Reseilik zertteýshi jýrnalist, "Medýza" internet basylymynyń tilshisi Ivan Golýnov 2019 jyly maýsymnyń 6-sy kúni Máskeý ortalyǵynda "esirtki zattaryn ótkizý maqsatynda zańsyz daiyndaǵan" degen kúdikpen ustaldy. Maýsymnyń 8-i kúni ótken sot barysynda prokýror ony eki aiǵa tutqyndaýdy surady, biraq sot ony úiqamaqta qaldyrý týraly sheshim shyǵardy. Jýrnalist ózine taǵylǵan aiyptardy joqqa shyǵaryp, esirtki sómkesine qasaqana salynǵan dep sanaidy. Golýnovtyń áriptesteri aiyptaýlardy onyń kásibi qyzmetimen bailanystyryp, IIM basqarmasy ǵimaratynyń janynda piket ótkizdi. Maýsymnyń 12-si kúni jýrnalister men belsendiler Máskeýde Golýnovty qoldap sherýge shyqpaq.
Ivan Golýnov Resei jýrnalisteri arasynda jemqorlyq, Máskeý meriiasy men ózge de bilik organdarynda qyzmetin asyra paidalaný faktileri boiynsha júrgizgen zertteýlerimen tanymal. Qazir jýrnaliske Resei Qylmystyq kodeksiniń "Iri kólemdegi esirtki zattaryn ótkizý maqsatynda zańsyz daiyndaý" týraly eki baby boiynsha aiyp taǵylǵan. Bul baptar boiynsha 20 jylǵa deiin bas bostandyǵynan aiyrý qarastyrylǵan.
IIM ǴIMARATY MAŃYNDAǴY PIKET
Áriptesteriniń dereginshe, Ivan Golýnov kezekti materialyna bailanysty aqparat alýǵa bara jatqanda ony Máskeý ortalyǵynan politsiia ustap áketken. Advokattar men quqyq qorǵaýshylardyń aitýynsha, ustaý kezinde jýrnalisti uryp-soqqan. Golýnovtyń telefonyn tartyp alyp, oǵan advokat shaqyrýǵa múmkindik bermegen. Bir táýlikten astam ýaqyt jýrnaliske tamaq bermei, ony uiyqtatpai tergegen.
Resei IIM baspasóz qyzmeti ustaý kezinde jýrnalisti eshkim urmaǵan dep málimdedi. Vedomstvo dereginshe, tintý jumystary kezinde Golýnovtyń úiinen "úsh qaptamaǵa salynǵan jáne oramaǵa búktelgen untaqtalǵan zat pen tarazy tabylǵan".
Golýnov ustalǵan kúnniń ertesine Resei IIM Máskeý qalasy boiynsha bas basqarmasynyń saitynda esirtki óndiretin zerthanaǵa uqsas jabdyqtyń sýreti jariialandy. IIM habarlamasynda sýretterdiń qaida túsirilgeni aitylmaǵan jáne Golýnovtyń aty atalmaǵan. Biraq habarlamada "Tsvetnoi býlvarda 36 jastaǵy Máskeý turǵyny ustaldy. Jeke zattaryn tekserý kezinde azamattan ishine untaqtalǵan zat salynǵan bes orama tabyldy" dep jazylǵan.
Jeli qoldanýshylary, jýrnalistiń áriptesteri men jaqyndary sýretterdiń Golýnovqa qatysy baryn joqqa shyǵarǵannan keiin, IIM jariialanǵan sýretterdiń tek bireýi ǵana Golýnov páterinde túsirilgenin málimdedi. Bul sýrette ústel ústinde jatqan qujattar men fleshka beinelengen. Vedomstvo qalǵan sýretter Máskeýde esirtki daiyndap, ótkizýmen ainalysatyn topty ustaýdyń jedel sharasy men izdestirý jumysy kezinde túsirilgenin moiyndady. Resmi málimdemege sáikes, "Golýnovtyń osy qylmystyq topqa qatysy bar-joǵy tekserilgen".
Máskeýde ondaǵan adam Ivan Golýnovty qoldap, Petrovka, 38 mekenjaiynda ornalasqan IIM bas basqarmasy ǵimaratynyń aldynda piket uiymdastyrdy. Birneshe adamdy politsiia ustady, keiinirek olardy hattama toltyrmai, bosatty. Ustalǵandar arasynda jazýshy Viktor Shenderovich, jýrnalister Pavel Kanygin, Ilia Azar, Grigorii Týmanov, Aleksandr Polivanov jáne basqalar bar. Kelesi kúni bir adamdyq piketke qatysýǵa kelgen adamdar ǵimarat janynda kezekke turdy.
Maýsymnyń 8-i kúni Máskeýdegi Nikýlin soty Ivan Golýnovty eki aiǵa tutqyndaý týraly prokýror ótinishin qanaǵattandyrýdan bas tartyp, jýrnalisti tamyzdyń 7-ne deiin úiqamaqta qaldyrý týraly sheshim shyǵardy. Osylai sotta qorǵaýshy taraptyń ótinishi eskerildi. Jýrnalisti jaqtaýshylar sot sheshimin qoǵamdyq rezonanspen bailanystyrady.
