QR Premer-Ministri Asqar Mamin elordadaǵy modýldik úi qurylysy tehnologiiasy boiynsha salynǵan alǵashqy turǵyn úige bardy, dep habarlaidy "Ult aqparat" Úkimettiń baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Úkimet basshysy salynyp bitken «7Ia» turǵyn úi kesheniniń sapasyn tekserip, Nur-Sultan, Almaty jáne Shymkent qalalarynda modýldik úi qurylysyn odan ári keńeitý jónindegi josparlarmen tanysty. «7Ia» turǵyn úi kesheniniń modýldik bloktary Nur-Sultan qalasyndaǵy ModeX zaýytynda jasalǵan, onyń avtomattandyrylǵan konveierlik jelisi 2020 jylǵy jeltoqsanda Úkimet basshysynyń qatysýymen ashylǵan edi.
Kásiporynda AQSh, Singapýr jáne Germaniiada qoldanylatyn iri blokty úi qurylysynyń innovatsiialyq tehnologiialary engizilgen, olar qurylys merzimin qysqartýǵa, onyń sapasyn arttyrýǵa jáne turǵyn úidiń ózindik qunyn tómendetýge múmkindik týdyrady. Jańa ozyq tehnologiia qurylys salasynyń odan ári damýyna jáne jalpy alǵanda, Qazaqstandy indýstriialandyrýǵa serpin beredi. Búkil álemde mundai zaýyttar sanaýly ǵana. Elordadaǵy alǵashqy zaýyt kompaniia úshin arnaiy ázirlengen jeke joba boiynsha salyndy. Ony qurý úshin Germaniia, Italiia, Túrkiia, Resei jáne Qazaqstan injenerleri jumys istedi. Sonyń arqasynda úzdik álemdik tájiribelerdi qoldana otyryp, biregei kólemdi blok-modýlder óndirisi quryldy.
Iri blokty úi qurylysy klimattyq jaǵdailarǵa táýeldi emes, óitkeni jumystyń 80%-y — armatýra bailamynan bastap, santehnikany qosa alǵanda, taza árleýdegi modýlderdi qalyptastyrýǵa deiin kásiporynda júzege asyrylady, bul barlyq protsesterdi edáýir jyldamdatady. Máselen, aýdany 9 myń sharshy metr bolatyn 16 qabatty «7Ia» turǵyn úiin salý úshin bar bolǵany 6 ai ýaqyt qajet boldy. Aldaǵy ýaqytta modýldik turǵyn úi qurylysynyń merzimin 3 aiǵa deiin qysqartý josparlanyp otyr. Modýlderdi óndirýge qajetti negizgi material — keramzitbeton. Kásiporynnyń temirbeton ónimi «QazQSǴZI» AQ-nyń joǵary beriktigine, seismoturaqtylyǵyna, uzaq merzimge jaramdylyǵyna jáne shýdy oqshaýlaýyna jasalǵan synaǵynan sátti ótti. Kópsatyly operatsiialyq baqylaýdyń jáne avtomattandyrýdyń joǵary deńgeiiniń arqasynda joǵary sapaly ónimge qol jetkiziledi. ModeX zaýytynyń jobalyq qýaty jylyna 200 myń sharshy metr turǵyn úidi quraidy. 2023 jylǵa deiin jalpy jobalyq qýaty 500 myń sharshy metr turǵyn úidiń qosymsha eki kezegin salý josparlanýda. 2-shi jáne 3-shi kezekti iske qosýdyń arqasynda kásiporyndaǵy turaqty jumys oryndarynyń sany 700-den 1200 adamǵa deiin artady.
Modýldik úi qurylysy tehnologiiasy boiynsha salynǵan turǵyn úidi kompaniia daiyn jóndeý jumystarymen jáne otandyq óndiristiń – Shymkent pen Pavlodar jihaz zaýyttarynyń kiriktirilgen joǵary sapaly jihazymen qosa, tolyq ótkizedi. Bul rette páterler saýsaq izi boiynsha esikti ashý fýnktsiiasy bar elektrondyq qulyptar, kiriktirilgen qaýipsizdik júiesi, IP-domofoniia jáne basqa da innovatsiialar tárizdi smart-optsiialarmen jasaqtalǵan.
2021 jyldyń sońyna deiin Nur-Sultan qalasynda modýldik konstrýktsiialardan salynǵan 100 myń sharshy metr turǵyn úidi paidalanýǵa berý josparlanyp otyr.
«Qazaqstan boiynsha úi qurylysy kombinattaryn ashyp, iri blokty úi qurylysy tehnologiiasy boiynsha turǵyn úi qurylysyn aýqymdy etý qajet. Bul elimizdiń turǵyn úi jáne áleýmettik infraqurylymyn salý kólemin keńeitý, halyqty qoljetimdi turǵyn úimen qamtamasyz etý jónindegi mindetterdi sheshýge yqpal etetin bolady», — dedi A. Mamin.
2021 jyldyń 4 aiynda Nur-Sultan qalasynda 709,3 myń sharshy metr turǵyn Qazaqstanda 2021 jyldyń qorytyndysy boiynsha jalpy aýdany 17 mln sharshy metr 163,1 myń turǵyn úidi paidalanýǵa berý josparlanýda, QR-da jalǵa beriletin jáne kredittik páterlermen halyqtyń áleýmettik osal toptary, jastar, biýdjettik uiymdar qyzmetkerleri qatarynan 22,5 myńnan astam otbasy qamtamasyz etiledi. Inspektsiialyq saparǵa Nur-Sultan qalasynyń ákimi Altai Kólginov, indýstriia jáne infraqurylymdyq damý ministri Beibit Atamqulov jáne t. b. qatysty.
