Jańa indýstriialandyrýdyń jarqyn joly Shyǵystan bastalǵan

Jańa indýstriialandyrýdyń jarqyn joly Shyǵystan bastalǵan

Elbasy Qazaqstannyń altyn táji ataǵan Shyǵys Qazaqstan elimizdegi jańa indýstriialandyrý dáýiriniń alǵashqy qadamy jasalǵan aimaq bolýymen erekshe. Qazaqstandaǵy 30 serpindi jobanyń biri - «Jańa metallýrgiia» jobasy Óskemendegi «Qaztsink» kompaniiasynda osydan segiz jyl buryn alǵash qolǵa alynyp, 2010 jyly oblys ortalyǵynda dúnie júzindegi eń ozyq tehnologiiamen salynǵan mys zaýyty iske qosylyp, eldegi eń birinshi serpindi indýstriialyq jobalardyń biri júzege asyryldy. 

Qazaqstan Prezidenti sapasy asa joǵary mys óndirýge múmkindik bergen jańa zaýytqa «Jańa metallýrgiia» - Qazaqstanda bastalyp jatqan indýstriialyq saiasattyń jarqyn mysaly, indýstriialandyrý jolymen alynǵan qazaqstandyq eń alǵashqy jańa, túpki ónim» degen baǵa berdi.

Qazirgi kúni oblystyń indýstriialandyrý kartasyna somasy 1 trillion 159,9 mlrd. teńge bolatyn 82 joba engizilip otyr. Jobalardyń 75 paiyzy joǵary qaitarymdy. Aimaqtyń investitsiialyq belsendiligin aiqyn kórsetip otyrǵan bul jobalar 19 myń jumys ornyn ashýǵa múmkindik bermek. Ótken jartyjyldyqtyń qorytyndysy indýstriialyq jobalardyń 27-si 90 paiyzdan joǵary qýatynda jumys istep jatqanyn kórsetip otyr. Toǵyz joba negizgi qýatynyń 50-90 paiyz kóleminde, eki joba jartylai qýatynda jumys istep jatyr. 

Indýstriialandyrý kartasynyń iske asyrylýy kezeńinen bastap óńirde 236 mlrd. teńgeniń 48 jobasy júzege asyrylyp, jeti myńnan astam jumys orny ashyldy. Kartaǵa engizilgen jobalar boiynsha biylǵy jyldyń alty aiy ishinde 83,3 mlrd. teńgeniń ónimi óndirilip, biýdjetke 3,7 mlrd. teńgeniń salyǵy men tólemi túsken.

Táýelsizdik jyldary ishinde, ásirese indýstriialandyrý kartasy qolǵa alynǵan indýstriialdy-innovatsiialyq strategiiamyzdyń júzege asqan alǵashqy besjyldyǵynda elimizben birge oblysta JIÓ kórsetkishi ulǵaiyp, óndirilgen ónimniń shetelge eksporttalýy artty. Oblystaǵy «Qaztsink», «Óskemen TMK» siiaqty iri kásiporyndardyń túpki ónimderi, «Aziia Avto», «SemAZ», «Óskemen qus fabrikasy», Óskemen armatýra zaýyty, «Qazaqtsement» óndirisin ulǵaityp, qaita jaraqtandyrylǵan taǵy da basqa shaǵyn jáne orta kásiporyndardyń jańa ónimderi, joǵary tehnologiialy óndiristeri óńir ekonomikasynyń damýyna, áleýmettik jaǵdaidyń jaqsarýyna úlken yqpal etti. Jyl saiyn ashylyp jatqan, zamanaýi jańa tehnologiialarǵa kóship jatqan mundai kásiporyndar týraly gazet betinde «Indýstriialandyrý kartasy» atty aidarmen únemi jazylyp keledi.

Oblystyń indýstriialandyrýdyń jańa deńgeiine kóterilýine aimaqtaǵy kásiporyndardyń innovatsiialyq jobalary airyqsha serpin berip otyr. Qazaqstan Prezidenti tapsyryp otyrǵan innovatsiialyq óndirister qurý, jańa bastamalardy qoldaý sharalary táýelsizdik jyldarynda qol jetip otyrǵan eń basty ekonomikalyq jetistikterdiń, qundylyqtardyń biri dep aitýymyzǵa bolady. Kez kelgen ujym, kásiporyn, óńirdegi kez kelgen kásipker óziniń jańa bastamasyn, kásibin usynyp, ashyp qana qoimai, memleket tarapynan qoldaý kórip otyr. Byltyr Shyǵys Qazaqstan kásiporyndarynyń innovatsiialyq belsendiligi respýblikalyq orta kórsetkishten tórt paiyzǵa joǵary boldy. Bizdiń oblys innovatsiialyq belsendiligi jaǵynan Astana men Almatydan keiingi úshinshi orynda tur. Bul - aimaqta Qazaqstan ekonomikasynyń órkendeýine alǵyshart bolyp otyrǵan suranysqa sai jańa ónimderdiń shyǵarylyp jatýynyń, eńbek ónimdiligin arttyrýǵa múmkindik beretin jańa óndiristerdiń ashylyp otyrýynyń, tyń ideialar men bolashaǵy baiandy jobalardyń júzege asyrylyp jatqandyǵynyń jarqyn dáleli.

Aimaqta indýstriialyq-innovatsiialyq damý baǵdarlamasyn tiimdi júrgizip, ekonomikany órkendetýge áleýetti investorlar izdestirý jumystaryn shiratyp, investitsiialyq jaǵdaidy jaqsartý úshin qańtar aiynda oblys ákiminiń nusqaýymen investitsiia tartý jónindegi aimaqtyq keńes quryldy. Qazir keńes óńirdegi ázir turǵan jobalarǵa qarjy salatyn biznesmendermen, kompaniialarmen kelissóz júrgizýmen qatar jańa jobalar daiarlaý baǵytynda jumys istep jatyr. Jańa indýstriialandyrýdyń jarqyn joly bastalǵan Shyǵysta el ekonomikasyn órkendeter jobalar indýstriialandyrýdyń ekinshi besjyldyǵynda da azaimaq emes.


Janargúl Kókenai, "Didar" gazeti