Parlament Senaty Áleýmettik-mádeni damý jáne ǵylym komitetiniń keńeitilgen otyrysynda «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine joǵary oqý oryndarynyń akademiialyq jáne basqarý derbestigin keńeitý máseleleri boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy birinshi oqylymda qaraldy.
Zań jobasy Memleket basshysynyń 2014 jylǵy 17 qańtardaǵy «Qazaqstan joly - 2050: Bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Qazaqstan halqyna Joldaýyn, «100 naqty qadam» Ult josparynyń 78-qadamyn oryndaý, sondai-aq Memleket basshysynyń Bes áleýmettik bastamasyn iske asyrý úshin ázirlendi.
Qujat joǵary oqý oryndarynyń akademiialyq, basqarý jáne qarjylyq derbestigin keńeitýge, Nazarbaev ýniversitetiniń tájiribesin eskere otyryp, olardyń básekege qabilettigin arttyrýǵa, sondai-aq joǵary bilim berýdiń qoljetimdiligi men sapasyn arttyrýǵa jáne stýdent jastardyń kúneltý jaǵdailaryn jaqsartýǵa baǵyttalǵan.
Akademiialyq derbestikti keńeitý úshin joǵary oqý oryndaryna bilim berý baǵdarlamalarynyń mazmuny, bilim alýshylardyń aýysýy men qaita qabyldanýy máselelerin, bilim berý qyzmetterin kórsetý jáne kásiptik praktikany ótkizý shartynyń nysandaryn aiqyndaý ókilettikterin berý boiynsha quzyretter kózdelgen.
Basqarý jáne qarjylyq derbestik máseleleri boiynsha zań jobasynda jumysqa jaldaý, joǵary oqý ornynyń qurylymyn aiqyndaý, joǵary jáne (nemese) joǵary oqý ornynan keiingi bilim berýdiń kommertsiialyq uiymdaryn kommertsiialyq emes uiymdar etip qaita qurý, joǵary oqý oryndarynyń kommertsiialyq qyzmetti júzege asyrýy, sondai-aq joǵary oqý oryndaryndaǵy direktorlar keńesiniń airyqsha quzyreti máselelerin retteitin erejeler kózdelip otyr.
Zań jobasynyń negizgi erejelerin tiimdi iske asyrý úshin:
- kadrlardy daiarlaý baǵyttary boiynsha jańa synyptaýyshqa sáikes joǵary oqý oryndarynyń bilim berý qyzmetin litsenziialaýdyń jańa túrine kóshýi;
- joǵary jáne joǵary oqý ornynan keiingi bilim berýdiń bilim baǵdarlamalary boiynsha oqytýdy tek qana kúndizgi oqytý nysandarynda júzege asyrý;
- ómir boiy oqytý qaǵidatyn iske asyrý maqsatynda formaldy jáne formaldy emes bilim berý arqyly oqytýdyń nátijelerin taný;
- joǵary oqý oryndarynyń túrleri – «akademiia», «institýt», «ýniversitet» uǵymdaryn naqtylaý;
- joǵary oqý oryndarynyń akkreditteý organdary kórsetetin qyzmetterdi satyp alýyn memlekettik satyp alýdyń jalpy rásimderinen shyǵarý;
- zań jobasynyń jekelegen normalaryn naqtylaý jáne mazmunyn jaqsartý bóliginde birqatar túzetýler kózdeledi.
Memleket basshysynyń úshinshi áleýmettik bastamasyn iske asyrý sheńberinde jańa stýdenttik jataqhanalar salýǵa qatysty:
- stýdent jastardyń kúneltý jaǵdailaryn jaqsartýdy;
- ekinshi deńgeidegi bankterdiń memlekettik-jekeshelik áriptestik sharttaryn senimdi kepil retinde tanýyn;
- investitsiialyq shyǵyndar ótemaqysyn esepke jatqyzýǵa arnalǵan shottardyń saqtalýyn kózdeitin túzetýler engizildi.
Senatorlar sondai-aq «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine bilim berý máseleleri boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasyn da birinshi oqylymda qarady.
Bul zań jobasynda kózdelgen túzetýler Eńbek kodeksine, «Bilim týraly» jáne «Eń tómen áleýmettik standarttar jáne olardyń kepildikteri týraly» zańdarǵa engiziledi.
Atap aitqanda, ol ulttyq jáne jalpy adamzattyq qundylyqtar negizinde qazaqstandyq jastardyń dúnietanymyn qalyptastyrý jónindegi tárbie jumystaryn júrgizý aiasynda adamgershilik-rýhani bilim berý turǵysynda «Ózin-ózi taný» baǵdarlamasyna anyqtama engizý usynylady.
Dýaldy oqytýdy engizýge bailanysty zań jobasynda óndiristik oqytýǵa, tálimger men tyńdaýshyǵa, tirek mektebine (resýrstyq ortalyq) uǵymdardy bekitý týraly erejeler bar.
Sonymen qatar, zańnamalyq deńgeide usynylatyn túzetýler Respýblikalyq oqý-ádistemelik keńesiniń, tehnikalyq jáne kásiptik, orta bilimnen keiingi bilim berý uiymdarynyń qyzmeti máseleleri boiynsha ádistemelik jumysty kúsheitýge múmkindik beretin salalyq oqý-ádistemelik birlestikterdiń mártebesin zań júzinde bekitedi. Bir-birin qaitalaityn jáne eskirgen erejeler alynyp tastalady, zańdardaǵy tehnikalyq jáne kásiptik bilim berý salasyndaǵy olqylyqtar men qaishy erejeler joiylady.
Zań jobasy Palatanyń qaraýyna jiberildi.
