1920 jyldary Ahań Leninniń atyna 3-4 hat jazǵan. Sonyń birinde Máskeýdiń Qazaqstandy basqarýǵa jibergen adamynyń qolynan túk kelmeitindigi jaiynda aitylady. Bul jaiynda tarihshy Mámbet Qoigeldi Qazaqstan tilderi kúnine orai ótken koferentsiia barysynda aitty, dep habarlaidy Baq.kz aqparat agenttigi.
Tarihshynyń aitýynsha, 1920 jyldary Máskeý Kaz Voen redkomnyń tóraǵasy retinde Stanislav Peskovty taǵaiyndap, eldi basqarýǵa jibergen jáne ol esh daiyndyqsyz kelgen.
«Baitursynov hatynda bylai deidi: Sizdiń Qazaqstanǵa jibergen basshyńyz ne isteý keretigin bilmeidi. Óitkeni onyń qolynda eshqandai baǵdarlama joq. Bul qazaq qoǵamyn bilmeidi, ol qalai bizdi basqarady? Siz jibergen adamnyń qolynda baǵdarlama bolmasa, ondai baǵdarlama úkimette de joq degen sóz. Halyqtardyń teńdigi týraly dekloratsiiadan ózge basqa baǵdaralama joq», degen. Ókinishke orai Lenin oǵan jaýap bermegen. Meniń túsinigim boiynsha Lenin jaýap bere almas edi», - deidi ol.
Tarihshynyń deregi boiynsha, Ahmet Baitursynov Leninge jazǵan hatynda qazaq qoǵamyn qiyndyqtan alyp shyǵý jolyn da kórsetken, alaida Lenin oǵan qulaq aspaǵan.
«Ahań shyǵatyn bir-aq jol bar dedi. «Qazaqta attóbelindei azdaǵan ziialylar bar, olar qazaq halqynyń bolashaǵy úshin kúresip kele jatyr, siz solarǵa senińiz, solarǵa tizgindi berińiz. Olar qatelesýi múmkin, biraq esh ýaqytta halqyn satpaidy», dedi. Lenin, Stalin de onyń usynysyn qabyldaǵan joq. Sovet úkimetiniń eń úlken qateligi osy bolatyn. Sovet úkimetiniń biligi legitimdi bilik emes, patsha úkimetiniki qandai bolsa, olardiki de sondai boldy», - deidi M. Qoigeldi.
Sóz arasynda tarihshy Sovet úkimetiniń ustanymyna qatysty Parlament bolashaqta qaýly qabyldasa degen usynysyn da aitty.
«Biz, gýmanitarlyq ǵalymdar Ahańnyń kezindegi ustanymynyń durys ekendigin dáleldeýimiz kerek, sonyń negizinde Parlament sheshim qabyldaý kerek. Sovettik júieniń qate, qiianatshyl júie bolǵandyǵyn aitý kerek. Bul Ahańdardan, Álihandardan qalǵan amanat dep túsinýimiz kerek», - dedi ol.
