بٷگٸن ورتالىق كوممۋنيكاتسييالار قىزمەتٸندە قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸنٸڭ رەسمي ٶكٸلٸ باعدات قوجاحمەتوۆ دەستٷرلٸ تٷردە ەلدەگٸ كوروناۆيرۋس جاعدايىنا قاتىستى قويىلعان سۇراقتارعا جاۋاپ بەردٸ. وسى ورايدا باسپاسٶز مەسليحاتىندا كٶتەرٸلگەن مەسەلەلەردٸ كٶپشٸلٸك نازارىنا ۇسىنۋدى جٶن كٶردٸك.
بەلگٸلٸ بولعانداي, مەديتسينا قىزمەتكەرٸنٸڭ ەڭبەكاقىسىنا ٷستەمە بەرٸلەدٸ.
«ٷستەمەاقى الاتىنداردىڭ تٸزٸمٸن جەدەل شتاب جانىندا قۇرىلعان ٶڭٸرلٸك كوميسسييالار قالىپتاستىرادى. ال كوميسسييا تٶراعالارى رەتٸندە ەكٸم ورىنباسارلارى قىزمەت ەتۋدە. سونىمەن قاتار, ونىڭ قۇرامىندا مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى فيليالدارىنىڭ قىزمەتكەرلەرٸ, ٶڭٸرلٸك باس سانيتار دەرٸگەرٸ, دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ جەنە ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىمدار ٶكٸلدەرٸ قامتىلعان», - دەدٸ رەسمي ٶكٸل.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, اتالعان تٸزٸم نەگٸزٸندە مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنە تٶلەم جاسالادى.
«بۇل تۇرعىدا قوردىڭ مەلٸمەتٸنشە, ۆيرۋستىق ينفەكتسييا جاعدايىندا جۇمىسقا تارتىلعان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ سانى اي سايىن ٶسكەن. ەگەر ناۋرىزدا وسى ٷستەمەاقىنى 19 ادام السا, ماۋسىم ايىندا ولاردىڭ سانى 53 مىڭعا دەيٸن جەتتٸ. ال شٸلدە ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ٶزٸنٸڭ جالاقىسىنا ٷستەمەاقىنى 78 مىڭ قىزمەتكەر الادى», - دەدٸ قوجاحمەتوۆ.
سونىمەن قاتار, Covid-19 ٸندەتٸنەن قايتىس بولعان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ وتباسىنا 10 ملن تەڭگە سوماسىندا ٶتەماقى تٶلەنٸپ جاتىر.
رەسمي ٶكٸل كوروناۆيرۋسقا قارسى ۆاكتسينانى ساتىپ الۋعا قاتىستى تٷسٸندٸردٸ. قازٸرگٸ كەزدە COVID-19 ٸندەتٸنە قارسى ۆاكتسينانى الۋ تۋرالى قانداي دا بٸر ناقتى شەشٸم جاسالماعانىن ايتتى.
«وسى ۆاكتسينالاردى دايارلاۋمەن اينالىسىپ جاتقان ەڭ الدىڭعى قاتارلى زەرتحانالار ٷشٸنشٸ كەزەڭگە جەتتٸ, ياعني كلينيكالىق سىناق فازاسىندا تۇر. ولار تٶرتٸنشٸ كەزەڭدٸ ٶتكٸزۋٸ كەرەك. وسىدان كەيٸن بارلىق حالىقارالىق سەرتيفيكاتتاردان ٶتكەننەن سوڭ, تيٸستٸ ەلدەردٸ بۇل ۆاكتسينا جاپپاي ٶندٸرۋگە شىعارىلادى», - دەدٸ ول.
مۇنىمەن قوسا, باعدات قوجاحمەتوۆ ساباق كەزٸندە بالالارعا مەديتسينالىق قولعاپ كيگٸزۋدٸ مٸندەتتەۋ تۋرالى ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ اقپاراتقا پٸكٸر بٸلدٸردٸ.
«بالالارعا قولعاپ كيگٸزۋ مٸندەتتٸ ەمەس ەكەنٸن ايتقىم كەلەدٸ. ەلەۋمەتتٸك جەلٸدە تاراعان بۇل اقپارات شىندىققا جاناسپايدى», - دەدٸ ول
دەگەنمەن, ساباق كەزٸندە بالالارعا ماسكا تاعۋ كەرەك بولادى. سەبەبٸ بالالار كوروناۆيرۋسپەن سيرەك اۋىرسا دا, اۋرۋدى تاسىمالدايدى. سەيكەسٸنشە, ٸندەتتٸ ەرەسەك ادامدارعا جۇقتىرۋى مٷمكٸن.
ٶز كەزەگٸندە «پەدياترييا جەنە بالالار حيرۋرگيياسى عىلىمي ورتالىعى» اق باسقارما تٶرايىمى, مەديتسينا عىلىمىنىڭ دوكتورى ريزا بورانباەۆا بالالار اراسىنداعى كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنىڭ تارالۋى جاعدايى تۋرالى ايتتى.
