Búgin 62 jasqa qaraǵan shaǵynda Qazaqstannyń eńbek sińirgen qairatkeri, Mahambet syilyǵynyń laýreaty, belgili jazýshy-dramatýrg Rahymjan Otarbaev dúnieden ozdy. Jazýshynyń mezgilsiz qazasy jalpy jurttyń janyn aýyrtty. Osy oraida Ult portaly qazaqtyń aimańdai qalamgerine arnalǵan óleńder toptamasyn usynady.
ER DOSPAMBET
(Aza jyry)
Musylmannyń balasy túgili,Kórgen kezde káýir tanar esinen,
Azaýlynyń Stambuldan nesi kem?
Aimadet Er Dospambet jyraýdyń
Bi ulynan nesi kem,
Han ulynan nesi kem?!
Azaýlyda aqshalmaly pirlerdiń,
Meshitte jaqqan shamdary samdai jarqyrap,
Bekzada dáýren keship eń;
Túbi túrik túgili,
Adamzatta asqaq edi-aý, - nesibeń!
Sairaǵan bulbul, kókegi-aý!
Atalar sonda arystandai butyn alshaityp,
Arǵymaq mingen eken-aý!
Sańqyldap júrgen eken-aý,
Qarqyldap kúlgen eken-aý!
Atyraý-Arqa-Alataý-Altai tósinde
Naizasynyń jebesindei ushqan eken-aý,
Juparyn qardai boratyp,
Arý da qushqan eken-aý!
Qyran ediń qyrdan kókke samǵaǵan,
Qanatyńnan qaiyryldyń,
Mań-mań basqan, mań basqan,
Tórt aiaǵyn teń basqan,
Shýdalaryn shań basqan,
Órkeshterin mai basqan qara naryń bar edi,
Odan-daǵy aiyryldyń!
Aýzy túkti bu káýir jekpe-jekte synasar
Tektiniń uly emes-ti,
Qutylmaq bop so sumnan,
Qyrynda kiik jailaǵan,
Sýynda balyq oinaǵan Jemde qyldyń keńesti,
Odan da eldi kóshirdi!
Oiyl degen - oiyń-dy,
Otyn tapsań - toiyndy, -
Oiylda qurdyń keńesti,
Odan da eldi kóshirdi!
Qaiteiin seni, nar tulǵa,
Oiyl da Qiyl, Jem, Saǵyz qalyp artyńda,
Aq Jaiyqqa qarailaǵan qalpyńda;
Synaptai ýaqyt bir orynda turmai zyryldap,
Janym bir olja demediń,
Boz dalada boz torǵaidai shyryldap,
Shahit keshken sen ediń!
Sodan da keiin el kóshti, talai jel de esti,
Aýzy túkti káýir ap bel-belesti;
Ata jaý qoimai, - egesti!
Kezi kelgen kúninde
Naizam meniń zeńbirekpen teńesti,
Kindigińnen týǵan jurt esemdi alam dep ósti!
Qutylmaq bop so sumnan
Jympityda qurdym keńesti,
Semeide qurdym keńesti;
...Shyǵysynda Aidahary ysyldap,
Batysynda Aiý aqyrǵan,
Meniń de sherim senen de bir kem emes-ti...
Serik Aqsuńqaruly
AQALTEKE
(Baýyrym Rahymjannyń
rýhy beiishte shalqysyn)
Ajal jetse astyndaǵy jar qulap,
Arqaryń da asqar shyńnan qarǵymaq.
Aiyrylyp sendei aqaltekeden,
Azynaǵan men – araby arǵymaq.
Jazamyn, – dep jamiǵattyń jan kúiin,
Júregińdi julmalady san quiyn.
«Jan azasy» Muqaǵali aǵańnyń
Saǵan da alyp jetken eken áldiin.
Júrgen jeri qalyń órt pen qoz qasy,
Múmkin emes tekejaýmyt tozbasy.
Sen ketti, – dep tamyp-tamyp ketkeni-ai,
Qorǵasyndai «Shyńǵys hannyń kóz jasy».
Ózgeshe edi ónerdegi ór úniń,
Ór únińnen nege, qalqam, jeridiń.
Sen jumaqqa kirip kettiń.
