Búgin QR Premer-Ministri Baqytjan Saǵyntaevtyń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda «elektrondy Úkimetti» jáne memlekettik qyzmetter kórsetýdi damytý máselesi qaraldy, dep habarlaidy "Ult aqparat".
Elbasy «Qazaqstandyqtardyń ál-aýqatynyń ósýi: tabys pen turmys sapasyn arttyrý» Qazaqstan halqyna Joldaýynda memlekettik qyzmetterdiń 2020 jyly keminde 90% elektrondy formatqa kóshirý týraly tapsyrma bergen edi.
Búginde memlekettik qyzmetter tiziliminiń 741 ataýy bar. Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministri D. Abaevtyń aitýynsha, olardyń 454-i nemese 61%-y elektrondy formatta qoljetimdi. Al 165 memlekettik qyzmet tek qana elektrondy túrde kórsetiledi. Olardyń jartysyna jýyǵy – litsenziialar men ruqsat qujattary, sondai-aq, kásipkerlikti sýbsidiialaý qyzmetteri. Bul qadamdardyń barlyǵy biznesti damytýda ákimshilik kedergilerdi joiý úshin qolǵa alynǵan. Ótken jyly 64 jańa memlekettik qyzmet elektrondy formatqa kóshirildi.
Elektrondy memlekettik qyzmetter kórsetýdiń negizgi quraly — elektrondy úkimet portaly. Búgingi tańda e-GOV-qa 8,5 mln-nan astam paidalanýshy tirkelgen. 2018 jyldyń ózinde osy portal arqyly 30 mln memlekettik qyzmet kórsetildi. Ońtailanýy tiis 588 memlekettik qyzmet anyqtaldy. Olardy elektrondy formatqa aýystyrý tustary jan-jaqty qarastyryldy. Sondai-aq rásimdeý ýaqytyn, qujattar tizbegin qyrsqartýdy, kompozittik nemese proaktivti formada anyqtama berý tásilderin, artyq rásimder men kelisimderdi qysqartý tustary da tolyq pysyqtaldy. Osy jumystardyń qortyndysy boiynsha 141 memlekettik qyzmetti elektrondy formatqa kóshirý josparlanyp otyr. Al 447 memlekettik qyzmet túrleriniń keibir qujattary men merzimin qysqartý qarastyrylǵan. Bul azamattardyń ýaqytyn únemdeidi.
Máselen, eńbekke jaramsyzdyǵy týraly beriletin paraqty elektrondy formatqa kóshirý kózdelgen. Yńǵaily bolýymen qatar, bul ult densaýlyǵy jónindegi derekterdi bir elektrondy bazaǵa toptastyrýǵa jol ashady. «Big Data» tehnologiiasynyń kómegimen jinalǵan derekterdi densaýlyq saqtaý men farmakologiia salasynda tiimdi paidalaný josparlanyp otyr. Budan ózge, «Balany patronattyq tárbiege berý» men «Patronattyq tárbieleýshilerge qarjy bólý» siiaqty eki memlekettik qyzmet biriktirildi.
Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministrliginiń aqparatyna sáikes, kórsetiletin memlekettik qyzmetterdiń júz paiyzyn avtomattandyrý múmkin emes. Óitkeni, tiisti mamannyń qatysýynsyz júzege aspaityn da qyzmet túrleri bar. Máselen, múmkindikteri shekteýli balalardy tekserý men olarǵa meditsinalyq-pedagogikalyq keńestik kómek kórsetý qyzmeti. Osyndai baǵyttaǵy qyzmetterdiń protsesteri men merzimderin neǵurlym ońtailandyrý úshin tiisti sharalar atqarylyp jatyr.
Úkimet janyndaǵy vedomstvoaralyq komissiianyń barlyq usynystaryn júzege asyrý úshin 486 jol kartasy bekitildi. Al 2018 jyldyń qorytyndysy boiynsha 76 memlekettik qyzmet ońtailandyryldy.
2018 jyldyń qorytyndysy boiynsha kelesi rásimder jeńildetildi:
Birinshiden, júrgizýshi kýáligin alý men kólik quralyn tirkeý elektrondy ótinim arqyly qabyldanady. Qazirgi ýaqytqa deiin bul qyzmet túri 23 myńnan astam ret paidalanylǵan. Buǵan deiin bir kólikti tirkeý 6 saǵatqa sozylsa, qazir 2-aq saǵat ýaqyt jumsalady. Kólikti satý nemese satyp alýǵa 20 minýt ýaqyt jetkilikti. Qaǵaz júzindegi qujattar qajet emes. «Qazposhta» arqyly daiyn qujat pen kólik nómirin jetkizip berý múmkindigi bar. Sondai-aq, azamattar ózderine unaǵan kez-kelgen memlekettik kólik nómirin iemdenýge múmkindik aldy.