Resei federatsiiasy kommýnistik partiiasynyń Memlekettik dýmadaǵy depýtaty Sergei Shargýnov prokýratýradan jýrnalisti ustaý kezindegi politsiia áreketin jiti tekserýdi talap etti. "Iabloko" partiiasynyń baspasóz qyzmeti jýrnalist bul jaǵdaiǵa kásibi qyzmeti úshin tap bolǵan dep biletinin bildirip, málimdeme jasady. Máskeý meri Sergei Sobianin IIM Máskeý qalasy boiynsha bas basqarmasynyń basshysy Oleg Baranovqa jýrnalist isin jeke baqylaýyna alýdy tapsyrǵan. Bul týraly TASS agenttigine Sobianinniń baspasóz hatshysy Gýlnar Penkova habarlaǵan.
GOLÝNOV ZERTTEÝLERI
"Medýza" basylymynda Ivan Golýnov Máskeý meriiasyndaǵy memlekettik satyp alý, qoqys jáne jerleý "biznesi" týraly qoǵamdyq rezonans týǵyzǵan birqatar zertteý maqala jariialaǵan. Oǵan deiin Ivan RBK jáne "Dojd" telearnalarynda Leonid Parfenov pen Kseniia Sobchaktyń baǵdarlamalarynda jumys istegen. Golýnov 100-den astam zertteý men maqala jazǵan. Ol "Medýzada" 2016 jyldan beri jumys isteidi.
"Medýza" deregi boiynsha, jýrnaliske buǵan deiin birneshe ret qoqan-loqy kórsetken. Ivan Golýnov ózine qarsy bastalǵan qylmystyq qýdalaýdy jaqynda jariialamaq bolǵan jerleý biznesi týraly zertteýimen bailanystyrady. Zertteý materialyna Resei federaldyq qaýipsizdik qyzmetindegi joǵarǵy shendi qyzmetkerler týraly derekter negiz bolǵan.
Reseidiń arnaýly qyzmeti Golýnov zertteýlerinde buǵan deiin de birneshe ret atalǵan. Oǵan jýrnalistiń pravoslav radikaldar týraly materialyn mysalǵa keltirýge bolady.
"Medýza" basqa basylym, saittar men blogtarǵa Golýnov zertteýlerin erkin basyp, taratýǵa ruqsat berdi.
Maýsymnyń 10-y kúni IIM saraptama qorytyndysy Golýnovtyń tyrnaǵy men qolynda esirtki jáne basqa psihotropty zattar izi bolmaǵanyn kórsetti. Bul týraly "Agora" halyqaralyq quqyq qorǵaý toby jetekshisi Pavel Chikov habarlady. Quqyq qorǵaýshy jelide saraptama qorytyndysyn jariialady.
Osydan buryn Resei densaýlyq saqtaý ministrliginiń bas narkology Evgenii Briýn saraptamaǵa alynǵan jýrnalist nesebinen esirtki tabylmaǵanyn aitqan.
Golýnovty bosatýdy talap etkender arasynda mýzykanttar Boris Grebenshikov, Roman Bilyk, Iýrii Shevchýk pen Andrei Makarevich, rep ánshi Oxxymiron, jazýshylar Liýdmila Ýlitskaia mene Dmitrii Glýhovskii, rejisser Andrei Zviagintsev, aktrisalar Iýliia Aýg jáne Sholpan Hamatova, telejúrgizýshiler men jýrnalister Leonid Parfionov pen Vladimir Pozner, kásipker Evgenii Chichvarkin jáne quqyq qorǵaýshy Olga Romanova bar.
BAQ salasynda jumys isteitin alty myńnan astam qyzmetker "Medýza" tilshisin bosatýdy talap etip, ashyq hatqa qol qoiǵan. Osyndai mátinde change.org saitynda jariialanǵan petitsiiaǵa 110 myń adam qoldaý bildirgen.
Maýsymnyń 12-si kúni Máskeýde reseilik jýrnalister men belsendiler Golýnovty qoldap sherý ótkizbek. Sherý uiymdastyrýshylary jýrnalisti qylmystyq qýdalaýdy toqtatýdy, Golýnovtyń sómkesine qasaqana esirtki salǵandar men qylmystyq isti qoldan uiymdastyrǵandardy jazalaýdy talap etedi.
Uiymdastyrýshylar aktsiia ótkizýge Máskeý biliginen ruqsat almaǵan. "Medýza" beibit sherýge qatysýshylar kóshege Ivan Golýnovtyń maqalalary jariialanǵan gazetterdi qolyna ustap shyǵatynyn habarlady. Olar Máskeý ýaqyty boiynsha kúndiz saǵat 12-de "Chistye prýdy" metro stantsiiasynyń janynda kezdesip, Miasnitskaia kóshesinen Bolshaia Dmitrovkaǵa deiin júrip ótedi. Sherý IIM Máskeý qalasy boiynsha bas basqarmasynyń janynda aiaqtalyp, ary qarai bir adamdyq piketke ulasady.
Sanat Oryn Áli, Azattyq radiosy
