Foto: dw.com/KK Park (tanymal onlain alaiaqtyq aýmaǵy)
2025 jylǵy 21 qazan kúngi aqparat boiynsha, Mianma áskeri kúshteri Tailand-Mianma shekarasyndaǵy tanymal onlain-alaiaqtyq aýmaǵyn (KK Park) basyp alǵanyn málimdep, ony «azamat soǵysynda joǵalǵan mańyzdy aýmaq» dep sipattady.
Tailand-Mianma shekarasynda ornalasqan KK Park (tanymal onlain alaiaqtyq aýmaǵy) sońǵy bes jylda onlain-alaiaqtyq jolmen kelgen, aqshany jylystatý (zańsyz aqshany taza, zańdy aqshaǵa ainaldyrý) jáne adam saýdasymen ainalysyp kelgen.
Myńdaǵan adam «joǵary jalaqysy bar jumys beriledi» dep aldanyp, osy aýmaqqa kelip, halyqaralyq internet-alaiaqtyq qylmysymen ainalysatyn qylmystyq topqa jumys isteýge májbúr bolǵan.
Foto: financialpost.com / 2025 jyldyń 25 qazany, senbi, Mianmanyń Karen shtatyndaǵy Miavaddi qalashyǵyndaǵy KK Park onlain alaiaqtyq ortalyǵyndaǵy jarylystan keiin aq tútin kóterilip jatyr.
Mianma áskeri kúshteri 16 qazanda KK Park-ke qarsy kúresti kúsheite bastady, bul myńdaǵan adamnyń qashýyna sebep boldy. Tailand biligi ótken jumada myńnan astam adamnyń (olardyń kópshiligi qytailyqtar) shekaradan Tailandqa qashyp ketkenin málimdedi.
Mianma áskeri kúshteri ótken jeksenbide atalǵan alaiaqtyq aýmaqqa shabýyl jasaý úshin jarylǵysh zattary bar drondardy jibergenin, al qurlyq áskerleri ǵimarattardy jarý úshin bombalardy paidalanǵanyn ashyq jariia etti.
Birikken Ulttar Uiymynyń Esirtki jáne qylmys jónindegi basqarmasy osy jyldyń basynda jariialanǵan esebinde Mianma, Laos jáne Kambodjadaǵy qylmystyq toptar aýqymdy ónerkásiptik alaiaqtyq jáne alaiaqtyqtyń onlain túrimen ainalysatyn ortalyqtaryn basqaratynyn málimdedi. Halyqaralyq qaýymdastyq jaqynda Mianma men Kambodjaǵa alaiaqtyq toptarǵa qarsy kúresti kúsheitý kerektigin birneshe márte atap ótken bolatyn.
Zertteýshiler Qytaidyń qylmystyq áleminiń serkesi, «Synǵan tis» (Broken Tooth) degen atpen tanymal Van (Wan Kuok Koi) men aýmaq arasynda bailanys bar dep sanaidy. Ol keiin shekaradaǵy basqa alaiaqtyq ortalyqtarǵa investitsiia salǵan.
Biz qandai sabaq alamyz?
Aityp ótken investitsiialyq aimaqtaǵy jaǵdaidan keiin, investorlardyń alqaýyna ie bolyp otyrǵan Ortalyq Aziiadaǵy el retinde, Qazaqstan kez kelgen zańsyz qylmystyń aldyn alýy kerek. Sebebi sheteldik qylmystyq toptardyń elimizge kelmeýine kim kepil? Ásirese, aqshany jylystatý, onlain-alaiaqtyq jáne qumar oiyn týry siiaqty qylmystyq áreketterge qatań tyiym salý qajet. Ózbek aǵaindarda bir sóz bar: «kórshińdi ury ustama, ózińdi myqty usta» degen.
Qanat Qaharuly
L.N.Gýmilev atyndaǵy Eýraziia ulttyq
ýniversitetiniń aimaqtaný kafedrasynyń
doktoranty
