولدى. شىڭجاڭ كٶركەمٶنەر ۋنيۆەرسيتەتٸندە ەن ٶنەرٸ بويىنشا وقىپ, بٸتٸرگەننەن كەيٸن وسى مۋزەيگە جۇمىسقا تۇردىم. سول كەزدە اعاي بٸزگە اككارديون تارتۋدى ٷيرەتتٸ», – دەيدٸ سۇقباتتاسىمىز.
تاڭنەردٸڭ ٶزٸ قازاقتىڭ «سارىجايلاۋ», «دۋدار-اي», ورىستىڭ «كاتيۋشا», «مەسكەۋ كەشٸ» سيياقتى ەندەرٸن ۇناتادى ەكەن. ول قازاقستاننان كەلگەن قوناقتارعا بٸرنەشە ەن ورىنداپ بەردٸ.
فوتو: ult.kz
مۋزەيدە اككارديوننىڭ سان تٷرٸن كٶرۋگە بولادى. ەڭ ٷلكەن اككارديون, ەڭ كٸشكەنتاي, ەڭ جەڭٸل جەنە ەڭ اۋىر اككارديوندى وسى مۋزەيدەن تابۋعا بولادى. بۇل جەردە قىتايدىڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن ەكەلٸنگەن اسپاپتار بار كٶرٸنەدٸ.
فوتو: ult.kz
بٷگٸندە الەكساندر زازۋلين «ورىس اككارديون ٶنەرٸ» ۇلتتىق ماتەريالدىق ەمەس مەدەني مۇرا جوباسىنىڭ ۇلتتىق دەڭگەيدەگٸ ٶكٸلٸ.
مۋزەي قىزمەتشٸسٸنٸڭ سٶزٸنشە, ٸلەنٸڭ سان الۋان مەدەنيەتٸ مۋزىكالىق ٶنەردٸڭ دە الۋان تٷرٸنٸڭ دامۋىنا نەگٸز بولدى. اككارديون مۋزىكاسى دا مازمۇنى مەن ورىنداۋ مەنەرٸ جاعىنان باي ەرٸ الۋان تٷرلٸ.
اككارديون مەدەنيەتٸن, سونداي-اق اككارديوننىڭ پايدا بولۋ جەنە دامۋ تاريحىن بٸلۋ قىتاي مەن باتىس اراسىنداعى مەدەني الماسۋدى تەرەڭٸرەك تٷسٸنۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ ەرٸ مەدەنيەتٸمٸزگە دەگەن سەنٸمٸمٸزدٸ نىعايتادى.
ال باياننىڭ ٸلەگە تارالۋ تاريحىن بٸلۋ حالىقتار اراسىنداعى ٶزارا تٷسٸنٸستٸكتٸ تەرەڭدەتٸپ, ولاردىڭ دوستىعىن نىعايتۋعا جەنە مەدەنيەتتەردٸڭ ٶزارا ىقپالداستىعىن ارتتىرۋعا ٶز سەپتٸگٸن تيگٸزەدٸ.
فوتو: ult.kz
