Qýanysh - az bolsa da, saz jazatyn, óleńinen ór Mahambettiń rýhy seziletin aqyn. Muny "Qaisarlyqtyń mártebesin basam dep, Tapsyryspen óltirilgen Mahambet" dep bastalatyn adýyndy jyrynan aiqyn ańǵarýǵa bolady. Onyń "Jekpe-jek!" dep urandap, "Arasha kútpeitin, ádemi qubylys!" dep túiindeýi de jarasymdy. Qýanysh jazýǵa bolmaityn kezde ǵana qolǵa qalam alatyn syndy. Buǵan shiryǵyp shyǵyp jatqan shýmaqtar dálel. Bálkim, ol kezinde baǵalanbasa da, túbinde halyqtyń júregine jol tabar. Muny "Taýsylǵan kezde talqan dám, Qymbattai bastar qoltańbam!" dep aqynnyń ózi de sezingendei. Endeshe, biz de Qýanysh qoltańbasynyń daralana túsýin tileimiz!
Ǵaisa-Ǵali Seitaq, aqyn
Mánshúk – Mýza
Bul fánidiń basqyń kelmei balshyǵyn,
Tas tuǵyrda tunjyraisyń, Mánshúgim.
Poeziia, kóter meni joǵary,
Arý qyzdyń uǵynaiyn Jan syryn.
Kózine ilmei kedergi men kermeni,
Tas tuǵyrda albyrt sezim órledi.
Oq dári men jastyq iisi ańqyǵan,
Nur júzińnen jalǵyz ópkim kelgeni...
Altyn qanat kiigindei ǵarshynyń
Ala almaityn biigisiń ánshiniń,
Keshir, Mánshúk, aqylymnan aljastym,
Erinińnen súigim kelip bal-shyryn.
Qolda meni, Áýlie aspan, dala qyr,
Mánshúgime usynamyn lala gúl.
Shineliniń omyraýynan iiskeiin,
Kelmei qalǵan sábiindei ǵana bir.
Ándei ásem, gúldei kórkem Mánshúgim,
Kúlbilteleý aqiqatqa qarsy uǵym,
Kúlli álemge, jer-jahanǵa jar salam,
Saǵan ǵashyq aqymaqpyn bar shynym!
***
Janymdy taǵy qinadym,
Lirika, saǵan syimadym!
Aqyndyq meniń ne teńim,
Jazbaimyn!
Boldym!
Ketemin!
Sanama artyq júk arttym,
Hei! Mýza! Taǵy qumarttym...
Keýdeńniń ásem túimesin,
Aimalap turyp kirdi esim.
Kózimnen qaiǵy tamshylap,
Keýdemdi tepti san suraq.
Bastaldy mida tóbeles,
Aqyndyq maǵan teń emes!
Búgin de... keshe... qazir de,
Aqyn emespin, ázirge...
Taýsylǵan kezde talqan dám,
Qymbattai bastar qoltańbam!
***
Syrtyldap saǵat ándetti,
Saǵynysh notalary ma?
Uiqydan taǵy mán ketti,
Oilarym botalady da...
Qoskólim qolyn bulǵady,
Gúl tunyp jotalaryna.
Qoskóldiń tap-taza tańy
Sibirlep atqan shyǵar-aý!
Jumbaqtai aýyldyń mańy
Haq nuryn tatqan shyǵar-aý!
...Urpaǵyn rýhymen jebep
Irgede, qońyr qorymda,
Aq papam jatqan shyǵar-aý,
Aq papam jatqan shyǵar-aý!
***
Jekpe-jek!
Jekpe-jek! Jekpe-jek!
Namystyń tańdaýy,
Qanjarlar qaǵysy, shaitannyń arbaýy.
Jekpe-jek! Sýyq sóz! Biraq, ol - ádemi!
Jekpe-jek! Jekpe-jek! Ushyrar záreni!
Jekpe-jek! Jekpe-jek - sińirler tartysy,
Adamnyń ailasy, ǵumyrdyń jartysy.
Jekpe-jek! Jekpe-jek! Keńirdek qyryly.
Ashýdy jamylǵan jandardyń shyryly.