Ekinshiden, ákimshilik aiyppuldardyń bar-joǵyn dereý tekserip alýǵa bolady.
Úshinshiden, proaktivti rejimde kórsetiletin memlekettik qyzmetterdi jalǵastyrý josparlanyp otyr. Olar: múgedektikti anyqtaý, járdemaqy taǵaiyndaý, aqshalai tólemder, áleýmettik tólemder, protez-ortopediialyq kómek jáne taǵy basqalaryna bailanysty. Osylaisha atalǵan áleýmettik kómekterdi múmkindikteri shekteýli jandar Halyqqa qyzmet kórsetý ortalyqtaryna kelmei-aq, keshendi túrde qabyldaýǵa múmkindik alady.
Elektrondy úkimettiń mGov mobildi qosymshasyn damytý turǵysynan, búgingi tańda mGov arqyly 87 qyzmet pen servisti ǵana paidalanýǵa múmkindik bar. Bul qosymshany qazir 1,3 mln azamat tutynyp otyr. 2018 jyldyń ózinde m-Gov arqyly 3,6 mln qyzmet kórsetilgen.
Normativtik-quqyqtyq bazany jetildirý aiasynda 43 Zań men 10 kodekste 500 túzetýdi qarastyratyn zań jobasy ázirlendi. Atalǵan zań jobasy 121 memlekettik qyzmetti ońtailandyrýǵa baǵyttalǵan birqatar túzetýlerden turady. Atap aitqanda: nekeni tirkeý qyzmetin ońtailandyrý (1 aiǵa sozylǵan protsesti 3 jumys kúninde rásimdeýge múmkindik beredi), salyq tóleýshilerdiń artyq tólengen somasyn avtomatty túrde qaitarý, memlekettik qyzmetter usyný tártibin retteý boiynsha jalpy alǵanda 3,5 myńnan astam standart pen reglament ózgeredi,sonymen qatar, «pilottyq joba» túsinigin engizý josparlanyp otyr. Osy sharalardyń nátijesinde 2019 jyly kórsetiletin memlekettik qyzmetterdiń 80%-y, al 2020 jyly — 90%-y avtomattandyrylady. Bir jylda qaǵaz túrinde usynylatyn 110 mln qujat qysqarady.
Eske sala keteiik, 2018 jyly elektrondy úkimettiń damý deńgeii boiynsha BUU ótkizgen zertteýler nátijesinde, Qazaqstan damý qarqyny óte joǵary memleketter arasynda 39-oryndy ielendi. Qazaqstannyń elektrondy úkimeti qazir e-GOV 2.0. satysynda tur. Qazirgi tańda «Tsifrlyq Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasynyń aiasynda e-GOV 3.0 satysyna kóshý jumystary júrgizilip jatyr. Bul saty Ońtústik Koreia, Avstraliia, Singapýr, Ulybritaniia, Daniia men Shvetsiiada igerilgen. Aita ketý kerek, e-GOV 3.0 satysy «Jasandy zerde», «Proaktivti qyzmetter», «Tsifrlandyrylǵan ómir sátteri», «Zattar interneti» men t.b. elementterdiń engizilýimen sipattalady. QR AKM derekterine sáikes, Qazaqstanda 2021 jyly e-gov 3.0 satysyna tolyq kóshý kózdelgen.
«Azamattarǵa arnalǵan úkimet» memlekettik korporatsiiasy» KEAQ basqarma tóraǵasy A. Ospanov memlekettik qyzmetter tizilimindegi 741 qyzmettiń 598-i Memlekettik korporatsiia arqyly qoljetimdi ekenin aitty. Olarǵa 325 front-ofis, Qazaqstan boiynsha 6 sektory bar 16 mamandandyrylǵan HQKO, sonyń ishinde Almatyda 4 sektor jáne Túrkistan oblysynda 2 sektor, 70 mobildi HQKO jáne «Qazposhta» AQ 1656 bólimshesi qatysady. Sonymen qatar, azamattardyń elektrondyq qyzmetterdi paidalaný deńgeiin arttyrý maqsatynda 60/40 jańa qaǵidatyna sáikes, front-ofisterdi keńaýqymdy transformatsiialanýy júrgizilip jatyr. Budan basqa, memlekettik qyzmetterdi alý protsesin jeńildetý úshin qyzmet alýshylardyń jeke basyn rastaýdyń jańa tetigi iske qosyldy. Endi azamattar qyzmetti bet-beinesi nemese saýsaq izderiniń kómegimen ala alady, sonyń arqasynda eslektrondy tsifrlyq qoltańba qoldaný nemese jeke kýálikti usyný qajettiligi joiylady.
