«PERSONA» halyqaralyq reprodýktologiia klinikalyq ortalyǵynyń bas direktory, meditsina ǵylymdarynyń doktory Viacheslav Lokshin álemde jáne Qazaqstanda KVI-dan emdeý tásili men indettiń jańa tolqynyna qatysty pikir bildirdi, dep habarlaidy QazAqparat.
«Indet barsha álem úshin tosyn jaǵdai boldy. Qazirgi kezde 200-ge jýyq memleket qiyndyqtarǵa tap boldy. Diagnostika men emdeý tásili únemi ózgerip turdy. Basqa infektsiialar boiynsha tiisti emdeý tájiribesi qalyptassa, al bul jaǵdaida tájiribe protsess barysynda jinaqtaldy. Sondyqtan bizdiń bir top mamandarymyz ózge elderdiń ǵalymdarymen birlese jumys istedi. Virýstan emdeýdiń bastapqy kezeńinde qamtylǵan preparattardyń kóbisi birtindep tizimnen shyǵaryldy, sebebi olardyń tiimdiligi tómen ekeni anyqtaldy. Elimizde antibiotikterdi paidalanýdan keri áser boldy. Óitkeni, indetke shaldyǵý deńgeii kúrt ósken kezde, dárihanalarda dári-dármek tez arada azaiyp ketti, adamdar arasynda dúrbeleń oryn aldy. Osy oraida turǵyndar ózin-ózi emdeýmen ainalysyp, sonyń keri áserine tap boldy, iaǵni baýyr men ózge de múshelerge salmaq túsirdi. Atap aitqanda, álemdik ári otandyq tájiribeniń arqasynda emdeý hattamasynda dárilik preparattar tizimi azaityldy», - dedi Viacheslav Lokshin.
Onyń sózine qaraǵanda, búginde indettiń jeńil formalaryna em-dom qajet emestigi dáleldendi. Osy oraida paratsetomol alyp, suiyqtyqty kóbirek ishýge keńes berilgen.
«Sonymen qatar, amerikalyq «Remdesivir» preparatyna úmit artqan edik, alaida málimetter boiynsha preparat tiisti nátije bermei otyr. Endi birqatar el daiarlap jatqan vaktsinadan nátije kútemiz. Bul sharalarǵa Qazaqstannyń da ǵalymdary úlesin qosýda. Synaq jumystarynyń úshinshi kezeńi júrip jatyr jáne onyń barlyǵyn mańyzdy dep sanaimyn», - dedi ǵalym.
Munymen qosa ol júkti áielderdi emdeý sharalaryna jeke toqtaldy.
«Koronavirýsqa shaldyqqan júkti áielder úshin em-dom hattamasyn daiarladyq. Olardyń sany Qazaqstanda 2 myńǵa jýyq. Infektsiianyń uryqqa áseri etpeitini qýanyshty jaǵdai, biren-saran balaǵa indet juqty. Negizinen, infektsiia platsenta arqyly juqpaidy. Sonymen qatar, jynys jasýshalaryna áseri joq ekeni dáleldendi», - dedi V. Lokshin.
Ǵalymnyń aitýynsha, koronavirýs pnevmoniiasymen aýyrǵan júkti áielderge qatysty problema boldy.
«Qazirgi kezde mamandar tobymen tiisti hattamany ázirledik, onda qajetti preparattardy der kezinde berý tártibi eskerilgen. Álem elderinde indettiń taralýynyń jańa tolqyny bastalǵanyn baiqap otyrmyz. Bul turǵyda virýs mýtatsiiaǵa ushyrady, sondai-aq adamdar karantin talaptaryna jaýapkershilikpen qaramai jatyr dep sanaimyn. Adamdar maska taqpai júrgenin baiqaýdamyz, bul óz kezeginde aýrýdyń jańa ainalymyna alyp kelýde. Taǵy bir mańyzdy jait – ol birtindep immýniet qalyptasýda. Eger halyqtyń 60-70 paiyzy aýyrsa, onda indet kúrt tómendeidi. Sebebi aýrýǵa shaldyǵý tizbegi úziledi, bul da mańyzdy faktor. Osy oraida aldaǵy ýaqytta vaktsina men immýnitet indettiń taralýyna tosqaýyl bola alady», - dedi dáriger.
Bul rette ol áleýmettik araqashyqtyqty saqtaý, maska taǵý men gigiena talaptaryn oryndaýǵa erekshe mán berý kerek ekenin atap ótti.
«Meniń oiymsha, Qazaqstanda indettiń jańa tolqyny jeńildeý bolady, óitkeni maýsym men shilde ailary kezeńinde adamdardyń kóbisi aýyrdy. Statistika boiynsha 106 myń adam aýyrdy. Menińshe, bul kórsetkish 10 ese artyq bolýy múmkin, turǵyndardyń kóbisi úiinde em-dom qabyldady. Olarǵa qatysty diagnostika jasalmady ári analiz de tapsyrmady. Árine, biz qazir maýsymdyq tumaýǵa qarsy vaktsina ektirýimiz kerek. Ahýal eki jaǵdaida túzelýi múmkin. Birinshiden, sapaly vaktsina arqyly, ony aldaǵy jyldyń basynda alýymyz yqtimal. Ekinshiden, immýnitet múmkindigimen tejeýge bolady, alaida bul protsess uzaqqa sozylady. Aldaǵy jyldyń jaz ailaryna qarai qalyptasýy múmkin», - dedi sarapshy.