COVID-19 پاندەميياسىنىڭ وشاعى از عانا اپتانىڭ ٸشٸندە قىتايدان ەۋروپاعا كٶشتٸ. وسىلايشا بۇل دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸ ٷشٸن ٷلكەن سىن-قاتەر بولىپ قانا قويماي, تۇتاس مەملەكەتتٸك باسقارۋ جٷيەسٸ, بيزنەس جەنە قاتارداعى ازاماتتار ٷشٸن دە تٶزٸمدٸلٸك سىناعىنا اينالدى.
كوروناۆيرۋستىڭ حۋبەي پروۆينتسيياسىنىڭ شەگٸنەن شىعىپ تارالۋ قاۋپٸن ۋاقتىلى تٷسٸنگەن مەملەكەت باسشىلىعى العاشقى كٷندەردەن باستاپ بارلىق قاجەتتٸ رەسۋرستاردى جۇمىلدىردى. قر پرەزيدەنتٸ
ق.ك. توقاەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن قۇرىلعان ۆەدومستۆوارالىق كوميسسييا ناقتى ەرٸ كەزەڭدٸ ٸس-قيمىل ستراتەگيياسىن ەزٸرلەدٸ. الدىن الۋ شارالارى رەتٸندە سانيتارلىق-ەپيدەميولوگييالىق جەنە كٶشٸ-قون باقىلاۋى كٷشەيتٸلدٸ, مەديتسينالىق مەكەمەلەر تولىق دايىندىققا كٶشٸرٸلدٸ, شەت ەلدەردە قالعان قازاقستاندىقتاردى ەۆاكۋاتسييالاۋ جۇمىسى قامتاماسىز ەتٸلدٸ.
COVID-19 پاندەميياسىنىڭ ەكونوميكالىق سالدارىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا ەلٸمٸزدە تٶتەنشە جاعداي رەجيمٸ ەنگٸزٸلدٸ. وسى سەتتەن باستاپ, شاعىن جەنە ورتا بيزنەستٸ قولداۋ, ەلەۋمەتتٸك تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ شارالارى بەلسەندٸ قولعا الىنا باستادى.
قر پرەزيدەنتٸ جانىنداعى تٶتەنشە جاعداي رەجيمٸن قامتاماسىز ەتۋ جٶنٸندەگٸ مەملەكەتتٸك كوميسسييانىڭ شەشٸمٸمەن داعدارىسقا قارسى العاشقى شارالار لەگٸ قابىلداندى. وسىعان سەيكەس شاعىن جەنە ورتا بيزنەسكە تيەسٸلٸ بارلىق سالىق تٷرلەرٸ جەنە ٶزگە دە مٸندەتتٸ تٶلەمدەر ايىپپۇلسىز جەنە ٶسٸمسٸز 3 ايعا شەگەرٸلدٸ. ەنگٸزٸلگەن تٶتەنشە جاعدايعا بايلانىستى تابىسىنان ايىرىلعان ازاماتتارعا 1 ەڭ تٶمەنگٸ ايلىق جالاقى (42 500 تەڭگە) كٶلەمٸندە تٶلەماقى بەرٸلەتٸن بولدى. جوعارى جٷكتەمە جاعدايىندا كوروناۆيرۋسپەن كٷرەسٸپ جاتقان 26 228 مەديتسينالىق قىزمەتكەردٸڭ ەڭبەكاقىسىنا ٷستەماقى تٷرٸندە قارجىلاي كٶمەك كٶرسەتٸلمەك. مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردٸڭ دەنساۋلىعى مەن ٶمٸرٸن ساقتاندىرۋ مەسەلەسٸ جەكە قارالدى.
31 ناۋرىز كٷنٸ مەملەكەت باسشىسى ازاماتتاردى ەلەۋمەتتٸك جەنە ەكونوميكالىق قولداۋدىڭ قوسىمشا شارالارىن جارييا ەتكەن بولاتىن. جارييالانعان شارالار اياسىندا شامامەن 3 ميلليون ازامات نەمەسە ەربٸر التىنشى قازاقستاندىق مەملەكەت قولداۋىنا يە بولماق. ناقتى ايتساق, زەينەتاقى مەن اتاۋلى ەلەۋمەتتٸك كٶمەكتٸ قامتيتىن مەملەكەتتٸك جەردەماقىلار 10%-عا يندەكساتسييالانادى. ەنگٸزٸلگەن تٶتەنشە جاعدايعا بايلانىستى تابىسىنان ايىرىلعان ازاماتتارمەن قوسا بەيرەسمي جۇمىسپەن قامتىلعان جەنە ٶزٸن ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشى تۇلعالارعا دا ەڭ تٶمەنگٸ ايلىق جالاقى تاعايىندالماق. 1, 2, 3-توپتاعى مٷگەدەكتەر مەن مٷگەدەك بالالارعا, رەسمي جۇمىسسىزدار ساناتىنا جاتاتىن ازاماتتارعا – بارلىعى 800 مىڭنان استام ادامعا تەگٸن ازىق-تٷلٸك پەن تۇرمىستىق جيىنتىق بەرٸلەدٸ.
