Men Tashkenttiń irgesindegi aýylda turamyn. Ultym – qazaq. Rýym – Qańly. Jalpy, bizdiń aýyldyń 90 paiyzy – qazaqtar.
Qazaqstannyń táýelsizdik alǵanyna 25 jyl boldy. Qazaqstan sodan beri shetten kelgen qazaqtardy qabyldap jatyr. Eshkimdi keýdesinen iterip jatqan joq. Solai bola tursa da, bizdiń aýyldyń áli irgesi sógile qoiǵan joq. Iaǵni, bizdiń aýyldan birde-bir otbasy Qazaqstanǵa kóshpei otyr. Bul neden? Munyń qandai sebebi bar?
Biz kúnde bolmasa da, jyl aralata Qazaqstanǵa kelip-ketip turamyz. Sondaǵy kórgenderimiz bizdi úrkitip-shoshyta beredi. Máselen, Qazaqstandaǵy bilik – orystildilerdiń qolynda. Ol jerge qazaqtildiler kire de, ene de almaidy... Bilik kimniń qolynda bolsa, sonyń degeni bolatyny da belgili.
Joǵary oqý oryndary – túgel oryssha. Qazaqstanda turatyn baýyrlarym “qazaq tilin bilmeitin qazaqtar – halyqtyń 40 paiyzy” deidi. Meniń óz basyma qazaq tilin bilmeitinder budan áldeqaida kóp bolyp kórinedi. Bálkim, 60 paiyz. Óitkeni men Qazaqstanǵa kirgennen qaitqansha estitinim – tek oryssha: oryssha sóz, oryssha án, oryssha telehabar, oryssha radio habar, oryssha boqtaý... Tashkentke kelip, sonan keiin aýylyma kirgende bir-aq estimin qazaqshany. “Urpaǵymyz Qazaqstanǵa baryp orys bolyp ketkenshe, osynda júrip ózbek bolǵany áldeqaida jaqsy emes pe?! Tilin saqtaidy (ózbektiń tili qazaq tiline jaqyn ǵoi,)musylmanshylyǵyn saqtaidy” dep oilap otyrmyz qazir. Eger Qazaqstan da Ózbekstan sekildi memlekettik tilin kúsheitip, qazaqtanyp, qazaqshasyn jolǵa qoiyp jatsa, onda biz de Qazaqstanǵa, ata jurtqa kósher edik.
Álmuhan QURMANÁLI,
Tashkent,
Ózbekstan
"Jas Alash" gazeti
Kórneki sýret: Azattyq saitynan alyndy