Jekpe-jek! Jekpe-jek! Ólimge burylys!
Arasha kútpeitin, ádemi qubylys!
***
Zamandasym! Bilmeseń de ózgeni,
Oqyp úiren jumbaq syrdy kózdegi.
Jasaýrasa atalardyń janary,
Jastyǵynyń oralmasyn sezgeni.
Uǵyn dosym, uly astardy sózdegi,
Ómir-Ólim dúnieniń bezbeni.
Balǵyn shaǵyn ańsaidy ma, kim bilsin,
Ájelerdiń jaýtańdaǵan kózderi.
Abzal dosym, ár sózińdi abaila.
Atalardyń kóńiline qaraila.
Aq kiizden aiyr qalpaq kigizshi,
Aq kóbelek qonyp turǵan samaiǵa.
Aq nietiń aq kiizdei tóselsin,
Qarttyq degen qońyraiǵan saraiǵa.
Teńeýlerdiń kóp bolady jańsaǵy,
Dei kórmeńder qariialar qaýsady.
Ýysyńnan bara jatyr ajyrap,
Ájelerdiń dirildegen saýsaǵy.
***
Sezimtal dosym, qaidasyń,
Saǵynysh toly keýdesi.
Janymnyń súrtip ainasyn,
Esimdi ketken emdeshi.
Ańqyldaq dosym, joly ashyq,
Qaidasyń, kelshi qasyma.
Jarqyrai kúlip, jarasyp,
Jas qosyp bershi, jasyma.
Bilmeitin tittei ókpeni,
Shýaqqa bóler qosymdy.
E-he-hei, Qyran, kóktegi,
Kórseń, ait, meniń dosymdy!
Barmysyń, joǵym, izdegen,
Betinde jerdiń osynaý?!
Jylynar edi muz denem,
Qaidasyń, qaida, dosym-aý.
Bilmeitin sózdi, ǵaibatty,
Jaǵasy jailaý, keń qushaq.
Jolyqshy, dosym aibatty,
Júreiin, mende sen qusap!
***
Keshiktim be? Kim biledi, erte me?
Túren saldym Óleń degen ólkege.
Boz jýsandai burqyraǵan iisi,
Sezbek boldym sóilemderdiń súiisin.
Poeziia - kempirqosaq túsindei,
Qudirettiń miǵa syimas kúshindei.
Poeziia - balburaqtyń sybdyry,
Qońyraýly qulynshaqtyń syńǵyry.
Poeziia – Mahambetter aibary,
Mendegi jel, bissmillah, qaidaǵy...
***
Ózimdi bir
Perip qaldym iekten,
Túk túsinbei Kún qarady jiekten.
Óz keýdemdi nuqyp ózim syqpyrttym,
Sózdermenen ótip keter súiekten.
Arashasyz tóbeles te qyzyqty,
Judyryǵym tumsyǵymdy buzypty.
Qamshymenen taǵy tartyp jiberdim,
Ójeńdegen – "Ózim" degen buzyqty.
Ómir úshin jaǵalassaq - nesi min?
Uqqan keýde ózderi aitsyn kesimin.
Kete bardym qaǵyp ótip, qairylmai,
"Ózim" - "Men"-en suraǵanda keshirim!
Qyran ólimi
Taýsylyp tirlik saǵaty,
Qulady qyran,
Sýyldap qulash qanaty.
Sáýledei sátte álemge sońǵy qarady,
Tamatyn jasyn namysy irkip barady.
Qýaty qashyp, kók tilgen,
Soǵyldy jerge,
Sorǵalai kelip ekpinmen.
Zeńgir aspanda jolai almaityn qasyna,
Qarǵa bitken qonaqtap jatty basyna!
***
Qýanyshpenen aralas qaiǵy,
Pendeniń bári aýa lastaidy.
Diakon, poptar susty mazardai,
Moldanyń kóbi molaǵa uqsaidy.
Júregim sezip, bilip baiqady,
Bári de ásem ertegi aitady.
Muńdylar meshit mańyna túnep,
Múptiler úiine erte qaitady.
Júie-júikemdi tolqytty ańyzdar,
Bosady býyn, qoltyqtańyzdar.
