Ulttyq qundylyǵymyzdy saqtai otyryp, damyǵan 30 eldiń qataryna enýdi maqsat etken Elbasy N.Nazarbaevtyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhani jańǵyrý» atty baǵdarlamalyq maqalasynda ásirese, bilim men ǵylymǵa airyqsha basymdyq berilip otyr.
Qoǵamda jeke tulǵa qalyptastyrý - árbir pedagogtyń mindeti. Ǵalamdyq ǵylymdy igergen, básekege qabiletti urpaq tárbieleýge kóńil bólý kerektigi naqtylanǵan. Bul oraida ár qazaqstandyqtyń saýatty bolýy, kez-kelgen aqparattan habardar bolmaǵy, shetel tilderin meńgerýi mańyzdy ról atqarady. Búgingi tańda elimizde júzege asyrylyp otyrǵan «Tsifrly Qazaqstan», «Úsh tilde bilim berý», «Týǵan jer» syndy baǵdarlamalarynyń jemisin kórer ýaqyt jaqyn.
Endeshe, Elbasy usynǵan mindetter men maqsattar biiginen kórine bilsek, «Máńgilik el» muratyna qol jetkizýimiz qiyn emes. Tek árqaisysymyz rýhani jańǵyrýdy ózimizden bastap, ózimizdiń intellektýalymyzdy, ishki mádenietimizdi joǵary qoia bilsek bolǵany.
Orta ǵasyrda ómir súrgen Júsip Balasaǵun: «Óner, bilim – qos qanaty adamnyń, osymenen bilersiń tilin ǵalamnyń» degen eken. Biz bul aksiomadan qazaq halqynyń balanyń tártibine, onyń bilimine ár kezeńde erekshe mán bergenin ańǵaramyz. Táýelsizdik alǵan jyldar ishinde memleketimizde kúrdeli ózgerister oryn alyp, bilim salasynda jańa standarttar qabyldandy.
Búgingi kúni «Rýhani jańǵyrý» baǵdarlamasy boiynsha Báidibek aýdandyq bilim bólimine qarasty bilim mekemelerinde arnaiy jospar túzilip, naqty is-sharalar júzege asýda. Mektepterde arnaiy kórneki quraldar jasaqtalyp, mektep kitaphanalarynda rýhani jańǵyrýdyń mán-maǵynasyn jiti túsindiretin buryshtar uiymdastyryldy. Jer sý tarihyn bilý arqyly jas urpaqtyń týǵan jerge degen súiispenshiligin arttyrý maqsatynda mektep oqýshylaryn oblys kólemindegi tarihi oryndarmen tanystyrý úshin «Týǵan jerge taǵzym» atty kerýen-sherý uiymdastyrylyp, oǵan 500 oqýshy qatysty.
Sonymen qatar, barlyq bilim berý uiymdarynda «Rýhani jańǵyrý» aiasynda «Men — óz elimniń patriotymyn» taqyryby boiynsha sabaq, «Otbasy — rýhani jańǵyrý» uranymen «Otbasy — baqyt mekeni» atty aptalyq, «Eldiń kúshi — baqytty otbasy», «Otan otbasynan bastalady», «Otbasym meniń baqytym» taqyryptarynda treningter, kezdesýler, tárbie saǵattary ótýde.
«Týǵan jer — 2017» taqyryby aiasynda oqýshylar arasynda shyǵarma jazý baiqaýy uiymdastyrylyp, «Ólketaný saǵattary» boiynsha sabaq ár senbi saiyn jergilikti ólketaný murajailarynda ótýde. Oqýshylarǵa ár eldi mekenniń tarihy, jer-sý attary, tabiǵaty, tarihi-mádeni eskertkishteri, sol aýylda týǵan tanymal tulǵalar týraly jinaqtalǵan oqý quralyn paidalana otyryp, qosymsha bilim berý jumystary júrgizilip keledi.
«Kóp tildi bilý — baǵa jetpes bailyq» taqyrybynda mektep kitaphanalarynda «dóńgelek ústel» májilisteri uiymdastyrylyp, «Til — rýhani qazyna» atty taqyrypta 9-11-synyp oqýshylary arasynda esse jazýdan baiqaý ótti.
Al, bilim salasyna mindettelgen «Tárbie jáne bilim» kishi baǵdarlamasyn júzege asyrýda «Tabiǵat álemi balalar kózimen», «Altyn adam», «Uly ónertapqyshtyqqa alǵashqy qadam» atty kishi jobalar júzege asyrylyp keledi.
Memleket basshysynyń maqalasynda aitylǵan máselelerdiń biri qazaq álipbiin latyn grafikasyna kóshirý bolatyn. Qazaq tili grafikasynyń latyn álipbiine kóshirilýin talqylaý maqsatynda «Qazaq álipbiin latyn grafikasyna kóshirý — zaman talaby» taqyrybynda pedagogtardyń basyn qosqan aýdandyq seminar ótti.
Jýyrda ǵana «Aq shaǵala» bi baiqaýynyń qorytyndysy boiynsha S.Erýbaev, Boraldai, Shaian litseii, jalpy orta mektepteriniń oqýshylary baiqaýdyń oblystyq kezeńinde júldeli III oryndy jeńip aldy. «Rýhani jańǵyrý — ulttyq órleýdiń uly kúshi» atty oblystyq jas tarihshylardyń ǵylymi-praktikalyq konferentsiiasynda Y.Altynsarin negizgi orta mektebiniń 8-synyp oqýshysy Qaraqas Shahan II oryndy ielenip, aýdan mereiin asqaqtatty.
QR Prezidentiniń qory men «Kazakh Tourism UK» AQ uiymdastyrýymen «Kóshbasshy joly» atty mektep týryna aýdanymyzdan 4 oqýshy barsa, qazaq tili men ádebieti salasy boiynsha Rysbek Araphanuly degen oqýshymyz Dýbai qalasynda ótip jatqan konkýrsta gran pri ielendi.
Mundai keleli jumystar aldaǵy ýaqytta da óz jalǵasyn taba bermek. Bolashaǵymyzdyń bilimdi de bilikti mamandardyń qolynda bolýy, eldiń ósip-órekendeýine negiz qalaityny belgili. Olai bolsa búgingi muǵalimniń mindeti — bilimdi urpaq tárbieleý. Áriptesterimdi osy mindetti adal atqarýǵa shaqyramyn.
Aqbala QULYMBET,
Báidibek aýdandyq bilim bóliminiń basshysy,
Ońtústik Qazaqstan oblysy
