Karantin sharalaryn kezeń-kezeńmen jeńildetý jáne jumyspen qamtýdy qoldaý memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý Qazaqstanda eńbek naryǵynyń jandanýyna ákeldi. Búginde Elektrondy eńbek birjasynyń bazasynda 125,4 myń bos jumys orny ornalastyrylǵan. Elimizde tótenshe jaǵdai rejimi aiaqtalǵannan keiingi ýaqyttaǵy eńbek naryǵyna jasalǵan taldaýdy usynamyz, dep habarlaidy Rrimeminister.kz .
«Eńbek resýrstaryn damytý ortalyǵy» AQ málimetteri boiynsha bos jumys oryndarynyń sanynyń kúrt azaiýy naýryz aiynda baiqalǵan — 68,9 myńnan 34,2 myńǵa deiin tómendegen. Jumys izdeýshilerden kelip túsken túiindemeler sany da 29 myńnan 20,1 myńǵa deiin azaiǵan. Alaida karantin sharalaryn kezeń-kezeńmen jeńildetý jáne kásiporyndardyń jumysqa kirisýi naryqty jandandyrdy, búginde Elektrondy eńbek birjasynyń bazasynda 75,7 myń túiindeme ornalastyrylǵan.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev jańa jumys oryndaryn qurý men jumyssyz azamattardy eńbekke ornalastyrýǵa erekshe kóńil bóledi. 11 mamyrda ótken Tótenshe jaǵdai jónindegi memlekettik komissiianyń qorytyndy otyrysynda Prezident qarjylandyrylatyn jobalar esebinen jańa jumys oryndaryn qurýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Máselen, biyl «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy» baǵdarlamasyn iske asyrýǵa biýdjetten 1 trln teńge bólingen.
Jumyspen qamtýdyń jol kartasy aiasynda áleýmettik nysandardy, injenerlik-kólik infraqurylymyn, sýarý jáne irrigatsiialyq júielerdi, TKSh nysandaryn jóndeý jáne salý, eldi mekenderdi abattandyrý boiynsha 6,5 myńnan asa infraqurylymdyq jobalar qarastyrylǵan. Sonyń arqasynda 255 myń jumys orny qurylady.
Jalpy, barlyq memlekettik baǵdarlamalardy iske asyrý aiasynda 1 mln 220 myń adamdy jumyspen qamtý kózdelgen, onyń ishinde 235 myń turaqty jumys orny qurylady.
Eńbek naryǵynda qandai mamandar kóp suranysqa ie?
Eńbek resýrstaryn damytý ortalyǵynda atap ótkendei, jalpy Qazaqstan boiynsha eń kóp suranysqa úsh mamandyq ie — meiirgerler, kúzetshiler men júrgizýshiler. Osy mamandyqtar asa tapshy, sebebi jumys berýshilerdiń suranysy jumys izdeýshilerdiń sanynan birshama artyq. Máselen, búginde Elektrondy eńbek birjasynyń bazasynda 2,3 myń meiirgerdiń túiindemesi men 2,6 myń júrgizýshiniń túiindemesi bar. Túiindeme sany boiynsha úshinshi orynda — zańgerler. Biraq jumys berýshilerdiń arasynda bul mamandyqqa suranys az.
Túiindemeler sany bos jumys oryndarynyń sanynan asatyn taǵy eki mamandyq — is júrgizýshiler men dene shynyqtyrý jáne sport muǵalimi.
Bar bos jumys oryndarynyń sany boiynsha kósh basynda Qostanai oblysy (17,7 myń), Nur-Sultan (15,8 myń), Qaraǵandy oblysy (10,9 myń). Bos jumys oryndarynyń sany eń az óńirler Mańǵystaý oblysy (3,1myń), Qyzylorda oblysy (3,6 myń), Soltústik Qazaqstan oblysy (3,6 myń). Bul rette osy oblystarda jumys izdep júrgen adamdar sany eń kóp. Máselen, Túrkistan oblysynda — 8,9 myń, Mańǵystaý oblysynda — 6,9 myń jáne Qyzylorda oblysynda — 6,5 myń túiindeme tapsyrylǵan. Orta eseppen, Mańǵystaý oblysynda 100 bos jumys ornyna 219 túiindemeden, Qyzylorda oblysynda — 182 túiindemeden, Túrkistan oblysynda — 112 túiindeme, Almaty oblysynda — 105 túiindemeden keledi. Al Qostanai oblysynda jaǵdai kerisinshe — 100 bos jumys ornyna 16 túiindemeden keledi, Nur-Sultan qalasynda — 26 túiindeme, Almaty qalasynda — 27 túiindeme.
Qazaqstanda bos jumys oryndary kóp salalar
Kásibi toptar bólinisinde jalpy elimizde kásibi mamandar – 36,6 myń bos jumys orny, qyzmet kórsetý jáne satý salasynyń qyzmetkerleri – 21,2 myń bos jumys orny, qurylys, kólik jáne basqa da uqsas kásipter ónerkásibiniń jumysshylary – 19,5 myń bos jumys ornymen asa suranysqa ie.
Kásibi mamandar jumys izdeýshiler qatarynda da basym. EEB bazasynda osy sanattaǵy qyzmetkerler boiynsha 26,9 myń túiindeme ornalastyrylǵan. Túiindeme sany boiynsha ekinshi orynda tehnik mamandar jáne basqa da qosalqy kásibi qyzmetkerler — 14,6 myń túiindeme jáne ónerkásip, qurylys, kólik jáne basqa da uqsas kásip mamandary — 9,9 myń túiindeme.