Mundaǵy
eki-úsh janǵa enshi bolyp orynyń.
Qosh, Rahym!
Ajal shirkin mergenshe
atqanymen, alasarmas sende eńse.
Dúnieniń jalǵandyǵyn taǵy uqtyq,
Taǵy umytyp, taǵy bireý ólgenshe...
Abzal Bóken
Óziniń de sóziniń de minezi - rýh edi...
Rahymjan aǵa – tarpańdardan qalǵan bir ózi edi.Bir ózi – bar qazaqtyń minezi edi.
Onsyz da momyn halyqtyń
Minezi óldi!..
Ólgen saiyn júrekti muń ezedi.
...Qasqa bop turyp em,
Patsha bop júrip em,
Men endi, basqa bop tirilem – dep,
ketti-aý, aǵasy?!
Alǵys-qarǵysy qatar júretin qazaǵyna
Shart ete qaldy-aý, shamasy.
Onsyz da ortasynan omyrylyp,
Arystarymnyń azaiǵan kezde qarasy,
«Bul ketkeni – ne etkeni?!..»
- Joq, ketpedi!
Qaita kelsem, qadirimdi bilsin - dep,
Rýhy nurǵa bettedi.
Ólimin de ónege etken ómirge
Meniń asyl aǵalarym-ai,
Ýai, ne degen tekti edi!..
Jan jalyndap, jalp-jalp etip óshken kún,
Ultyń, jurtyń ulyqtaityn urpaǵyń,
Aǵa, Máńgiligińe qosh keldiń!!!
Baqyt Bedelhan
Rahymjan Otarbaevtyń qazasyn estigende...
Jan-tənimen adamǵa baq tilegen,Kúndei júrek toqtady, batty demen!
Qazir meniń janymdy jubatýda,
Jalǵyz sóz "Jaqsy" degen.
Ar jolyna ómirin salǵan qiyp.
Han Shyńǵystyń jasy ma tamyp túsken,
Janarynda túrkiniń qalǵan uiyp!?
Jaqsy sóziń - jumaǵyń, baq-turaǵyń,
Eliń məńgi súisinip tatsyn ərin.
Qairan dana halqymnyń ulylyǵy-ai,
"Jaqsy ólse" dep tileitin jaqsylaryn...
Kúrsinýde keń dalań joqtap, nalyp.
Sene almadyq aitýǵa sóz tappadyq.
Sen qaitqanda júregi qazaqtyń da
Soǵyp ketti, bir sətke toqtap qalyp...
Jálel Qýandyquly
MONShAQ HÁM MONO LIZA
Rahymjan Otarbaevqa
Qustary úrkek qanatyn silkip,Tústikke túnde túzegen boiyn. Turatyn qyrda tumanyn búrkip, Qarasha aiy– bul meniń aiym. Jetti maǵan da, ómir mizamy, Monshaqtap jasy qaldy-aý, Monshaq qyz… Kórmeimin muńdy Mono Lizany, Jaqynbyz taǵy sondai alshaqpyz. Gerkýles syndy batystyń eri, Jalǵyz túp jýsan molańa qoiam. Iilmes basy, búgilmes beli, Men de bir asqaq dalalyq Noian. Súisem de sonsha, keshire almaityn, La Skala! Sol qartyń ar ma? Ǵasyrlyq jańbyr óshire almaityn, Ókpem bar Rimdik sýretshi shalda. Tyrnalar! O, muńlyq qustar, Qaitesiń endi ótkendi joqtap. Jap-jasyl júrek kóktemge qushtar, Kesher me meni kúz jaýǵan soqpaq?! Basymnan solai bir daýyl ótken, Shaqyryp aqsham, Almaty shamy. Sol úshin men de Kaspiiden ketkem, Tamshylap aǵyp arymnyń qany. Jetti me saǵan ómir mizamy, Monshaq jasyńdy tókpe, Monshaq qyz. Kúldirip ertip Mono Lizany, Keshiresiń be, saǵan barsaq biz?.. …Qustary úrkek qanatyn silkip, Tústikke shýlap kósherde mamyr. Turatyn qyrda tumanyn búrkip, Qarasha aiyn esirke, Táńir!!!Ularbek Dáleiuly
