Otyrysty ashqan Memlekettik hatshy birinshi kezekte Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń biylǵy 1 qyrkúiekte ótken Parlament sessiiasynyń ashylýyndaǵy: «Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyldyq mereitoiyn qarsy alý – jyldyń eń negizgi oqiǵasy. Bizge elimizdiń barlyq jetistigin saralap, mańyzdy nátijelerdi qazaqstandyqtarǵa jetkizý óte qajet», degen sózin eske saldy. Odan ári G.Ábdiqalyqova Ulttyq komissiia bastamasymen qolǵa alynǵan «25 paidaly is» atty respýblikalyq aktsiiasyn ótkizýde áielder qaýymynyń úlken úlesi bar ekenin jetkizdi. «Aktsiia aiasynda daryndy jetim balalardy qoldaý, balalar dárigerlik mekemelerin jabdyqtaý, kásipker áielderdi tegin oqytý jáne basqa da mańyzdy sharalar uiymdastyryldy», dedi ol.
Budan keiin Joǵarǵy sot, Bas prokýratýra, Ishki ister ministrligi, Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý ministrligi ókilderiniń «Áielderge qatysty kemsitýshiliktiń barlyq nysandaryn joiý týraly» tujyrymdamany júzege asyrý, sondai-aq, Jambyl jáne Batys Qazaqstan oblystary ákimdikteriniń Qazaqstan Respýblikasynda 2006-2016 jyldarǵa arnalǵan Genderlik teńdik strategiiasyn oryndaý jónindegi aqparattary tyńdaldy.
Atalǵan aqparattar boiynsha, elimizde áielderdiń quqyqtary men múmkindikterin keńeitý isi durys jolǵa qoiylǵan. Bul máselede Qazaqstan Dúniejúzilik ekonomikalyq forýmnyń jahandyq reitinginde 47-orynǵa ie bolyp otyr.
Sondai-aq, jiynda atap ótilgendei, Ulttyq komissiiaǵa ádil tórelikke qol jetkize almai júrgen áielderden shaǵymdar jii túsýde. Mysaly, 2015 jyly sottarǵa túsken qylmystyq ister boiynsha jábirlenýshilerdiń 43,1 paiyzy áielder men balalarǵa tiesili bolypty.
Sonymen birge, otyrysta elimizde turmystyq zorlyq-zombylyqty azaitýǵa baǵyttalǵan naqty sharalar qabyldanyp otyrǵany, quqyq buzýshylarǵa yqpal etýdiń nátijeli tásili zańdyq turǵyda engizilgeni, quqyq buzýshylarmen profilaktikalyq áńgime júrgizý, qorǵaý uiǵarymdaryn shyǵarý jolǵa qoiylǵany sóz boldy. Buǵan qosa, jiynda sot aldynda quqyq buzýshylardyń tártibine erekshe talaptar qoiý ókilettigi berilgeni, «Turmystyq zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý týraly» Zańdy qabyldaǵan kezden beri ishki ister organdary qyzmetkerleriniń aralasýymen 206 myńnan astam qorǵaý uiǵarymy shyǵarylǵany, sottar tarapynan quqyq buzýshylardyń tártibine qatysty 22,5 myń erekshe talaptar qoiylǵany aityldy.
Óz kezeginde Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý ministrliginiń ókili «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy sheńberinde áielderdi jumysqa ornalastyrýǵa qatysty qabyldanyp jatqan is-sharalar týraly málimet berdi. Bul málimetke qaraǵanda, qazirgi tańda áleýmettik kelisimshartqa 74,8 myń áiel qol qoiǵan. Olardyń 46,8 paiyzy aýyl turǵyndary kórinedi. Sonymen qatar, áielderge aýyr júk kóterý men ony qozǵaýdy shekteý normalary qarastyrylǵan 287 jumys tizimi bekitilipti.
Otyrysta Memleket basshysynyń tapsyrmasy boiynsha túzilgen Qazaqstan Respýblikasynyń 2030 jyldarǵa deiingi otbasylyq jáne genderlik saiasatynyń tujyrymdama jobasynyń tusaýkeseri ótkizildi. Aita keteiik, bul tujyrymdama qazirgi álemniń naqty erekshelikterin eskere otyryp, elimizde otbasylyq jáne genderlik saiasatty jańa sapaly deńgeige kóterýge baǵyttalǵan.
Jiyn sońynda otyrysty qorytyndylaǵan G.Ábdiqalyqova qaralǵan máseleler boiynsha memlekettik organdarǵa tiisti tapsyrmalar berdi.
Joldybai BAZAR,
«Egemen Qazaqstan»
.jpeg)