Sýret: Zakon.kz
Búgin Parlamenttiń tómengi palatasy ekonomikalyq qylmystardy dekriminalizatsiialaý boiynsha talqylaý ótkizdi dep habarlaidy «Ult Aqparat».
Birqatar zańdarǵa túzetýler men ózgerister engizýdegi negizgi mindet — ekonomikalyq sipattaǵy keibir zań buzý áreketterin qylmys sanatynan alyp tastaý jáne salyq salasynda zań buzǵandardy qylmystyq jaýapkershilikke tartýǵa negiz bolatyn shekti anyqtaityn ádil tetigin engizý.
«Osy saladaǵy ókiletti organ Qarjy monitoringi agenttigin, sonymen qatar olardyń negizgi sýbektileri - kásipkerlerdi shaqyryp, jekelegen ekonomikalyq baptardy dekriminalizatsiialaý týraly aqparat beretin bolamyz. Byltyr memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev 2023 jylǵy Joldaýynda kásipkerlikke qoldaý kórsetý sóz júzinde qalyp qoimai, is júzinde bolýy kerektigin aitqan. Sonymen qatar qylmystyq kodekstegi kóptegen ekonomikalyq baptardyń zaman talaptaryna sáikes kelmeitinin aityp, synaǵan bolatynmyn. Osyǵan bailanysty depýtat retinde bastamamen birneshe ekonomikalyq baptardy dekriminalizatsiialaý týraly úkimetke jiberdim, ol qazirgi tańda endi Májiliske túskeli jatyr», -dedi Májilis depýtaty Abzal Quspan.
Zań jobasyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý otandyq qylmystyq zańnamany izgilendirýge negizdeledi. Zańnama jáne Sot-quqyqtyq reforma Komitetiniń tóraǵasy Snejana Imashevanyń sózinshe izgilendirý baǵyttarynyń biri – keibir zań buzý áreketterin qylmys sanatynan alyp tastaý.
«Qylmystyq zańnamany izgilendirý búkil zańnama sipatyndaǵy repressivtiliktiń tómendeýin bildiredi, bul bizdiń qoǵamnyń qazirgi kezeńdegi múddeleri men talaptaryna sáikes keledi. Bul túrmedegi azamattardy azaitý saiasatyn qarastyrýmen qatar, bailanysty emes, sonymen qatar qoǵamdyq jumystarǵa tartý túrinde jaza qoldaný múmkindigin kózdeidi», - dep otyr depýtat.
Advokat Dmitrii Kýrichenko qylmystyq Kodekstiń 197 babyn qylmys dep eseptemeitinin aitady.
«Biraq qazirgi ýaqytta bul bap boiynsha 733 adam qamaýda otyr. Bul is boiynsha 2500 aryz túsken, biraq túgelge jýyǵy toqtatyldy. Budan onda nege is qozǵaldy, keiin ony toqtatý úshin be degen suraq týyndaidy. Bul jerde jemqorlyqqa belgili bir deńgeide jaǵdai jasalǵan dep esepteimin.
Zań jobasy munai ónimderin alý, igerý, saqtaý, tasymaldaýdy shyǵý tegin zańdylyǵyn dáleldeitin qujatsyzdyǵyna qatysty. Bul jerde shekti meje joq. 2015 jyly zańǵa ózgeris engizgen kezde shekti mejeni alyp tastaǵan. Iaǵni eger siz kanistrdy bagajda nemese qoimada saqtasańyz nemese úidi jylytý úshin tsisterne kómilgen bolsa, árine sizde qujat bolmaidy ǵoi. Sebebi ol qandai qujat ekenin eshkim bilmeidi ǵoi», - Dmitrii Kýrichenko.
Zań jobasy aiasynda Qylmystyq Kodekstiń tórt babyn qylmystyq sipattan aryltý qarastyrylǵan.
Kreditti zańsyz alý nemese biýdjettik kreditti maqsatsyz paidalaný boiynsha Qylmystyq Kodekstiń 219 babyn ákimshilik zańbuzýshylyqqa aýystyrmai tolyqtai dekriminalizatsiialaý qarastyrylǵan.
Býhgalterlik esep jáne qarjylyq eseptilik týraly zańnamasyn buzý týraly Qylmystyq Kodekstiń 241 babyn ákimshilik zańbuzýshylyqqa aýystyrý arqyly ishinara dekriminalizatsiialaý kózdelgen.
Ekonomikalyq kontrabandaǵa qatysty Qylmystyq Kodekstiń 234 jáne kedendik bajdardy, kedendik alymdardy, salyqtardy, arnaiy, dempingke qarsy, ótemaqy bajdaryn tóleýden jaltarý boiynsha 236 babyn ákimshilik zańbuzýshylyqqa aýystyrmai qylmystyq sipattan aryltý usynylyp otyr.
Anyqtap aita ketsek, qylmystyq jaýapkershiliktiń bastalý shegi asa iri mólsherge deiin kóteriledi. QK-niń 234-baby boiynsha shegi 10 000-nan 20 000 AEK-ke deiin, QK-niń 236-baby boiynsha 5 000-nan 10 000 AEK-ke deiin kóteriledi.