Otyrys barysynda memlekettik qyzmetterdi usyný sapasyn arttyrý boiynsha atqarylyp jatqan jumystar týraly Aqmola oblysynyń ákimi M. Myrzalin, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ákimi D. Ahmetov, Qostanai oblysynyń ákimi A. Muhambetov, Astana qalasynyń ákimi B. Sultanov, Almaty qalasynyń ákimi B. Baibek baiandady.
Máseleni qaraý qorytyndysy boiynsha QR Premer-Ministri B. Saǵyntaev oryndalyp jatqan jumystyń sapasyn arttyrýdy tapsyrdy. Tek 4639 kólik onlain-tirkeýden ótkeni, tek 18 myń adam júrgizýshi kýáligin alǵany atalyp ótti. Halyqqa osy qyzmetterdiń paidalylyǵyn eskere otyryp, kórsetkishterdiń tómen bolýynyń sebebi — halyq arasynda túsindirý jumystarynyń nashar ekeni aityldy. B. Saǵyntaev memlekettik qyzmet kórsetý sektoryn tsifrlandyrý týraly túsindirý jumystaryn ótkizýdi, sondai-aq halyqty qajetti tsifrlyq daǵdylarǵa júieli negizde oqytýdy tapsyrdy.
Sonymen qatar, memlekettik qyzmetterdi elektrondyq formatta berý jumysyn jetildirý qajet. Atap aitqanda, mGov mobildik qosymshasynda qoljetimdi memlekettik qyzmetterdiń sanyn ETsQ-syz bir rettik parol boiynsha, bir ótinish negizinde ulǵaitý, sondai-aq qajetti zańnamalyq ózgeristerdi ýaqytyly qabyldaýdy qamtamasyz etý. Bul — halyq úshin asa mańyzdy. Osyǵan orai, jobalyq ofis aiasynda memlekettik qyzmetterdi tsifrlyq formatqa kóshirýdiń naqty merzimderimen maqsatty indikatorlaryn belgileý tapsyryldy.
B. Saǵyntaev memlekettik qyzmetter salasyn damytý máseleleri Memleket basshysynyń airyqsha baqylaýynda ekenin jáne «Tsifrlyq Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyna engizilgenin atap ótti. Úkimet jyl saiyn QR Prezidentine esep beredi. Ótken jyldyń qorytyndysy boiynsha atqarylǵan jumystar týraly esep daiyndaý qajet. Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministrligine bir ai ýaqyt ishinde múddeli memlekettik organdarmen, Memlekettik korporatsiiamen birlesip, biyl elektrondy formatqa kóshirýge tiisti memlekettik qyzmetterdiń tizbesin jasaý tapsyryldy. Barlyq ortalyq jáne jergilikti memlekettik organdarǵa atalǵan tizimdi ýaqytyly iske asyrýǵa qatysty sharalar qabyldap, tiisti Jol kartalaryn ázirleý, vedomstvoaralyq ózara tiimdi is-qimyldy qamtamasyz etý jáne júielerdi integratsiialaý sharalaryn qabyldaý tapsyryldy.
"Kórsetiletin memlekettik qyzmetter sektoryn tsifrlandyrý týraly túsindirý jumystaryn odan ary jalǵastyrý kerek. Halyq memlekettik qyzmetterdi tsifrlyq túrde paidalanýdy daǵdyǵa ainaldyrýy qajet. Dáýren Áskerbekuly, osyny basty nazarǵa alýyńyzdy suraimyn", - dedi Baqytjan Saǵyntaev Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministri Abaevqa.
Budan ózge, Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministrligine jáne Memlekettik korporatsiiaǵa memlekettik qyzmetter kórsetý protsesterine monitoring pen taldaý jasaýdyń tiimdi júiesin qurý qajet.
