فوتو: Instagram.com/altay_rainman
جەلٸدە ارال ٶڭٸرٸنە "قولدان جاڭبىر جاۋعىزدى" دەگەن التاي اينابەك ەسٸمدٸ ازامات تانىمال بولا باستادى. ٶزٸن "قازاقتىڭ توني ستاركٸ" دەپ اتاعان جٸگٸت قازاقستانعا ەلەمدە تەڭدەسٸ جوق, تىڭ تەحنولوگييا ەكەلدٸم دەيدٸ. بۇل تۋرالى "ۇلت اقپارات" KAZ.NUR.KZ باسىلىمىنا سٸلتەمە جاساپ حابارلايدى.
سونداي-اق ينجەنەردٸڭ "جاساندى جاڭبىرى" جٶنٸندە سۋ رەسۋرستارى جەنە يرريگاتسييا مينيسترلٸگٸ ٶكٸلدەرٸ پٸكٸر بٸلدٸردٸ.
التاي اينابەك – بٸرٸككەن اراب ەمٸرلٸكتەرٸنٸڭ استاناسى ابۋ دابيدە ورنالاسقان كليماتتى ٶزگەرتۋ تەحنولوگييالارى حالىقارالىق ورتالىعىنىڭ (International Center of Climate Change Technologies) باسشىسى. ينجەنەر ٶزٸن "جاساندى جاڭبىر جاۋعىزۋ" تەحنولوگيياسىنىڭ اۆتورىمىن دەپ تانىستىردى. مامان پورتال تٸلشٸسٸنە جاڭبىردى قالاي شاقىراتىنىن, تەحنولوگيياسى قالاي جۇمىس ٸستەيتٸنٸن تٷسٸندٸردٸ.
"انتيتسيكلون - بۇل جوعارى قىسىم مەن اشىق اسپان. انتيتسيكلوندى "بۇزۋ" ٷشٸن جەنە تسيكلوندىق پروتسەستەردٸ ٸسكە قوسۋ ٷشٸن (اتموسفەرالىق قىسىمدى تٷسٸرۋ) اتوموسفەراعا بٸرىڭعاي يوندار جٸبەرٸلەدٸ, بۇل عىلىمدا جەردەن كٶتەرٸلەتٸن اۋا اعىنىن تۋدىرادى, تابيعي پروتسەسستەردٸڭ يميتاتسيياسى جاسالادى. اتموسفەرالىق قىسىم تٶمەندەگەن جەرگە مۇحيت اكۆاتوريياسىنداعى اتموسفەرادان ىلعال كەلە بەرەدٸ", - دەيدٸ التاي اينابەك.
ايتۋىنشا, جاڭبىر شاقىراتىن قوندىرعىسىنىڭ ەلەمدە تەڭدەسٸ جوق جەنە ول پاتەنتتەلگەن.
"ەاپو-نىڭ (ەۋرازييالىق پاتەنت ۇيىمى - رەد.ەسكەرتپەسٸ) پاتەنتٸ بار, حالىقارالىق دەڭگەيدە زيياتكەرلٸك مەنشٸگٸ قورعالعان. ەلەمدە بۇل سالاداعى اۆسترالييا, گەرمانييا, شۆاتسارييا, باە سيياقتى ەلدەردەگٸ ەرٸپتەستەرٸمٸزدٸڭ تەحنولوگييالىق مٷمكٸندٸگٸن جاقسى بٸلەمٸز. اريدتٸك ايماقتاردا, شىن سۋ كەرەك شٶل مەن شٶلەيتتەردە ەشقايسىسى نەتيجە كٶرسەتە المايدى, سول ٷشٸن ولاردى بەسەكەلەس دەپ ەسەپتەمەيمٸن", - دەيدٸ التاي اينابەك.
جەلٸدە التاي اينابەكتٸڭ "جاساندى جاڭبىر" جاۋعىزىپ جٷرگەنٸنە سەنەتٸندەر دە سەنبەيتٸندەر دە تابىلادى. بۇل "حايپ" نەمەسە "بٸرەۋدٸڭ جوباسى" دەگەندەر دە بار بولىپ شىقتى.
"ول تۋرالى ەستٸدٸم. بٸز قازاقستاندا مۇنداي جوبانى ٷشٸنشٸ رەت قولعا الىپ وتىرمىز. الدىڭعى ەكەۋٸن كەي كٷشتەر ەشكٸمگە ايتپاي جاۋىپ تاستادى, سول ٷشٸن بۇل جولى بارلىعىن لايف فورماتتا ٶتكٸزٸپ جاتىرمىز. "جوبا" بولاتىنداي مەن ساياساتقا ارالاسپايمىن, بٸز ەلەمدٸك ماسشتابتى كٶزدەپ وتىرمىز. قازٸر بۇل جوبانى ورتالىق ازييا مەملەكەتتەرٸنە, قىتاي, رەسەي, اقش, ەۋروپانىڭ الپاۋىت ەلدەرٸ, تاياۋ شىعىس ەلدەرٸ باقىلاپ وتىر. وسىدان تٷسٸنسە بولادى, بٸزگە ساياسات قىزىق ەمەس, جوبانى جٷزەگە اسىرۋ, سۋ قاۋٸپسٸزدٸگٸ مەسەلەسٸن شەشۋ قىزىق", - دەيدٸ تەحنولوگييا اۆتورى.
التاي اينابەك ەلدەگٸ سۋ تاپشىلىعى, قۇرعاقشىلىق مەسەلەسٸن تولىق شەشەتٸنٸنە سەنەدٸ, تەك ەزٸرگە بيلٸك ٶكٸلدەرٸنەن قولداۋ كٶرمەگەنٸن جەتكٸزدٸ.
"ەزٸرگە ماردىمدى قولداۋ جوق. قاعاز جٷزٸندە بارلىعى كەرەك دەپ وتىر. بۇيىرسا قولداۋ تابادى دەگەنگە سەنٸمٸم مول, ٶيتكەنٸ بۇل سۋ قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸن جالعىز جول, جەنە COP سيياقتى (بۇۇ-نىڭ كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸ جٶنٸندەگٸ نەگٸزدەمەلٸك كونۆەنتسيياسىندا شەشٸم شىعاراتىن نەگٸزگٸ ورگان - رەد. ەسكەرتپەسٸ) ەلەمدٸك ارەنادا اۋىز تولتىرىپ ايتاتىن كەيس", - دەيدٸ التاي اينابەك.
ال سۋ رەسۋرستارى جەنە يرريگاتسييا مينيسترلٸگٸ ٶكٸلدەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, ەزٸرگە التاي اينابەك رەسمي تٷردە ۆەدومستۆوعا حات جازىپ, قولداۋ سۇراماعان.
"قولداۋ تۋرالى رەسمي سۇراۋ سالعان جوق", - دەدٸ مينيسترلٸك ٶكٸلٸ.