COVID-19 pandemiiasynyń oshaǵy az ǵana aptanyń ishinde Qytaidan Eýropaǵa kóshti. Osylaisha bul densaýlyq saqtaý júiesi úshin úlken syn-qater bolyp qana qoimai, tutas memlekettik basqarý júiesi, biznes jáne qatardaǵy azamattar úshin de tózimdilik synaǵyna ainaldy.
Koronavirýstyń Hýbei provintsiiasynyń sheginen shyǵyp taralý qaýpin ýaqtyly túsingen memleket basshylyǵy alǵashqy kúnderden bastap barlyq qajetti resýrstardy jumyldyrdy. QR Prezidenti
Q.K. Toqaevtyń tapsyrmasymen qurylǵan Vedomstvoaralyq komissiia naqty ári kezeńdi is-qimyl strategiiasyn ázirledi. Aldyn alý sharalary retinde sanitarlyq-epidemiologiialyq jáne kóshi-qon baqylaýy kúsheitildi, meditsinalyq mekemeler tolyq daiyndyqqa kóshirildi, shet elderde qalǵan qazaqstandyqtardy evakýatsiialaý jumysy qamtamasyz etildi.
COVID-19 pandemiiasynyń ekonomikalyq saldarynyń aldyn alý maqsatynda elimizde tótenshe jaǵdai rejimi engizildi. Osy sátten bastap, shaǵyn jáne orta biznesti qoldaý, áleýmettik turaqtylyqty qamtamasyz etý sharalary belsendi qolǵa alyna bastady.
QR Prezidenti janyndaǵy tótenshe jaǵdai rejimin qamtamasyz etý jónindegi memlekettik komissiianyń sheshimimen daǵdarysqa qarsy alǵashqy sharalar legi qabyldandy. Osyǵan sáikes shaǵyn jáne orta bizneske tiesili barlyq salyq túrleri jáne ózge de mindetti tólemder aiyppulsyz jáne ósimsiz 3 aiǵa shegerildi. Engizilgen tótenshe jaǵdaiǵa bailanysty tabysynan aiyrylǵan azamattarǵa 1 eń tómengi ailyq jalaqy (42 500 teńge) kóleminde tólemaqy beriletin boldy. Joǵary júkteme jaǵdaiynda koronavirýspen kúresip jatqan 26 228 meditsinalyq qyzmetkerdiń eńbekaqysyna ústemaqy túrinde qarjylai kómek kórsetilmek. Meditsinalyq qyzmetkerlerdiń densaýlyǵy men ómirin saqtandyrý máselesi jeke qaraldy.
31 naýryz kúni Memleket basshysy azamattardy áleýmettik jáne ekonomikalyq qoldaýdyń qosymsha sharalaryn jariia etken bolatyn. Jariialanǵan sharalar aiasynda shamamen 3 million azamat nemese árbir altynshy qazaqstandyq memleket qoldaýyna ie bolmaq. Naqty aitsaq, zeinetaqy men ataýly áleýmettik kómekti qamtityn memlekettik járdemaqylar 10%-ǵa indeksatsiialanady. Engizilgen tótenshe jaǵdaiǵa bailanysty tabysynan aiyrylǵan azamattarmen qosa beiresmi jumyspen qamtylǵan jáne ózin ózi jumyspen qamtýshy tulǵalarǵa da eń tómengi ailyq jalaqy taǵaiyndalmaq. 1, 2, 3-toptaǵy múgedekter men múgedek balalarǵa, resmi jumyssyzdar sanatyna jatatyn azamattarǵa – barlyǵy 800 myńnan astam adamǵa tegin azyq-túlik pen turmystyq jiyntyq beriledi.
Osy qiyn jaǵdaida Qazaqstan qoǵamy ortaq isten shet qalmai, asqan qajettilikten týyndaǵan oqshaýlaý sharalaryna zor túsinistikpen qarady. Azamattardyń kópshiligi meditsina qyzmetkerleriniń aldyn ala saqtandyrý keńesterine baiyppen qarap, óz qaýipsizdikteri úshin karantin rejimin saqtaýda.
Mádeniet ókilderi onlain kontsertter men ádebi keshter uiymdastyrýda. Bul qazaqstandyqtarǵa kóterińki kóńil kúi syilap, osy oryn alǵan oqiǵanyń oń sheshiletinine senim uialatady. Sonymen qatar, otandyq mýzeiler, teatrlar men kórmeler onlain rejimde halyqqa óz esikterin aiqara ashyp qoidy.
Biznes-qaýymdastyq ókilderi qart adamdarǵa, meditsinalyq qyzmetkerler men mekemelerge, balalar úilerine, kópbalaly otbasylarǵa eleýli kómek kórsetýde. Kásipkerler óz kásibin meditsinalyq mekemelerdiń qajetine qarai beiimdeýge kúsh salyp jatyr.
Qazaqstandyq metsenattar da pandemiianyń saldarymen kúreske óziniń úlesin qosyp otyr. Elbasynyń bastamasymen qurylǵan «Birgemiz» qoǵamdyq qoryna bir táýlik ishinde 41 million dollar qarjy quiyldy. Jinalǵan qarajat meditsinalyq dári-dármek, qorǵanys quraldaryn, sondai-aq halyqtyń áleýmettik az qamtylǵan toptaryna asa qajetti taýarlar satyp alýǵa jumsalýda.
Jastarymyz joǵary azamattyq jaýapkershilik tanytqanyn da aitqan jón. «Jas Otan» eriktileri men partiia belsendileri tikelei bailanysqa túspei-aq, halyqtyń áleýmettik az qamtylǵan toptaryna antiseptikter, gigienalyq quraldar, qajetti azyq-túlik úlestirýde. Mundai eriktiler shtaby búginde elimizdiń barlyq óńirinde qyzmet etýde.
Qalyptasqan jaǵdaidan bir nárseni anyq baiqaimyz. Máseleni sheshýge jumylǵanda ǵana koronavirýske bailanysty týyndaǵan qiyn jaǵdaidy az shyǵynmen eńserýge bolady. Sebebi, elimizdiń taǵdyry – ózimizdiń qolymyzda. Biz birgemiz!
Janna Kárimova
sotsiolog
QR Prezidenti janyndaǵy QSZI
Áleýmettik-ekonomikalyq zertteýler
bóliminiń jetekshisi
