QR Úkimetiniń 2016 jyldyń 23 jeltoqsanyndaǵy qaýlysy negizinde bekitilgen elordanyń bas josparyn jáne egjei-tegjeili josparlaý jobasyn iske asyrý aiasynda qalanyń jinaqy qurylysy boiynsha qajetti is-sharalar júzege asyrylyp jatyr, dep habarlaidy "Ulta qparat" Nur-Sultan qalasynyń resmi saityna silteme jasap.
Elordanyń sáýlet, qala qurylysy jáne jer qatynastary basqarmasy 20 gektar aýmaqqa sozylǵan Kishi Taldykól (Syǵanaq kóshesiniń soltústigi, E22 kóshesiniń ońtústigi, Turan dańǵylynyń shyǵysy jáne Sh.Aitmatov kóshesiniń batys jaǵy) sý aidyny saqtalatynyn habarlaidy.
Bul — sýly-batpaqty oryn jáne sýdyń himiialyq mólsheri shekti normadan birneshe ese asyp, adam densaýlyǵyna teris áser etýi múmkin. Sol sebepti bul aimaq tazartylady. Sol siiaqty sý deńgeiin kóterý úshin túbin qazý jumystary júrgizilmek. Osylaisha batpaqty jer tazartylǵan toǵanǵa ainalyp, mańaiynda saiabaq ashylady.
Sýly-batpaqty orynnyń irgeles aýmaǵy abattandyrylady. Onda áleýmettik nysandar: turǵyn úiler, 2,5 myńǵa jýyq oqýshyǵa arnalǵan oqý orny, balabaqsha, meditsinalyq ortalyq jáne t.b. ashylatyn bolady.
Aita ketý kerek, sýly-batpaqty orynnyń Taldykól kólimen tabiǵi bailanysy joq. Jer ústi aǵyndary men jer asty sýlary arqyly ózara qosylmaidy. Qazirgi ýaqytta sýly-batpaqty oryn organikalyq qosylystar áserinen shirip ketýi jáne qoqystyń jinalýynan jaǵymsyz iis shyǵatyn jáne jándikter (masalar, keneler) taralatyn oshaq bolyp sanalady.
Bul orynǵa dalalyq ólsheýlerdi gidrografiialyq jumystarmen bir ýaqytta júrgizý barysynda himiialyq quramyn zertteý úshin shógindilerge synama júrgizildi. Kishi Taldykólde adam densaýlyǵyna keri áser etýi múmkin kóptegen himiialyq zat bar.
Qurǵaq qaldyq 6,3 ese, temir mólsheri 6,2 ese, hloridter quramy 9,5 ese, sýlfattar 12 ese, ammiak 5 ese artyq. Sonymen qatar, Syǵanaq kóshesi mańyndaǵy ammiaktyń mólsheri 2,5 mg qurady, bul ShRK-dan (shekti ruqsat etilgen kontsentratsiia) 1,5 ese asady.
Taldykól kóliniń janynan qoryq jáne orman-saiabaq aýmaǵy bar elimizdegi alǵashqy tabiǵi park ashylady. Tartymdy orynǵa ainalatyn ekinshi ekopark Maibalyq kóliniń janynda (áýejai baǵytynyń ońtústik-shyǵys jaǵy) bolmaq.