Sonymen qatar bos oryndary sanynyń kásibi toptar bólinisinde túiindemeler sanynan kóp bolýy baiqalady. 100 bos jumys ornyna túiindemeniń eń az sany qyzmet kórsetý jáne satý salasynyń qyzmetkerlerinde – 41, óndiristik qural-jabdyqtar operatorlaryna, qurastyrýshylar men júrgizýshilerge – 44, fermerlerge, aýyl jáne orman sharýashylyǵynyń jumysshylaryna, balyq sharýashylyǵy men balyq aýlaýǵa – 46.
Kásibi toptar boiynsha kásibi mamandarǵa eń kóp bos jumys oryndary Nur-Sultanda — 3,7 myń bos jumys orny, Qostanai oblysynda — 3,7 myń bos jumys orny, Qaraǵandy oblysynda — 3,4 myń bos jumys orny ornalastyryldy.
Kásibi mamandar Qyzylorda oblysynda — 1,1 myń bos jumys orny, Soltústik Qazaqstan oblysynda — 1,3 myń bos jumys orny, Mańǵystaý oblysynda — 1,4 myń bos jumys orny kórsetkishimen eń az suranysqa ie boldy.
Ónerkásip, qurylys, kólik jáne basqa da uqsas qyzmetterdiń jumysshylary Nur-Sultanda — 3,5 myń bos jumys orny, Qostanai oblysynda — 2,5 myń, Qaraǵandy oblysynda — 2,3 myń bos jumys orny úlken suranysqa ie. Osy sanattaǵy jumysshylarǵa az suranys Qyzylorda oblysynda — 306 bos oryn, Mańǵystaý oblysynda — 314 bos oryn, Almaty oblysynda — 356 bos oryn tirkelgen.
Tehnik mamandar men ózge de qosalqy kásibi qyzmetkerler Qostanai oblysynda — 2,7 myń bos jumys orny, Nur-Sultanda — 2,1 myń bos jumys orny, Túrkistan oblysynda — 1,7 myń bos jumys orny asa suranysqa ie. Osy kásiptik sanat úshin eń az bos jumys oryndarynyń sany Soltústik Qazaqstan oblysynda — 479 bos oryn, Mańǵystaý oblysynda — 526 bos oryn, Qyzylorda oblysynda — 563 bos oryn ornalastyryldy.
Qyzmet kórsetý jáne satý salasynyń qyzmetkerleri Qostanai oblysynda — 3,7 myń bos oryn, Almatyda — 3,1 myń bos oryn, Nur-Sultanda — 2,4 myń bos orynmen asa suranysqa ie. Qyzmetkerlerdiń bul tobyna Batys Qazaqstan, Soltústik Qazaqstan jáne Mańǵystaý oblystarynda suranys az boldy, onda árqaisysynda 600-den az bos jumys orny ornalastyrylǵan.
Jumys berýshiler óndiristik jabdyqtar operatorlary, jinaýshylar men júrgizýshiler úshin eń kóp bos jumys oryndaryn Qostanai oblysynda — 3,5 myń bos jumys ornyn, Nur-Sultanda — 2,6 myń bos jumys ornyn ornalastyrdy. Bul sanatqa eń az suranys Mańǵystaý oblysynda — 260 bos oryn jáne Almaty oblysynda — 358 bos oryn ornalastyrylǵan.
Túrkistan oblysynda aýyl jáne orman sharýashylyǵy, balyq ósirý jáne balyq aýlaý jumysshylary men fermerler úshin 630 bos jumys orny ornalastyryldy, al qalǵan óńirler osy kásibi top úshin 100-den az bos jumys ornyn ornalastyrdy.
Basshylar men memlekettik qyzmetshilerge eń úlken suranys Nur-Sultanda — 468 bos jumys orny, Qaraǵandy oblysynda — 343 bos jumys orny, Shyǵys Qazaqstan oblysynda — 333 bos jumys orny, Qostanai oblysynda — 325 bos jumys orny ornalastyrylǵan.
Aita ketý kerek, suranys pen usynys elimizdiń ár túrli bólikterinde jii kezdesedi. Máselen, óńirler bólinisinde kásibi mamandar túiindemeleriniń eń kóp sany Túrkistan oblysynda ornalastyryldy — 4 myńǵa jýyq túiindeme. Munda jumys izdeýshiler — tehnikter men ózge de qosalqy kásibi qyzmetkerler sany kóp tirkelgen — 2,8 myń túiindeme.
Almaty oblysynda qyzmet kórsetý jáne satý salasy qyzmetkerleriniń túiindemeleri kóp ornalastyryldy — 713. Atyraý jáne Mańǵystaý oblystarynda ónerkásip, qurylys, kólik jáne basqa da uqsas qyzmetter mamandary kóp ekeni belgilendi — tiisinshe 1,5 myń jáne 1,3 myń túiindeme. Óndiristik jabdyqtar operatorlarynyń, qurastyrýshylar men júrgizýshilerdiń túiindemeleri Atyraý oblysynda kóp ornalastyryldy — 869 túiindeme.
Ornalastyrylǵan túiindemeler men kásibi toptardyń qurylymy boiynsha jumys izdeýshiler basshylar men memlekettik qyzmetshiler boiynsha Nur-Sultanda kóp ornalastyrylǵan — 7%.
