Prezident reformatsiiasy Qazaqstannyń shyńdy alýyna bastaidy – Baqytbek Smaǵul

Prezident reformatsiiasy Qazaqstannyń shyńdy alýyna bastaidy – Baqytbek Smaǵul


Prezident reformatsiiasy Qazaqstannyń shyńdalýyna, shyńdy alýyna bastaidy. QR Prezidentiniń Joldaýyna orai Májilis depýtaty Baqytbek Smaǵul osyndai pikir bildirdi, dep habarlaidy QazAqparat.

«Qasym-Jomart Toqaev búgingi Joldaýynda qazaq eliniń tól jańǵyrý dáýiri bastalatynyn jariia etti. Bul rette Qasym-Jomart Kemeluly «reformatsiia» degen beineli termindi sóz etti. Mysalǵa, XVI ǵasyrda Eýropada júrgen reformatsiia tutas dáýirdiń jarqyn simvolyna ainalǵany málim. Mundai jańǵyrýǵa gýmanizm idealdary negiz boldy. Tarihtan bilemiz, keiin «qasietti» atanǵan Martin Liýter yqpal etken Batys elderindegi reformatsiia dindi qaradúrsin sholastikadan «Jaratqan Ie men adam arasyndaǵy tikelei, ári ashyq dialog» qalybyna kóshirdi. Shirkeý joralǵylary halyqqa túsinikti tilde júrgiziletin boldy. Dinmen bite qabysqan bilik buqaraǵa meilinshe jaqyndai tústi. Eýropa halyqtarynyń ahýaly jaqsaryp, aýqaty artty. Qasym-Jomart Toqaevtyń Qazaqstandaǵy reformatsiiasy zaiyrly bilikti árbir qazaqstandyqqa barynsha jaqyn etýge, memleket pen halyq arasyndaǵy dialogty kúsheitip, eldiń bilikke senimin nyǵaitýǵa baǵyttalǵan. Búgingi Joldaý arqyly el Prezidenti el perzenti ekenin pash etti. Halyq kútken, qoǵam birazdan ilgeriletken kún tártibin, ózekti máselelerdi kóterdi jáne solardyń naqty sheshimin usyndy», - dedi Májilis depýtaty.

Ol irgedegi baýyrlas elder soǵysyp, Batys jurty kómekke kelip, geosaiasi daýyl turyp, álem álemtapyryq bolyp jatqanda keibir saiasattanýshylar, sarapshylar tarapynan «Qazaqstan Prezidenti iri saiasi bastamalaryn keiinge qaldyratyn bolar» nemese «reformalarynyń besinshi toptamasyn sholtiǵan, qysqartylǵan kúide jariialaityn shyǵar» degen oi-pikir aitylyp qalǵanyn da jasyrmady. 

«Bul rette Memleket basshysy el úmitin aqtady, sózinde turdy. Onyń Joldaýyndaǵy saiasi bastamalar aýqymymen tańǵaldyrdy, tánti etti. Dúiim jurttyń tileginiń údesinen shyqty. Máselen, jańa oblystardyń qurylýy máselesin jurtshylyq birazdan kóterip kele jatyr. Búgingi Joldaý arqasynda jańa 3 oblys paida bolmaq. Bul qadam óńirlerdiń, qalalardyń qaita túleýine, jańǵyrýyna jol ashady», - dedi ol. 

Májilis depýtaty respýblikada Parlamenttiń róli kúsheitiletindigine de nazar aýdartady. 

«Qazaqstan proportsionaldy-majoritarlyq, iaǵni aralas sailaý júiesine kóshedi. Bul júie partiialarǵa da, jekelegen tulǵalarǵa da óz áleýetin jarqyrata ashýǵa múmkindik beredi. Sailaýshylar el úmitin aqtamaǵan, ýádesin saqtamaǵan depýtattardyń ókilettigin merziminen buryn toqtatýǵa yqpal ete alatyn bolady. Memlekettik apparatty biýrokratiiadan aryltý naýqany bastalady. Qoǵamnyń suraýymen elde Konstitýtsiialyq sot qurylady. Eldegi saiasi reformalardyń aldyńǵy tórt toptamasyn pysyqtaýǵa zor úles qosqan Ulttyq qoǵamdyq senim keńesi taratylyp, onyń ornyna ata-baba dástúrinen tamyr tartqan, qazaqylyqqa jaqyn Ulttyq quryltai qurylady», - dedi Baqytbek Smaǵul.

Májilis depýtaty Prezidenttiń bastamasyna sáikes, endi partiia ashý úshin 5 myń músheniń jetkilikti bolatyndyǵyn, jańa partiia tirkeý rásimi jeńildetiletindigin aitady. 

«Jalpy, aldaǵy ózgerister biliktiń barlyq tarmaǵyn, memleket pen qoǵam ómiriniń ár qyryn qamtidy. Tarihta qalatyn osy Joldaýda aitylǵan jańǵyrýlardyń bári memleketimizdi kúsheitýge, táýelsizdigimizdi nyǵaitýǵa septigin tigizedi degen senimdemin. Qazirgi kezde jahandaǵy kúrdeli jaǵdai, irgede beibit aspandy qara bulttyń torlaýy, eldegi pandemiia týdyrǵan ekonomikalyq daǵdarystyń jańa kúizeliske ulasý qaýpi kóptegen azamattardyń boiynda fizikalyq-psihologiialyq kúsh-qýattyń sarqylýyna, basqa túsken aýyrtpalyqtan qajyp, toryǵýǵa soqtyrǵandai edi. Osy oraida Prezident halyq boiyna senim quia sóiledi: álemde tereń kúizelis bar, biraq dúrligýge sebep joq. Qazaqstan keń aýqymdy daǵdarysty eńserý úshin qajetti barlyq rezerv pen quraldarǵa ie. Elimiz turaqty, jerimiz bútin, birligimiz bekem bolsa, alynbaityn qamal, eńserilmeitin qiyndyq joq. Jańa reformalar arqasynda Jańa Qazaqstanymyz aldaǵy zamandardyń syny men tezine tótep bererlik kúshti boiyna jinaidy, tulǵalana túsedi. Qoryta kelgende, bir máselege nazar aýdartqym keledi: Qasym-Jomart Toqaev óz Joldaýynda jariia etken saiasi reformalar men bastamalar – sońǵysy emes: olar ary qarai jalǵasyn tabady. Jańa ómir shynaiylyǵyna, kún saiyn túrlengen zamanǵa sai beiimdelý ózgeristerdiń jańa legin qajet eteri sózsiz. Eń bastysy – Qazaqstan úshin qazir shiryǵý, shyńdalý, sóitip jańa shyńdardy alý kezeńi týýda», - dedi Baqytbek Smaǵul.