Uiatyma kúnde kúiip, órtenem –
Tozaqpen endi qorqytpańyzdar!
Aimenen túnde amandasamyn,
Ólimge tańmen qadam basamyn.
Ýaqytsha keshke tiri qalam da,
Lapyldap janar sanamda saǵym.
Jylap enbeitin meshit-shirkeýge,
Qara da, han da – bári qurkeýde.
Ógizdei aýyr ólim kitaby
Pende-paqyrdyń bárin tirkeýde...
Álhamdý lillahi! O, Boje, spasi!
***
Ójettigimdi beker iriktim, Jastyǵym,
(Iyqtan basyp Sabyrlyq atty taqsyrym)
Súrinip baryp, súrinip baryp túzeldim,
Jigerimdi úzip jibergen kezde bastyǵym.
Ójettigimdi beker iriktim, Jastyǵym,
Azýy almas qasqyryń em ǵoi,qasqyryń.
Yzǵytyp baryp, yrsityp óter shaǵym ǵoi,
Yryldasýmen ótip barady jas kúnim.
Erkindigimdi qashan beresiń, Jastyǵym,
Endi qashanǵy súiretilmekshi "bas jibim?"
Tyrapai asyp, typyrlap taǵy jatam ba,
Topshymdy kenet qiyp jiberse bastyǵym?!
...Jastyǵym únsiz, jastyǵym...
Jaqsy yrym bolǵai, jaqsy yrym!
***
Ibilister basqan izdi baǵatyn,
Perishteler qanatymen qaǵatyn,
Jerde júrmin, Júregimdi jasyryp,
Mende basqa Meken de joq baratyn.
Jan saraiym parsha-parsha, tas-talqan,
Muqabamdy muń-barqytpen tystarmyn.
Sum tirlikte qanshalyqty lastansam –
Sonshalyqty tazalyqqa qushtarmyn.
Qýanysh Amandyq – aqyn, aktior. 1971 jyly Batys Qazaqstan oblysy Qaratóbe aýdanyndaǵy Qoskól aýylynda dúniege kelgen. 1997 jyly Dáýletkerei atyndaǵy Batys Qazaqstan óner institýtynyń áýesqoi teatr rejisseri mamandyǵy boiynsha bitirgen.
Iran-Ǵaiyptyń «Mahambet» tragediiasyndaǵy Mahambettiń, A. Kamiýdiń «Kaligýla» tragediiasynda Kaligýlanyń, I. Shpritstiń «Kentavr men qyz» qoiylymynda Kentavrdyń, T. Ábdikovtyń «Biz úsheý edik» dramasynda Murattyń, R. Otarbaevtyń «Han Jáńgir» qoiylymynda Mahambettiń, Sh. Murtazanyń «Noqtaǵa basy syimaǵan» dramasynda Baýyrjannyń, G. Grigorinniń «Atyń óshsin Gerostrat!» tragikomediiasynda Gerostrattyń, N. Ptýshkinanyń «Tastama meni» muńdy komediiasynda Vadimniń, T. Djiýdjenoglýdyń «Kóshkin» mistikasynda Erkektiń,
A. Volodinniń «Qos jebe» dramasynda Qalqanqulaqtyń, Taýpyq Ál-Hákimniń «Sultannyń sasqany-ai» komediiasynda Sultannyń beinesin sahnaǵa shyǵardy.
2008 jyly Aqtaý qalasynda ótken HV Respýblikalyq Qazaqstan teatrlary festivalinde «Kaligýla» tragediiasyndaǵy bas rolimen «Eń úzdik er adam beinesi» júldesin jeńip aldy.
2011 jyly "Qazaqstan Respýblikasynyń táýelsizdigine 20 jyl" merekelik medalimen marapattalǵan.
2013 jyly teatrdyń 20 jyldyǵyna orai oblys ákiminiń stependiiasynyń iegeri atanǵan.
2015 jyly QR Prezidentiniń Qurmet gramotasymen marapattalǵan.
O. Bókei atyndaǵy kórkemsóz oqý sheberleri respýblikalyq baiqaýynyń jáne birqatar músháiralardyń jeńimpazy. Teatr qairatkerleri Odaǵynyń múshesi.
