QR Densaýlyq saqtaý ministrliginiń Almaty qalalyq Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ulttyq ortalyǵyna qarasty «Sanitariia-epidemiologiia saraptama jáne monitoring ǵylymi-praktikalyq ortalyǵy» filialynyń infektsiialyq jáne parazittik aýrýlar basqarmasynyń basshysy Manar Smaǵul koronavirýsqa qarsy vaktsinany egýdiń mańyzy, onyń qanshalyqty qaýipsiz ekendigi jáne vaktsina egýge qatysty dúnie júzindegi basqa memleketterdiń tájiribe qandai ekeni týraly aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
«Koronavirýsqa qarsy vaktsinanyń shyǵarylýy – búkil álemdi alańdatqan indettiń mańyzdy jáne tiimdi aldyn alý sharasyna qol jetkizgenimiz dep oilaimyn. Vaktsina – meditsina salasyndaǵy aitýly jetistikterdiń biri. Olai ekenine ózimiz de kýá bolyp otyrmyz. Vaktsinanyń arqasynda dúnie júzinde sheshek derti joiyldy. Osydan 20 jyl buryn álem boiynsha kóp memlekette poliomielit aýrýy órshise, qazirgi ýaqytta vaktsina arqyly onyń taralýy azaidy. Búgingi tańda osy aýrý boiynsha eki memleket qana endomiialyq aimaqqa kiredi», - deidi QR Densaýlyq saqtaý ministrliginiń Almaty qalalyq Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý ulttyq ortalyǵyna qarasty «Sanitariia-epidemiologiia saraptama jáne monitoring ǵylymi-praktikalyq ortalyǵy» filialynyń infektsiialyq jáne parazittik aýrýlar basqarmasynyń basshysy Manar Smaǵul.
Sondai-aq, ol vaktsina egý arqyly qyzylsha, qyzamyq, difteriia, gepatit aýrýlarynyń juǵý deńgeii tómendegenin aitty.
«Dúnie júzilik densaýlyq saqtaý uiymynyń maqsaty – osy dertterdi túbegeili joiý. Álem boiynsha 42 memleket koronavirýsqa qarsy vaktsinany da qabyldaýǵa sheshim qabyldap otyr. Onyń ishinde 36 memleket – Italiia, AQSh, Izrail siiaqty damyǵan elder. Al TMD memleketteri arasynda ázirge Resei men Belarýs sheshim qabyldady. Bul sharaǵa Qazaqstan biyl aqpan aiynan bastap qosylady. DDSU málimetine súiensek, osy ýaqytqa deiin dúnie júzi boiynsha 95 612 000 adam aýyrǵan, onyń ishinde 2 millionnan astamy ólim-jitim jaǵdaiymen aiaqtalǵan. Vaktsina egýdiń eń basty maqsaty – ólim-jitim jaǵdaiyna jetkizbeý, aýrýdyń aldyn alý», - deidi basqarma basshysy.
Ol dáriger vaktsina ekpes buryn oǵan qarsy kórsetilimder bar-joǵyn anyqtap alatynyn jetkizdi.
«Eshkim kóshede ketip bara jatqan adamdy ustap alyp, vaktsina egýge májbúrlemeidi. Iaǵni, ár adamnyń vaktsina ektirý-ektirmeý týraly tańdaý múmkindigi bar. Durysy – odan bas tartpaý. Vaktsina ektirgen adam koronavirýs juqtyrǵan jaǵdaidyń ózinde jeńil túrde aýyratyn bolady», - dep atap ótti sarapshy.
DDSU málimeti boiynsha, koronavirýsqa qarsy vaktsina ektirgen eń alǵashqy el Izrail bolyp otyr.
Manar Smaǵuldyń aitýynsha, 20 qańtardaǵy aqparatqa sáikes qazirgi ýaqytqa deiin bul elde 2 million adamǵa vaktsina egilgen. Al jalpy álem boiynsha 56 millionnan astam doza qabyldanǵan. Bizdiń memleket Reseide shyǵarylǵan vaktsinany qoldanatyndyqtan, ótken aptada sol jaqtyń mamandarymen kezdesý ótkizdi. Reseidiń mamandary vaktsina ektirgen adamdar vaktsinany jeńil qabyldaǵanyn aitty, demek eshkim zardap shekpegen.
Sondai -aq ol koronavirýsqa qarsy vaktsina jyldam jasalǵanyn aitty.
«Az ýaqytta osyndai vaktsina shyǵarý úshin qanshalyqty kúsh biriktirý kerek ekenin túsinip otyrǵan shyǵarsyz. Bul indet densaýlyq saqtaý salasyna ǵana emes, ómirdiń barlyq salasyna qatysty keri áserin tigizdi, sol sebepti qysqa merzimde vaktsina jasap shyǵarýdyń mańyzy zor boldy. Kei vaktsinany jasaýǵa 10 jyl ýaqyt qajet bolsa, endi bir vaktsinaǵa odan azdaý ýaqyt ketedi. Al koronavirýsqa qarsy kandidat vaktsinanyń sany – 150. Sonyń ishinde úsheýi qoldanýǵa resmi túrde ruqsat aldy», - deidi ol.