وسى قيىن جاعدايدا قازاقستان قوعامى ورتاق ٸستەن شەت قالماي, اسقان قاجەتتٸلٸكتەن تۋىنداعان وقشاۋلاۋ شارالارىنا زور تٷسٸنٸستٸكپەن قارادى. ازاماتتاردىڭ كٶپشٸلٸگٸ مەديتسينا قىزمەتكەرلەرٸنٸڭ الدىن الا ساقتاندىرۋ كەڭەستەرٸنە بايىپپەن قاراپ, ٶز قاۋٸپسٸزدٸكتەرٸ ٷشٸن كارانتين رەجيمٸن ساقتاۋدا.
مەدەنيەت ٶكٸلدەرٸ ونلاين كونتسەرتتەر مەن ەدەبي كەشتەر ۇيىمداستىرۋدا. بۇل قازاقستاندىقتارعا كٶتەرٸڭكٸ كٶڭٸل كٷي سىيلاپ, وسى ورىن العان وقيعانىڭ وڭ شەشٸلەتٸنٸنە سەنٸم ۇيالاتادى. سونىمەن قاتار, وتاندىق مۋزەيلەر, تەاترلار مەن كٶرمەلەر ونلاين رەجيمدە حالىققا ٶز ەسٸكتەرٸن ايقارا اشىپ قويدى.
بيزنەس-قاۋىمداستىق ٶكٸلدەرٸ قارت ادامدارعا, مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەر مەن مەكەمەلەرگە, بالالار ٷيلەرٸنە, كٶپبالالى وتباسىلارعا ەلەۋلٸ كٶمەك كٶرسەتۋدە. كەسٸپكەرلەر ٶز كەسٸبٸن مەديتسينالىق مەكەمەلەردٸڭ قاجەتٸنە قاراي بەيٸمدەۋگە كٷش سالىپ جاتىر.
قازاقستاندىق مەتسەناتتار دا پاندەمييانىڭ سالدارىمەن كٷرەسكە ٶزٸنٸڭ ٷلەسٸن قوسىپ وتىر. ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان «Birgemiz» قوعامدىق قورىنا بٸر تەۋلٸك ٸشٸندە 41 ميلليون دوللار قارجى قۇيىلدى. جينالعان قاراجات مەديتسينالىق دەرٸ-دەرمەك, قورعانىس قۇرالدارىن, سونداي-اق حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك از قامتىلعان توپتارىنا اسا قاجەتتٸ تاۋارلار ساتىپ الۋعا جۇمسالۋدا.
جاستارىمىز جوعارى ازاماتتىق جاۋاپكەرشٸلٸك تانىتقانىن دا ايتقان جٶن. «Jas Otan» ەرٸكتٸلەرٸ مەن پارتييا بەلسەندٸلەرٸ تٸكەلەي بايلانىسقا تٷسپەي-اق, حالىقتىڭ ەلەۋمەتتٸك از قامتىلعان توپتارىنا انتيسەپتيكتەر, گيگيەنالىق قۇرالدار, قاجەتتٸ ازىق-تٷلٸك ٷلەستٸرۋدە. مۇنداي ەرٸكتٸلەر شتابى بٷگٸندە ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق ٶڭٸرٸندە قىزمەت ەتۋدە.
قالىپتاسقان جاعدايدان بٸر نەرسەنٸ انىق بايقايمىز. مەسەلەنٸ شەشۋگە جۇمىلعاندا عانا كوروناۆيرۋسكە بايلانىستى تۋىنداعان قيىن جاعدايدى از شىعىنمەن ەڭسەرۋگە بولادى. سەبەبٸ, ەلٸمٸزدٸڭ تاعدىرى – ٶزٸمٸزدٸڭ قولىمىزدا. بٸز بٸرگەمٸز!
جاننا كەرٸموۆا
سوتسيولوگ
قر پرەزيدەنتٸ جانىنداعى قسزي
ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر
بٶلٸمٸنٸڭ جەتەكشٸسٸ
