Jat dindi qoldaýshylar arasynda jasósipirimder jii kezdesedi. Bul - úlken másele. Balalardyń dál osy joldy tańdaýyna eń aldymen ortasy jáne áleýmettik jelidegi túrli saittar sebep bolyp otyr, dep habarlaidy QazAqparat tilshisi.
Qazir internet zamany. Áleýmettik jeliniń dáýiri júrip turǵan kezeń. Jat aǵymdy qoldaityndardyń úgit-nasihatyn únemi baqylaýda ustaý múmkin emes. Sanany ýlaityn, teris piǵyldy adamdardyń arbaýyna oqýshylar da túsip jatyr. Bolashaǵyna balta shapqaly turǵan balalarmen mamandar jumys istep keledi.
«Balalardy teris jolǵa úgitteitin - áleýmettik jeli. Balalar túrli saittarǵa kiredi, oqidy, balasynyń ne oqyp jatqanyn ata-anasy da bilmeidi. Mysal retinde aitaiyn, Reseidiń Máskeý memlekettik ýniversitetinde oqyǵan, ozat stýdent Varvara Karaýlova degen qyz boldy. Onyń ata-anasy da, ózi de musylman emes. Biraq, sol Varvara Siriiaǵa ketip qaldy. Bul oqiǵa Resseide úlken rezonans týǵyzdy. Ákesi áreń degende qaitardy. Sol qyz ótkende jazasyn ótep shyqty. Qazir 19 jasta. Mundai jaǵdailar bizde de bar», - deidi belgili islamtanýshy Asqar Sabdin.
Almaty qalalyq qoǵamdyq damý basqarmasy teris aǵymdaǵy azamatarmen ońaltý jumystaryn júrgizý maqsatynda túrli sharalar uiymdastyrýdy qolǵa aldy. Buǵan tek teologtar ǵana yqpal ete almaidy. Sondyqtan, arnaiy mamandardy tartý kózdelgen. Psiholog, pedagog, ata-ana, quqyq qorǵaý organdary túgeldei atsalysyp jatyr. Dini turǵydan júrgizilgen ońaltý jumysynyń yqpaly - 20%.
«Men sóilesetin adamdardyń ishinde mektep oqýshylary men jasósipirimder bar. Olardyń basym bóligi - sol jat aǵymda júrgen ata-analardyń balalary. Biraq men ondai balalarmen tek ata-analarynyń ruqsatymen ǵana sóilese alamyn. Jeke ózim olardy sózge tarta almaimyn. Sebebi, quqyǵym joq. Ata-anasy bizge ótinish jasasa ǵana baramyz», - deidi teolog Asqar Sabdin.
Qazaqstandaǵy eń jas terrorist Sultan Qabiev bolatyn. 17 jastaǵy jigit 2016 jyly 5 maýsym kúni Aqtóbede oryn alǵan teraktide kóz jumdy. Onyń boiyndaǵy ekstremisttik kózqaras bala kúninen qalyptasqan deidi maman.
«2012 jyly Sultannyń ájesi Aqtóbe ákimdigine kelip, kómek surady. Meniń balam úide de, mektepte de joq, taýyp berińizder dedi. Bir aptadan keiin oqýshy tabyldy. Bazarda telefon jóndeitin jigittiń janynda bolǵan. Keiin úiine apara jatqanda jolda «nege úiden qashtyń?» dep suradyq. «Meniń ata-anam Allaǵa serik qosady, qaitys bolǵan ata-babalaryna quran baǵyshtaidy, sondyqtan men olarmen turmaimyn» dep jylady ol. Biz balaǵa quran baǵyshtaýdyń eshqandai kúná emestigin, kerisinshe saýap ekenin túsindirdik. Biraq qanshalyqty túsindi, bilmeimin. Negizi, aǵasy da sottalǵan terrorizm boiynsha. Keiin men «Arýaqqa quran baǵyshtaý» degen kitap jazdym. Ony jazýyma dál osy Sultan túrtki boldy», - deidi Asqar Sabdin.
Sarapshy, islamtanýshy, teologtardyń aitýynsha, balalarǵa eń aldymen ata-ana jaýapty. Jasósipirimdik shaq - eń qaýipti kezeń. Dál osy ýaqytta abai bolǵan jón. Balalardyń sanasyn ýlaýǵa, dini aǵymdardyń jetegine ketýine jol berilmeýi kerek. Bul - qoǵam, ult, memleket, otbasy aldyndaǵy paryz dep túsiný qajet.