«بالالار كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىنا سيرەك شالدىعادى. جەتكٸنشەكتەردە ٸندەت كٶبٸنەسە سيمپتومسىز ەرٸ جەڭٸل فورمادا ٶتەدٸ. دەگەنمەن بالالار اراسىندا دا ٸندەت اۋىر تٷردە بولدى. جالپى, ٸندەت باستالعالى قازاقستاندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىمەن 2,5 مىڭعا جۋىق بالا اۋىردى, ونىڭ ٸشٸندە 111-ٸ جاڭا تۋعان نەرەستە. بالالاردىڭ 80 پايىزىندا COVID-19 سيمپتومسىز ەرٸ جەڭٸل فورمادا ٶتەدٸ. تەك 20 پايىزى ٸندەتتٸ ورتاشا اۋىر جەنە اۋىر فورمادا ەڭسەردٸ», - دەدٸ ر. بورانباەۆا.
بۇدان بٶلەك ول بالالار اراسىنداعى كاۆاساكي تەرٸزدٸ سيندروم تۋرالى ايتتى.
«2020 جىلدىڭ سەۋٸر-مامىرىندا COVID-19 ٸندەتٸنە شالدىعۋ دەڭگەيٸ جوعارى بولعان ەلدەردە بالالار اراسىندا كوروناۆيرۋس ٸندەتٸن ەڭسەرگەننەن كەيٸن پەدياترييالىق مۋلتيجٷيەلٸك قابىنۋ سيندرومى فورماسىندا جاڭا اۋرۋ تٸركەلە باستالدى. ول ۋاقىتشا COVID-19 ٸندەتٸمەن بايلانىستىرىلدى. وسى پاتولوگييا پوستينفەكتسييالىق سيندروم بولىپ سانالادى, COVID-19-عا شالدىققاننان كەيٸن 3-5 اپتادان سوڭ بايقالادى. بۇعان ناۋقاستاردىڭ قانىنداعى انتيدەنەلەر دەلەل بولادى. ونىڭ باسقاشا اتاۋى - كاۆاساكي تەرٸزدٸ سيندروم. ٶيتكەنٸ, ول كاۆاساكي اۋرۋىمەن كلينيكالىق جاعىنان ۇقساس, الايدا تيٸستٸ ايىرماشىلىقتارى بار. ولاردىڭ نەگٸزگٸسٸنە توقتالساق, كاۆاساكي اۋرۋى كٸشكەنتاي بالالاردا بايقالادى, ياعني كٶبٸنە ەكٸ جاستاعىلار اراسىندا», - دەدٸ دەرٸگەر.
ونىڭ ايتۋىنشا, مۋلتيجٷيەلٸك قابىنۋ سيندرومىن ەمدەۋدەگٸ ەڭ باستىسى - ول ەرتە كەزەڭدە دياگنوستيكادان ٶتكٸزۋ. كاۆاساكي تەرٸزدٸ سيندرومنىڭ نەگٸزگٸ كلينيكالىق سيمپتومىنا توقتالساق, 24 ساعات ٸشٸندە دەنە قىزۋىنىڭ جوعارى بولۋى بايقالادى. مۋلتيجٷيەلٸك قابىنۋ سيندرومىنا كٷدٸك بولسا, بالانى اۋرۋحاناعا جاتقىزىلۋى كەرەك.
بٷگٸندە ەلٸمٸزدە بالالار اراسىندا كاۆاساكي تەرٸزدٸ سيندرومعا شالدىعۋدىڭ 16 وقيعاسى تٸركەلدٸ. سونىڭ ٸشٸندە 8 بالا ەمدەلٸپ شىقتى, ال قالعاندارى اۋرۋحانالاردا ەم قابىلداۋدا.
ايتا كەتەيٸك, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلٸگٸ بالالار اراسىندا COVID-19 ٸندەتٸن ەمدەۋدٸڭ كلينيكالىق حاتتاماسىن ەزٸرلەدٸ.
وسى ورايدا ريزا بورانباەۆا قازاقستاندا ەندٸ 3 حاتتاما بولاتىنىن اتاپ ٶتتٸ. بٸرٸنشٸ حاتتاما ەرەسەكتەرگە, ەكٸنشٸسٸ جٷكتٸ ەيەلدەرگە, سونداي-اق ٷشٸنشٸ حاتتاما بالالار اراسىنداعى COVID-19 ٸندەتٸنە ارنالعان.
«حاتتاما دايىن, ونى وسى اپتادا قاراستىرىپ, بەكٸتەمٸز دەپ ويلايمىن. اتاپ ايتقاندا, بالالاردى ەمدەۋ جٷرٸپ جاتىر, سەبەبٸ COVID-19-دىڭ دياگنوستيكاسى مەن ەم-دوم شارالارى جالپى حاتتامادا بولدى. قازٸر بٸز ونى كەڭەيتٸپ, جٷيەلەندٸردٸك, سونداي-اق مۋلتيقابىنۋ سيندرومىن (كاۆاساكي تەرٸزدٸ سيندروم) ەنگٸزدٸك. مەنٸڭ ويىمشا, حاتتاما اپتا ٸشٸندە بەكٸتٸلەتٸن بولادى», - دەدٸ دەرٸگەر.