Búgin Ortalyq kommýnikatsiialar qyzmetinde QR Densaýlyq saqtaý ministrliginiń resmi ókili Baǵdat Qojahmetov dástúrli túrde eldegi koronavirýs jaǵdaiyna qatysty qoiylǵan suraqtarǵa jaýap berdi. Osy oraida baspasóz máslihatynda kóterilgen máselelerdi kópshilik nazaryna usynýdy jón kórdik.
Belgili bolǵandai, meditsina qyzmetkeriniń eńbekaqysyna ústeme beriledi.
«Ústemeaqy alatyndardyń tizimin jedel shtab janynda qurylǵan óńirlik komissiialar qalyptastyrady. Al komissiia tóraǵalary retinde ákim orynbasarlary qyzmet etýde. Sonymen qatar, onyń quramynda meditsinalyq saqtandyrý qory filialdarynyń qyzmetkerleri, óńirlik bas sanitar dárigeri, densaýlyq saqtaý basqarmasynyń jáne úkimettik emes uiymdar ókilderi qamtylǵan», - dedi resmi ókil.
Onyń sózine qaraǵanda, atalǵan tizim negizinde meditsina qyzmetkerlerine tólem jasalady.
«Bul turǵyda qordyń málimetinshe, virýstyq infektsiia jaǵdaiynda jumysqa tartylǵan meditsina qyzmetkerleriniń sany ai saiyn ósken. Eger naýryzda osy ústemeaqyny 19 adam alsa, maýsym aiynda olardyń sany 53 myńǵa deiin jetti. Al shilde aiynyń qorytyndysy boiynsha óziniń jalaqysyna ústemeaqyny 78 myń qyzmetker alady», - dedi Qojahmetov.
Sonymen qatar, Covid-19 indetinen qaitys bolǵan meditsina qyzmetkerleriniń otbasyna 10 mln teńge somasynda ótemaqy tólenip jatyr.
Resmi ókil koronavirýsqa qarsy vaktsinany satyp alýǵa qatysty túsindirdi. Qazirgi kezde COVID-19 indetine qarsy vaktsinany alý týraly qandai da bir naqty sheshim jasalmaǵanyn aitty.
«Osy vaktsinalardy daiarlaýmen ainalysyp jatqan eń aldyńǵy qatarly zerthanalar úshinshi kezeńge jetti, iaǵni klinikalyq synaq fazasynda tur. Olar tórtinshi kezeńdi ótkizýi kerek. Osydan keiin barlyq halyqaralyq sertifikattardan ótkennen soń, tiisti elderdi bul vaktsina jappai óndirýge shyǵarylady», - dedi ol.
Munymen qosa, Baǵdat Qojahmetov sabaq kezinde balalarǵa meditsinalyq qolǵap kigizýdi mindetteý týraly áleýmettik jelidegi aqparatqa pikir bildirdi.
«Balalarǵa qolǵap kigizý mindetti emes ekenin aitqym keledi. Áleýmettik jelide taraǵan bul aqparat shyndyqqa janaspaidy», - dedi ol
Degenmen, sabaq kezinde balalarǵa maska taǵý kerek bolady. Sebebi balalar koronavirýspen sirek aýyrsa da, aýrýdy tasymaldaidy. Sáikesinshe, indetti eresek adamdarǵa juqtyrýy múmkin.
Óz kezeginde «Pediatriia jáne balalar hirýrgiiasy ǵylymi ortalyǵy» AQ basqarma tóraiymy, meditsina ǵylymynyń doktory Riza Boranbaeva balalar arasyndaǵy koronavirýs infektsiiasynyń taralýy jaǵdaiy týraly aitty.
«Balalar koronavirýs infektsiiasyna sirek shaldyǵady. Jetkinshekterde indet kóbinese simptomsyz ári jeńil formada ótedi. Degenmen balalar arasynda da indet aýyr túrde boldy. Jalpy, indet bastalǵaly Qazaqstanda koronavirýs infektsiiasymen 2,5 myńǵa jýyq bala aýyrdy, onyń ishinde 111-i jańa týǵan náreste. Balalardyń 80 paiyzynda COVID-19 simptomsyz ári jeńil formada ótedi. Tek 20 paiyzy indetti ortasha aýyr jáne aýyr formada eńserdi», - dedi R. Boranbaeva.
Budan bólek ol balalar arasyndaǵy Kavasaki tárizdi sindrom týraly aitty.
«2020 jyldyń sáýir-mamyrynda COVID-19 indetine shaldyǵý deńgeii joǵary bolǵan elderde balalar arasynda koronavirýs indetin eńsergennen keiin pediatriialyq mýltijúielik qabyný sindromy formasynda jańa aýrý tirkele bastaldy. Ol ýaqytsha COVID-19 indetimen bailanystyryldy. Osy patologiia postinfektsiialyq sindrom bolyp sanalady, COVID-19-ǵa shaldyqqannan keiin 3-5 aptadan soń baiqalady. Buǵan naýqastardyń qanyndaǵy antideneler dálel bolady. Onyń basqasha ataýy - Kavasaki tárizdi sindrom. Óitkeni, ol Kavasaki aýrýymen klinikalyq jaǵynan uqsas, alaida tiisti aiyrmashylyqtary bar. Olardyń negizgisine toqtalsaq, Kavasaki aýrýy kishkentai balalarda baiqalady, iaǵni kóbine eki jastaǵylar arasynda», - dedi dáriger.
Onyń aitýynsha, mýltijúielik qabyný sindromyn emdeýdegi eń bastysy - ol erte kezeńde diagnostikadan ótkizý. Kavasaki tárizdi sindromnyń negizgi klinikalyq simptomyna toqtalsaq, 24 saǵat ishinde dene qyzýynyń joǵary bolýy baiqalady. Mýltijúielik qabyný sindromyna kúdik bolsa, balany aýrýhanaǵa jatqyzylýy kerek.
Búginde elimizde balalar arasynda Kavasaki tárizdi sindromǵa shaldyǵýdyń 16 oqiǵasy tirkeldi. Sonyń ishinde 8 bala emdelip shyqty, al qalǵandary aýrýhanalarda em qabyldaýda.
Aita keteiik, Densaýlyq saqtaý ministrligi balalar arasynda COVID-19 indetin emdeýdiń klinikalyq hattamasyn ázirledi.
Osy oraida Riza Boranbaeva Qazaqstanda endi 3 hattama bolatynyn atap ótti. Birinshi hattama eresekterge, ekinshisi júkti áielderge, sondai-aq úshinshi hattama balalar arasyndaǵy COVID-19 indetine arnalǵan.
«Hattama daiyn, ony osy aptada qarastyryp, bekitemiz dep oilaimyn. Atap aitqanda, balalardy emdeý júrip jatyr, sebebi COVID-19-dyń diagnostikasy men em-dom sharalary jalpy hattamada boldy. Qazir biz ony keńeitip, júielendirdik, sondai-aq mýltiqabyný sindromyn (Kavasaki tárizdi sindrom) engizdik. Meniń oiymsha, hattama apta ishinde bekitiletin bolady», - dedi dáriger.
