Norvegiianyń tanymal sýretshisi Vebiorn Sand Qazaqstannyń Oslodaǵy Elshiligine habarlasyp, 1944 jyly Norvegiianyń soltústigin fashizmnen azat etýge qatysqan qazaqstandyq ardagerlerdi, sondai-aq Norvegiia aýmaǵynda fashistik tutqynda bolǵan sarbazdardy tabýǵa kómektesýdi surady. Bul týraly QR SIM habarlady.
Vebiorn Sand – «Raýshangúl saraiy» («Rose Castle») atty iri óner-aǵartý jobasynyń jetekshisi. Keshen 2020 jyly Norvegiiaǵa natsistik shabýyldyń 80 jyldyǵyna jáne eldiń tolyq azat etilýiniń 75 jyldyǵyna orai Osloda ashyldy. Joba eki negizgi taqyrypqa arnalǵan: Norvegiianyń jaýlap alynýy jáne norveg qoǵamynyń qundylyqtary – demokratiia, gýmanizm jáne quqyqtyq memleket.
Keshende 100-den astam súret pen installiatsiialar qoiylǵan. Sýretshiniń ardagerlermen jeke áńgimelerine negizdelgen «Tarih júzderi» portretter toptamasy erekshe orynǵa ie.
Sýretshi Norvegiiany jáne shetelderdi aralap, qarsylasý qozǵalysynyń múshelerimen, fashistik rejimmen kúresken sarbazdarmen, 1940–45 jyldardaǵy Norvegiiadaǵy soǵystyń kýágerlerimen jáne qurbandarymen kezdesti.
««Raýshangúl saraiy» art-jobasy 1944 jyldyń kúzinde Norvegiianyń soltústigin azat etýge qatysqan Qazaqstan jaýyngerlerine jáne Ekinshi dúniejúzilik soǵys kezinde Norvegiiada tutqynda bolǵandarǵa qurmeti men rizashylyǵyn bildiredi. Biz sizderdiń bastan keshkenderińizdi Norvegiia halqyna tanymal bolǵanyn qalaimyz», – deidi V. Sand.
Sýretshi Keńes áskeriniń qazaqstandyq ardagerlerimen jeke suhbattasyp, olardy «Tarih júzderi» ekspozitsiiasyna qosqysy keledi. Pandemiiaǵa bailanysty V. Sand Qazaqstanǵa kele almaidy, alaida onlain rejiminde bailanysa alady. Suhbat kezinde túsirilgen fotosýretter men eskizder negizinde sýretshi portret salyp, ony Oslodaǵy «Raýshangúl saraiynda» ornalastyrady.
Qazaqstannyń Oslodaǵy Elshiligi jurtshylyqty osy jobany qoldap, Norvegiiada bolǵan qazaqstandyq ardagerlerdi izdeýge kómektesýdi ótinedi. Joba sarbazdarymyzdyń erligin máńgilikke saqtap, eki el arasyndaǵy gýmanitarlyq bailanysty nyǵaitady.
Ardagerlerdiń sýretshimen kezdesýin uiymdastyrý úshin kelesi adrestergen bailanysqan jón: Qazaqstannyń Norvegiiadaǵy Elshiligi: oslo@mfa.kz, KazakhstanNorway@gmail.com, +47 22420643; Qazaqstan Respýblikasy Syrtqy ister ministrliginiń Halyqaralyq aqparat komiteti: kmi@mfa.kz, +7 7172 720685.
Súretterdi usynǵan The Norwegian art project The Rose Castle.
Anyqtama úshin: 1944 jyldyń kúzinde Petsamo-Kirkenes operatsiiasyna 130 myńnan astam keńes jaýyngerleri qatysty, nátijesinde vermaht áskerleri keńestik Arktikadan, Finliandiianyń soltústiginen jáne Norvegiianyń soltústiginen yǵystyryldy. Operatsiiaǵa qatysqan qazaqstandyqtardyń sany týraly naqty málimet joq, biraq Elshilik qaza bolǵan 65 qazaqstandyqtyń esimderin anyqtady.
