Qazaq tili "kedeilerdiń, artta qalǵandardyń" tili sanalatyn deńgeige jettik – jýrnalist

Qazaq tili "kedeilerdiń, artta qalǵandardyń" tili sanalatyn deńgeige jettik – jýrnalist


2009-2010 jyldary "Qazaqstandyq ult" týraly doktrina qabyldanatyn bolyp, oǵan ultshyldar qarsy shyǵyp, Muhtar Shahanov ashtyq jariialaimyn dep, ony bilik raiynan qaitaryp, aqyry doktrinadaǵy "qazaqstandyq ult" degen sózdi ózgertip qabyldaǵan bolatyn. Bul týraly belgili jýrnalist Dina Imambai Facebook paraqshasynda jazdy.

«Aidos Sarym men Dos Kóshim, taǵy basqa saiasattanýshylar “bári keremet bolady, 2020-jylǵa qarai tilimiz tuǵyryna qonady” dep sendirgen sol kezde.

Sol doktrinada aitylǵan "qazaqstandyq ult" qalyptasyp, jańa sýbetnos paida boldy, negizi. Buǵan keshegi didjital-forým jýan núkte qoidy.    

Túri qazaq, aty-jóni qazaq, biraq qazaq tilin bilmeitin nemese shala biletin jáne ony bilýdi mańyzdy sanamaityn úlken-kishisi aralas tutas bir qazaqstandyq ult qalyptasyp, úlken sahnaǵa shyqty.

Basqa nebir jaqsy baǵdarlamalar oryndalmasa da, osy doktrina aiaǵyna deiin jetkizildi, bir ǵajaby. Sonymen, ulttyq biregeilikti qalyptastyrý degenimiz azamattyq biregeilik bolyp shyqty», – deidi jýrnalist.

Sondai-aq ol qazaqtyń ulttyq ideiasynyń ornyna "qazaqstandyq ult" ideiasy ústem bolǵanyn, ulttyq identifikatsiia maqsatty túrde júrgizilmegenin ashyna jazdy.

«Qazaq ulty basqa ult ókilderin assimiliatsiialaýshy bola almady. Qazaq tili biriktirýshi faktor bola almady, bolǵyzbady. Memlekettik til mártebesi iste emes, sóz júzinde qaldy. Bul til "kedeilerdiń, artta qalǵandardyń" tili sanalatyn deńgeige jettik. Qazaq ǵylymyna qasaqana balta shabyldy. Ulttyq bilim turpaiy reformadan kóz ashpady.

Salt-dástúr Naýryz meiramynda ǵana tamashalaityn ekzotikaǵa ainaldy. Úilený, taǵy basqa toilarymyz shekten tys zamanaýilandy.

Aýyl da - burynǵy qazaqtyń aýyly emes. Aitys improvizatsiia emes, shoýǵa ainaldy. Dástúrli án-kúi dástúrli ánshiler men kúishilerge ǵana kerek bolyp qaldy.

Endi naǵyz qazaqtar etnografiialyq azshylyqqa ainalýdyń tabaldyryǵynda tur. Otarshylardyń 300 jylda sońyna jetkize almaǵanyn ózimiz-aq jetkizetin boldyq, netken jetistik!

Sonymen, jańa sýbetnostyń tóńiregine shoǵyrlanaiyq deimiz be, ne deimiz. Bir saiasatker aitqandai, "kazahoiazychnym net mesta v politike". Saiasatta ǵana emes, barlyq salada solai ǵoi, rasynda», – dep jazdy Dina Imambai.