Qoja Ahmet Iasaýi kesenesindegi Qabirhana, Úlken Aqsarai jáne Qudyqhana bólmeleri qaita qalpyna keltirilip jatyr, dep habarlaidy "Ult aqparat" «Áziret Sultan» memlekettik tarihi-mádeni qoryq-mýzeiiniń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Sonymen qatar, Qoja Ahmet Iasaýi jáne Rábiia Sultan Begim ana keseneleriniń kúmbezderi de jańartylady. Qurylys jumystaryn «Qazqaitajańartý» RMK-niń Almaty, Qyzylorda, Túrkistan filialdary júrgizýde.
Aita ketsek, QR Mádeniet jáne sport ministrliginiń «Áziret Sultan» memlekettik tarihi-mádeni qoryq-mýzeiine qarasty tarihi oryndardy anyqtaý, qaita qalpyna keltirý maqsatynda arnaiy joba daiyndalǵan belgili. Osy oraida qaladaǵy basty 18 tarihi-mádeni mura nysanyn restavratsiialaý jáne qaita jańǵyrtý josparlandy. Eń aldymen, aldaǵy 3 jyl ishinde Qoja Ahmet Iasaýi kesenesiniń basty komponentteri — Qazandyq, Qabirhana, Basty portal jańǵyrtylady.
Keseneniń ishin jyly ustaý jáne durys jaryqtandyrý úshin sol júieler tarihi qalpyna keltiriledi. Qazaq handarynyń májilis ótkizetin jáne elshilerdi qabyldaýǵa arnalǵan Úlken Aqsarai bólmesi sol dáýirdegi ulttyq ereksheligi saqtala otyryp, tolyǵymen qaita qalpyna keltiriledi. Elbasynyń tapsyrmasy boiynsha Rústem Ábdrashevtiń «Almas qylysh» kórkem filminiń bir epizody dál osy Aqsarai bólmesinde túsirilgen. Aqsarai bólmesi tárizdi ózge de zaldardyń ekspozitsiialary, sonyń ishinde Qazandyq pen Qudyqhana bólmeleri qalpyna keltiriledi.
Qoja Ahmet Iasaýi qabirhanasy eki qabat kúmbezben kómkerilgen. Ganchtan (gips pen sazdan jasalǵan órnekti taqta) jasalǵan órnekti áshekei Qabirhana tóbesin jaýyp turǵan tómengi kúmbezdi jasyryp tur. Syrttai Qabirhana tóbesine biik baraban ústinde turǵan sándi kóp qatparly (52 qatpar) kúmbez ornatylǵan. Qoja Ahmet Iasaýi qabirhanasynyń syrtqy kúmbeziniń diametri — 10 metr.
Úlken Aqsarai – Qazandyqpen, Kishi Aqsaraimen dálizder arqyly jalǵasady. Dálizde ekinshi qabatqa shyǵatyn baspaldaq bar. Aqsarai keiinnen HV-HVI ǵasyrlarda Qazaqstan men Orta Aziia sáýlet ónerinde alǵash ret paidalanǵan arkalardyń qiylysý konstrýktsiiasy qoldanylǵan, sondyqtan bólme qurylysy óz zamanyndaǵy asa baǵaly sáýlet eskertkishi bolyp tabylady.
Qudyqhana – qazandyq pen dáliz arqyly bailanysty ǵimarattyń shyǵys jaǵyndaǵy, munaraǵa kóteriletin baspaldaǵy bar sharshy bólme ońtústiktegi shuǵyl oiyq esebinen sozylyńqylaý bolyp kórinedi. Qudyqhananyń aty osyndaǵy qudyqpen bailanysty. Qudyq qurylys kezinde sý alý úshin qazylǵan degen joramal bar. Qudyq ainaldyra dóńgelete kirpishten qalanǵan. Diametri — 80 sm. Atalǵan qudyqtan sý alyp Taiqazandy toltyratyn bolǵan.
Rabiia Sultan Begim kesenesi — HV ǵasyrdyń eskertkishi. Ahmet Iasaýi kesenesiniń ońtústik shyǵys betkeiinen 60 metr qashyqtyqta ornalasqan. Eskertkish qatty qiraǵandyqtan, 1980-shi jyldardyń bas kezinde tolyǵymen qaita qalpyna keltirildi.
